1. İSGForum'a Hoş Geldiniz..
    İSGForum gerçek hayatta 'İş Güvenliği ve Çevre' adına yaşadığınız her şeyi olduğu gibi burada paylaşmanızı, kişilerle iletişim kurmanızı sağlar. Fotoğraf albümü, durum güncelleme, yorum, konu, mesaj vb. şeyleri istediğiniz herkese paylaşabilirsiniz. Üniversite arkadaşlarınızı bulabilir, onları takip edebilir ve onlarla iletişim kurabilirsiniz. Duvarlarına yazarak yorum formatında sohbet edebilirsiniz. İSGForum ile ortamınızı kurabilir, kişilerle fikir - bilgi alışverişi yapabilir ve etkinlikler düzenleyebilirsiniz. İSGForum'un tüm hizmetleri kuruluşundan beri ücretsizdir ve ücretsiz olarak kalacaktır. Daha fazla bilgi için site turumuza katılmak ister misiniz? O zaman buraya tıklayınız :) Giriş yapmak ya da kayıt olmak için .

Iş sağliği ve güvenliği yönetim sistemleri

Konusu 'İş Sağlığı ve Güvenliği (OHSAS 18001)' forumundadır ve bayramali tarafından 15 Ağustos 2012 başlatılmıştır.

  1. bayramali İSGforum Üyesi

    İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETİM SİSTEMLERİ
    2.1. Giriş
    İşçilerin iş kazalarına uğramalarını ve meslek hastalıklarına tutulmalarını önlemek, sağlıklı ve güvenli çalışma ortamını oluşturmak için alınması gereken önlemler dizisine iş sağlığı ve güvenliği diyebiliriz.
    Uluslararası çalışma örgütü (ILO) ile Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) işçi sağlığı ve iş güvenliği ortak komisyonunda işçi sağlığının esasları şöyle belirlenmiştir:
    1. Bütün kollarında işçinin fiziksel, ruhsal ve sosyo-ekonomik bakımdan sağlığını en üst düzeye çıkarmak ve bunun devamını sağlamak.
    2. Çalışma şartları ve kullanılan zararlı maddeler nedeni ile işçi sağlığının bozulmasını engellemek.
    3. Her işçiyi kendi fiziksel ve ruhsal yapısına uygun işte çalıştırmak.
    4. Özet olarak işin, işçiye ve işçinin işe uyumunu sağlamaktır.
    Belirlenen amaçlara ulaşmak, dolayısıyla, iş kazalarını ve meslek hastalıklarını önlemek İş Sağlığı ve Güvenliliği Yönetiminin sorumluluğundadır. İş Sağlığı ve Güvenliliği yönetimine 3 temel görev düşmektedir. Bunlar:
    1. Tehlikeleri tanımlamak.
    2. Her tehlike için riskin boyutunu tahmin etmek ve saptamak.
    3. Riskin kabul edilebilir olup olmadığına karar vermek ve riski kontrol altına almaktır.
    Çalışma hayatını, üretkenliği ve bunlara bağlı olarak işletmelerin kârlılıklarını etkileyen bu tip olaylara önlem almak için, öncelikle mevcut durumun analizi yapılarak risklerin tespit edildiği, bu riskleri yok etmek için yasal yönetmelik, mevzuat ve kanunlara entegre programların oluşturulduğu ve uygulandığı, bütün çalışmaların belli bir sistematik içerisinde dokümante edildiği ve ilgilenenlere duyurulduğu, bu yürütülmekte olan çalışmaların izlenip denetlendiği bir takım yönetim sistemleri uygulanmaktadır. Bu sistemlere “İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemleri” denmektedir.
    İş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemi ile ilgili dünyada uygulanan standartlar, kanunlar ve dökümantasyonları hazırlayan organizasyonladan bazıları şunlardır:
    · American Petroleum Institute (API)
    · National Fire Protection Association (NFPA)
    · American Society of Mechanical Engineers (ASME)
    · Standards New Zealand (SNZ)
    · British Standards Institute (BSI)
    · Occupational Safety and Health Administration (OHSA)
    · Occupational Safety and Health Service
    · NZ Chemical Industry Council
    · Standards Australia
    · International Organization for Standardization (ISO)
    Uygulanan bazı standartlar ise QS 9000, BS 8800(Guide To Occupational Health and Safety Management Systems), ILO (International Labor Organisation) İş Sağlığı ve
    Güvenliği Yönetim Sistemi Rehberi:2001, ISA 2000, NPR 5001, OSHA AS/NSZ 4360, OSHA AS/NSZ 4804, OHSAS (Occupational Health and Safety Assessment Series) 18001, OHSAS 18002 Uygulama Rehberi’dir.
    2.2.İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemleri Genel Prensipleri:
    İş Sağlığı ve Güvenliği Standartları; İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim sisteminin en iyi şekilde uygulanabilmesi için, kriterlerden, uygulamalardan ve prensiplerden oluşan birleştirilmiş bir çerçeve sunarlar. İş Sağlığı ve Güvenliği Risklerini idare edebilmek için risk yönetimi sürecinin nasıl uygulanacağı üzerinde pratik tavsiyeler sağlarlar.
    İş Sağlığı ve Güvenliği Riskleri; İş Sağlığı ve Güvenliğine az ehemmiyet verilmesinden oluşan riskler, şahısların hastalanması, sakatlanması veya ölüm riski, bununla beraber firmaya ve şahıslara karşı mali mesuliyet riskleri, organizasyon veya işletmedeki ekipmanın, prosesin bir kısmının yada tümünün kaybedilmesi risklerini bütünüyle kapsar.
    Bu noktada önemli olan, hastalık ve kazaları önlemek için, risk yönetimi süreçlerinin bir tanımının yapılmasıdır. Bununla beraber risk yönetimi süreci, organizasyonun finansal ve diğer risklerinin yönetiminde de uygulanabilir.
    İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Yönetiminin genel prensipleri;
    · Organizasyonel faktörler, yanlış bilgilendirme ve diğer konular, işçilerin sağlık ve emniyet sonuçlarına ve şirketin nihai karlılığına etki eder.
    · Hastalık ve sakatlıkla sonuçlanan süreçler zaman içinde geliştirilir ve müdahale imkanları sağlanabilir. Ancak müdahale için en iyi zaman bu sürecin başlangıcıdır.
    · Hastalık ve sakatlıkla sonuçlanan enerji ve diğer stres çeşitleri, çalışılan işteki ve bütünüyle toplumdaki kişi ve organizasyonlara büyük maliyetler yaratır.
    · İş Sağlığı ve Güvenliği Risklerinin kabul edilebilirliği hakkındaki değer yargıları algılamaya dayanır. Değişik menfaat gruplarının bu algılamalarını mantıklı kılmak için iletişim ve danışma iki önemli faktördür.
    · İş Sağlığı ve Güvenliği risklerinin yönetimi ve bunlar hakkında karar verilmesi, verilerin mantıksal analizine dayanır.
    · İş Sağlığı ve Güvenliği risklerinin en etkin kontrolü, insanları değiştirmektense, güvenli bir çalışma yeri sağlamaktır.
    · İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetimi; içinde bulunulan şartların ayarlanmasını, risklerin tanımlanmasını, analizini, muamelesini, izlenmesini ve bu süreç boyunca iletişim ve danışmanlığın temin edilmesini ihtiva eder. Risk yönetimi süreci, İş Sağlığı ve
    · Güvenliği risklerinin tahmin edilemez doğasına proaktif bir yolla muamele etmek için bir teknik sağlar.
    2.3. İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemlerinin Faydaları:
    İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Yönetimi, İş Sağlığı ve Güvenliği konuları ile ilgili karar alıcak yöneticilere yapılandırılmış sistematik bir yaklaşım sağlar. Modern İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, risk yönetimi prensipleri üzerine inşaa edilir. Risk yönetimi, bir çok teknik değerlendirmeyi ve danışmanlık isteyen yöntemleri sürecin içine katarak, desteklenmiş, tutarlı ve savunmaya dayalı karar verebilme gücü sağlar.
    İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Yönetimi aktiviteleri, bir organizasyona, operasyonları ile ilgili tehlikeleri iyi kavrama, iç ve dış durumlardaki değişikliklere çok etkin cevap verebilme kabiliyeti sağlar.
    İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Yönetimi; bir organizasyona direkt faydalar sağlamak için yol göstericidir;
    · Hastalık ve sakatlıkları azaltarak, çalışanların ve toplumun iyileştirilmesini sağlar,
    · Kaynakların etkin tahsisi ile katma değer ve para tasarrufu sağlar,
    · Yönetimin hazır bilgi kalitesini iyileştirerek , karar verme kabiliyetini geliştirir,
    · İş Sağlığı ve Güvenliği kanunları ile uyumu sağlar,
    · Firmanın imajını ve ününü geliştirir
    Etkin bir İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Yönetimi programının muhtemel, geniş anlamlı ve uzun vadeli faydaları ise;
    · Önemli risklere maruz kalma ile ilgili artan anlayış ve bilgi sonucu etkin stratejik planlama yapılması,
    · Arzu edilmeyen İş Sağlığı ve Güvenliği sonuçlarının önceden görülebilmesi hüneri nedeniyle düşük işçi tazminatları,
    · Pozitif İş Sağlığı ve Güvenliği sonuçları ve bunun tesisi için iyi hazırlık,
    · Denetim sürecinin geliştirilmesi,
    · İş Sağlığı ve İş Güvenliği programlarının uygunluğu, verimliliği ve etkinliği anlamında iyi sonuçlar elde edilmesi,
    · Organizasyon içinde ve dışındaki gurublar arasında gelişmiş haberleşmedir.
    2.4. Risk Yönetim Gereksinimleri:
    Diğer risklerde olduğu gibi, İş Sağlığı ve İş Güvenliği’nin yönetimi için, bir risk yönetimi yaklaşımının kabulü ve bunun yönetimce taahüdü gerekir. Yetki ve sorumluluklar tanımlanmalı ve kaynaklar tahsis edilmelidir. Organizasyonel risk yönetim felsefesinin geliştirilmesi ve organizasyon içinde her seviyede risk bilinci için üst yönetimin desteği zorunludur.
    Riskin çok sayıdaki kaynakları pek çok alan üzerinde etkili olacaktır. Örneğin iş emniyeti, üretim, kalite, çevre arasında var olan bu yakın ilişkiler bir firmanın ününe ve finansal durumuna etki eder.
    Bir çeşit riskin yönetimi üzerindeki kararlar bu yüzden, diğer alanlar içindeki fayda ve maliyetleri hesaba katmayı gerektirir.
    Organizasyonun ve ona ait risklerin yönetimi için İş Sağlığı ve Güvenliği risk yönetimi birleştirilmiş bütün sistemin bir parçası olmalıdır.
    Genel olarak risk yönetimi için yöntemler ve özellikle İş Sağlığı ve Güvenliği riski, diğer planlama ve yönetim aktiveteleri ile birleştirilmelidir.
    Risk yönetimi süreçlerinin uyduğu veya karşılıklı etkilendiği diğer bir yönetim sistemi için,
    İş Sağlığı ve İş Güvenliği Yönetim Sistemi ve diğer yönetim sisteminin süreci birleştirilir.
    Böylece kaynakların gereksiz olarak tekrar tekrar kullanımı önlenecektir.
    2.5. Risk Yönetim Kültürü:
    İş Sağlığı ve Güvenliği yönetimi, yalnızca üst yönetimin sorumluluğunda olmayıp, müdürlerin her birini veya firma danışmanlarını veya İş Sağlığı ve Güvenliği Uzmanları ile tüm çalışanları işin içine sokar. Organizasyonel öncellikleri belirleyen üst yönetimden, bir kazayı veya potansiyel tehlikeyi gözlemleyebilecek işçiye kadar herkesi kapsar ve taahhüdünü gerektirir.
    Etkin bir risk yönetimi kültürüne sahip olmak demek, insanların içinde birlikte çalışabilecekleri ve herhangi bir kayıp olmadan önce potansiyel problemleri tanıyabilecekleri ve bunları ortadan kaldırabilecekleri proaktif bir yaklaşıma sahip olmaları demektir.
    Etkin bir “İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Yönetim Kültürü” için herkesin buna gerçekten inanması gerekir. İş emniyeti önceliği hakkında yönetimden gelen istikrar sinyalleri, tehliklerin ve risklerin kontrol edilmesi ve tanınması için önemlidir.
    Uygun bir “İş Emniyeti Kültürü” nü başarmak için, bir organizasyonun risklere karşı sahip olacaği genel davranış biçiminin büyük önemi vardır.
  2. bayramali İSGforum Üyesi

    2.6. İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Yönetim Yapısı:
    2.6.1. Genel:
    Bir organizasyonun her yerinde Risk Yönetiminin uygulanması, her seviyesinde riskleri yönetecek programların tesis edilmesini gerektirir. Organizasyon içinde, İş Sağlığı ve Güvenliği Riskleri ile diğer risklerin karşılıklı etkileştiği ve yönetildiği bu yol göz önüne alınmalıdır.
    Genel olarak bir İş Sağlığı ve Güvenliği yönetim sistemine uygunluk için şu unsurlar gerekir: İş Sağlığı ve Güvenliği Politikası, Planlama, Uygulama ve Operasyon, Kontroller ve Kusur Giderici Eylemler, Yönetimce Gözden Geçirme ve Sürekli Geliştirme.
    Örneğin AS/NZS 4804;2001’de tanımlanan İş Sağlığı ve Güvenliği yönetim elemanları şu anlamda tamınlanır;
    · Politika ve taahhüt
    · Planlama
    · Uygulama
    · Ölçme ve değerlendirme
    · Gözlemleme ve gözden geçirme
    Politikanın ve programların uygulanması ve iletişimi için yöntemler gereklidir.
    2.6.2. Yetki ve Sorumluluklar:
    Bir organizasyonun İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi nispeten gayri resmi veya resmi olabilir. Buna rağmen iş içinde İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Yönetimini etkileyen işlerle uğraşan personelin, yetkileri, sorumlulukları ve otoriteleri ile karşılılı ilişkileri tanımlanmalı ve dökümanlaştırılmalıdır. Bu organizasyon içinde şunlardan birini veya birkaçını yapan, serbestliğe ve otoriteye ihtiyaç duyan kişilerin özellikle yetkileri, sorumlulukları ve otoriteleri tanımlanmalı ve dökümante edilmelidir;
    · Riskin zararlı, etkilerini azaltan veya önleyen eylemleri başlatanlar,
    · Risk seviyesi kabul edilir sınıra gelene kadar bir risk davranışı usulünü kontrol edenler,
    · Risk yönetimi ile ilgili problemleri anlayıp kaydedenler,
    · Belirlenen kanallar yoluyla çözümleri sağlayan, tavsiye eden ve başlatanlar,
    · Çözümlerin uygulanmasını tasdik edenler,
    · Uygun olduğunda dahili ve harici danışma ve iletişimde bulunanlar.
    2.6.3.Yöntem:
    Risk Yönetim yöntemi; risk tanımlaması, analizi, değerlendirmesi, muamelesi, izlenmesi ve iletişimi çerçevesinin tesisi görevlerine yönetim politikalarının, prosedürlerinin ve tatbikatlarının uygulanmasıdır.(AS/NZS 4360)
    En temel risk yönetim yöntemi Şekil-10‘da gösterilmektedir. Yöntem, bir sürekli geliştirme yöntemine liderlik ederek, ilave veya değiştirilmiş risk değerlendirme kriteri ile birçok kez tekrar edebilmektedir. Risk yönetimi yönteminin her bir adımı, izlenebilirliği garanti etmek için sonuçlar, veri kaynakları, metotlar ve kabulleri de ihtiva ederek dökümanlaştırılmalıdır.
    (a)İletişim ve Danışma:
    Çerçeveyi oluşturan alışılmış yöntemler; riskleri tanımlama, analiz etme, değerlendirme, muamele etme, izleme ve gözden geçirme sistematik olmalı ve çalışanlar, alt işverenler (belli koşullar taşımalı) ile diğer menfaat guruplarının da danışmanlığını içermelidir. Böylece herkes sonuçlara güven duyar. İş Sağlığı ve İş güvenliği risk yönetimi ile ilgili olarak, bu adım genel olarak kanunlarla zorunlu kılınmıştır. Etkin ve iki taraflı iletişim, zamanında raporlama İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetimi için önemlidir. Bunlar, risk yönetimi süreci içinde her bir adımın en önemli parçalarıdır ve bir çok davada (yargılamada) kanunen ihtiyaç duyulabilir.
    Bir organizasyon, ilgili İş Sağlığı ve Güvenliği bilgilerinin ihtiyaç duyan herkes tarafından paylaşıldığını kanıtlamak için prosedürlere sahip olmalıdır. Bu bilgi ihtiyaçlarını belirlemek ve bu ihtiyaçların karşılandığını kanıtlamak için düzenlemeler gereklidir. Bu aşamada danışma kavramı ortaya çıkar, danışma ile çalışanlar ve diğer ilgililer bu konulara direk girmiş olurlar. Çalışanlar ve diğer ilgilerle danışmanın yararları;
    · Sağlık, emniyet ile ilgili bilginin çalışanlar, müteahhitler ve ziyaretçiler ile paylaşılması,
    · Çalışanlara İş sağlığı ve Güvenliği risklerinin çözümü konularında, katkılarını ve görüşlerini belirtmek için fırsat sağlanması,
    · İlgililerin görüşlerinin değerlendirilerek bu görüşlerden yararlanılması
    · Çalışanlara danışma şu durumlarda olmalıdır.
    · İşyerinde, iş metodu veya sisteminde, kullanılan maddelerde değişiklik olduğunda,
    · Sağlık ve emniyet riskleri değerlendirildiğinde,
    · Riskleri indirgeyen veya elimine eden tedbirler hakkında kararlar verildiğinde
    · Risklerin izlenmesi için prosedürlerde değişiklik veya yenileme olduğunda,
    · Çalışanların refahı için tesisler ile ilgili kararlar verildiğinde,
    · Danışma prosedürleri hakkında kararlar verildiğinde,
    · Yeni bilgiler gündeme geldiğinde danışma yapılmalıdır.
    Danışma mekanizması;
    · İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulu,
    · İş Sağlığı ve Güvenliği temsilcileri
    · İş Sağlığı ve Güvenliği İşçi temsilcileri vasıtasıyla oluşturulur.
    (b) Çerçevenin Tesisi:
    Bu adım, organizasyonun genel stratejik pozisyonunu göz önüne alarak riskin yönetimi yolu için şartları ayarlar. Bir organizasyonun, risk yönetimini neden kabul ettiğini stratejik bir bakış açısından tanımlar. Riskleri organizasyonun çerçevesi olan kültür, değerler, iş ihtiyaçları vs. bakımından izleyerek, çalışma yeri içinde İş Sağlığı ve Güvenliği riskinin alt yapısını ihtiva eder.
    Menfaat grupları belirlenir, iletişim ve danışma politikaları tanımlanır. Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği riskleri, organizasyonun yönetmesi gereken birçok çeşit riskten biri olacaktır. İş Sağlığı ve Güvenliği riskleri ile diğer risk alanları arasındaki bağların tespitine ihtiyaç vardır. Bu ön adımda bilgiler tanımlanır ve İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Yönetim programı planlanır.
    Riskin yönetimindeki ilk adım, organizasyonun bütünü ile ilgili bilgilerin toplanması ve kararların verilmesidir. Bu bilgiler stratejik, organizasyonel ve risk yönetimi meseleleri olarak ele alınır.
    Çerçevenin tesisi; organizasyonun ve işletmenin güçlü ve zayıf yönlerinin, tehlikelerinin, fırsatlarının ve tehditlerinin tanınması ve organizasyonla çevresi arasındaki ilişkinin tanımlanması ile oluşturulur.
    (c)Risklerin Tanınması:
    İş Sağlığı ve Güvenliği risklerinin tanınması, kayıp veya zarara neden olacak potansiyele sahip her şeyin tanınmasını gerektirir. Zararın esas kaynağının tanınması (İş Sağlığı ve Güvenliği Tehlikeleri), hastalık ve sakatlanma neticesine neyin sebeb olabileceğinin de tanınması gerekmektedir.
    (d) Risklerin Analizi:
    Mevcut kontroller çerçevesi içinde, olasılık ve sonuç bakımından riskler analiz edilir. “Çerçeve Tesisi” notu, riskin kontrolsüz planlanmış değerlendirmesini de ihtiva edebilir. Bir dizi sonuç göz önüne alınabilir, bir risk seviyesi tahmini üretmek için olasılık ve sonuç tahmini yapılır. Risk analizi yapmak için bir çok metedoloji mevcuttur, bunlardan en uygun olanı seçilir. Risk analizi, nicel veya yarı nitel metedolojilerin kullanımı ile gerçekleştirilir.
    (e)Riskleri Değerlendirme:
    Risk seviye kabul edilebilirliğinin önceden tesis edilmiş kriterleri ile kıyaslaması yapılır. Uygulama nizamnamelerinde veya standartlar içinde bulunan kriterler kullanılır ve eylem gerektirip gerektirmediği hakkında karar verilir. Muamele gerektiren riskler, muamele önceliğinin tanınması için sıralanır.
    (f)Risklerin Muamelesi:
    Risk muamelesi, risk ile alakadar olmak için seçeneklerin dizisini tanımlamayı, en iyi eyleme kadar vermeyi, bir plan hazırlamayı ve bunun nasıl izleneceğini tanımlamayı ihtiva eder. İş sağlığı ve Güvenliği çerçevesi içerisinde, makul uygulanabilir bir “Kontrol Hiyerarşisi” takip edilerek riskler en düşük seviyeye getirilmelidir.
    (g) İzleme ve Gözden Geçirme:
    Risk yönetimi süreci, riskin seviyesini etkileyecek muhtemel faktörlerde veya çerçevelerde, örneğin malzeme, iş yeri, yöntemler veya metotlarda değişiklik olduğu durumlarda, düzenli gözden geçirmelere tabi tutulmalıdır. Denetimler ve İş emniyeti kontrollerinde olduğu gibi aktivitelerin gözden geçirilmesi ve izlenmesi sıklığı ve çeşidi ile ilgili belli kanuni gereksinimler varsa buna göre uygulama yapılır. Pek az İş Sağlığı ve Güvenliği riski değişim göstermez, zaman içerisinde ilave bilgilerin gün ışığına çıkması ile risk yönetim döngüsü düzenli olarak tekrarlamaya ihtiyaç duyar.
    Risk Yönetimi Uygulaması:
    Risk yönetimi bir organizasyonun bütün seviyelerinde uygulanabilir. Uygulama stratejik ve operasyonel seviyede yapılır.
    (a)Stratejik Seviyede:
    Stratejik seviyede İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetimi, İş Sağlığı ve Güvenliği riskerinin bir organizasyonu nasıl etkileyeceğini, misyonunu ve amaçlarını ihtive eder. İş sağlığı ve Güvenliği Risk Yönetiminin stratejik seviyede uygulanması ile;
    · Organizasyonun İş Sağlığı ve Güvenliği politikası ve yönetim sisteminin yaratılması veya güncellenmesi,
    · Bir risk temeline dayanan yaklaşımla, organizasyon için stratejik planlamanın üstlenilmesini,
    · Risk yönetim kavramı içinde risk değerlendirme yönteminin belirlenmesini,
    · İş Sağlığı ve Güvenliği risk kabülü kriterini ayarlamayı,
    · Toplum beklentilerinin karşılanabilirliği sağlanır.
    (b) Operasyonel Seviyede:
    Operasyonel risk yönetimi, bir organizasyonun sürekliliğe dayanan karaların verilmesini ve organizasyonun gün be gün aktivitelerinin birleştirilmesini ihtiva eder. İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Yönetiminin operasyonel seviyede uygulanması ile;
    · Organizasyonun öncelikle dikkat gerektiren alanlarını veya İş Sağlığı ve Güvenliği risklerinin genel alanlarını tanımlamak için İş Sağlığı ve Güvenliği risklerinin bir ön incelemesinin yapılması,
    · İşçilerin katılımı ile belli risklerin yönetimi,
    · Belirli bir proje veya alan içinde İş Sağlığı ve Güvenliği risklerinin yönetimi,
    · İş Sağlığı ve Güvenliği temeli üzerinde değişik yöntemler ve techizat arasında seçim yapılabilmesi,
    · Amaçları başarmak için İş Sağlığı ve İş Güvenliği risklerini minimize ederek yeni projelerin planlanması,
    · İstenmeyen bir kazanın muhtemel yansıması ile ilgili acil planların sağlaması,
    · Nizamnameler veya organizasyonel risk kabul kriterleri veya standartlarına uygunluğun belirlenmesi,
    · İş Sağlığı ve Güvenliği raporlamasına yardım için bilgi sağlanır.
    2.7. İş Sağlığı ve Güvenliği Standartlarının Gelişimi:
    İşyerleri çalışmalarını güvenli bir biçimde yaptıklarını ve iş sağlığı ve güvenliği çalışmaları ile iş güvenliği yönetim sistemleri uygulamalarını en iyi şekilde tatbik ettiklerini topluma gösterebilecekleri bir araç olmak üzere bir sertifikasyon şekli talep etmişlerdir. Böylece işletmeler, iş sağlığı ve güvenliği adına yaptığı çalışmaları tetkik edilebilecek ve belgelendirilebilceklerdir. Bu boşluğu doldurmak üzere çeşitli organizasyonlar kendi standartlarını geliştirerek yayımlamışlardır.
    İş Sağlığı ve Güvenliği ile ilgili ilk standart İngiliz Standart Teşkilatı (BSI) tarafından BS 8800 olarak 1996 yılında yayınlanmıştır. Bu standart çok sayıda İngiliz kuruluşunun katılımı ile İngiliz Standart Teşkilatı bünyesinde oluşturulan HS/1 teknik Komitesi tarafından hazırlanmıştır.
    Bu kuruluşlar arasında İngiliz Akreditasyon Kuruluşu, İnşaat Mühendisleri Enstitüsü, Kimya Mühendisleri Enstitüsü, İnşaat İşçileri Konfederasyonu, Mütaihhitler Birliği, Küçük İşletmeler Federasyonu, Risk Yönetimi Enstitüsü, Ticaret Odası vb. birçok kuruluş sayılabilir. Bs 8800 standartı hazırlanırken ISO 9000 standartları, ISO 14000 standartları da dikkate alınmıştır. BS 8800 standartı İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemine yönelik şartları içermeyen ancak bazı kılavuz bilgiler ve tavsiyeleri içeren bir standart olarak hazırlanmıştır. BS 8800 standartının bu yüzden belgelendirme amacıyla kullanımı tavsiye edilmemektedir.
    BS 8800 standartının yayınlanmasından sonra İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi konusunda uluslararası bir standart yayınlanması için çalışmalar hızlanmış ve 15 Nisan 1999 tarihinde İrlanda Ulusal Standartları Teşkilatı, İngiliz Standartlar Teşkilatı vb. bir çok kuruluşun katılımı ile OHSAS 18001 standartı yayınlanmıştır. Kasım-1999’da ise OHSAS 18002 yayınlanmıştır. (18002, kuruluşlarda sistemin nasıl uygulanacağını anlatan destek dokümandır)
    OHSAS 18001 hazırlanırken; BS 8800 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi Kılavuzu ile SGS, BCQI NSAI, BSI, UNE vb. bir çok kuruluş tarafından yayınlanan ‘’İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi Kılavuzları’’ dikkate alınmıştır.
    BS 8800 veya ISA 2000’nin aksine OHSAS 18001, bir İSİG yönetim sisteminin içerisinde bulunması gereken kritik yönetim elemanlarını tanımlamaktadır.
    OHSAS 18001, organizasyonların kalite, çevre ve işçi sağlığı ve iş güvenliği sistemlerini birbirlerine entegre etmelerini kolaylaştırmak için, ISO 9001 (1994) Kalite ve ISO 14001(1996) Çevre yönetim Sistemi Standartları ile uyumlu olarak geliştirilmiştir. Tek başına da uygulanabilen bir standarttır.
    OHSAS 18001 standartı Türk Standartlar Enstitüsü Genel Sekreterliği’ne bağlı Akreditasyon ve Belgelendirme Özel Daimi Komitesi’nce hazırlanmış ve TSE Tetkik Kurulu’nun 9 Nisan 2001 tarihli toplantısında Türk Standartı olarak kabul edilerek TS 18001/Nisan 2001 ‘’ İş Sağılığı ve Güvenliği Yönetim Sistemleri – Şartlar’’ olarak yayınlanmıştır.
    OHSAS 18801’e göre İş Sağlığı ve İş Güvenliği Yönetim Sistemi, organizasyonun yönetim sisteminin, faaliyet alanı ile ilgili İSG risklerini yönetmek için kullanılan parçasıdır.
  3. bayramali İSGforum Üyesi

    2.8. OHSAS 18001-1999 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETİM
    SİSTEMİ (Occupational Health & Safety Assesment Series – OHSAS)
    ve OHSAS 18002- 2000 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETİM
    SİSTEMİ UYGULAMA KILAVUZU (Occupational health and safety
    management systems - Guidelines for the implementation of
    OHSAS 18001

    OHSAS 18001, organizasyonların iş sağlığı ve güvenliği risklerini kontrol etmek ve performanslarını geliştirmek maksadıyla İngiliz Standartları Enstitüsü - BSI (British Standards Institution) tarafından geliştirilen, tüm dünyada kabul görmüş ve risk değerlendirmesine dayalı bir yönetim sistemidir.
    OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemleri standartının asıl amacı önleyici olmasıdır. Bununla beraber sistem her ne kadar önleyicilik üzerine kurulmuşsa da, gerekli kontrol mekanizmalarını, düzeltici faaliyetleri ve geri besleme mekanizmalarını da içermektedir.
    Önleyici sistem yaklaşımında hatalar ortaya çıkmadan önlemeye çalışıldığından iş sağlığı ve güvenliği yönetim sisteminde gelişme ve iyileşme sağlanmakta ve böylece maruz kalınabilecek risklerde azaltılabilmektedir.
    OHSAS 18001 standartı, kuruluşlara ekonomik ve iş sağlığı ve güvenliğine yönelik amaçlarına ulaşabilmeleri konusunda yardımcı olmak için, diğer yönetim gerekleriyle bütünleştirilmiş olan etkin bir İSG yönetim sisteminin başlıca unsurlarını sağlama niyetiyle düzenlenmektedir. Bu yaklaşımın temeli PUKÖ döngüsüdür. “PUKÖ” döngüsü değişkenliğin sebeplerini tespit etmek ve kaliteyi iyileştirmek için kullanılan sistematik bir yöntem olarak tanımlanabilir. Bu döngü organizasyonların üretim sistemlerini iyileştirmenin bir yolu olarak Walter Shewhart (1939) tarafından geliştirilmiş ve uygulanmıştır.
    PLANLA

    · İş Sağlığı ve Güvenliği açısından amacın belirlenmesi ( neyi başarmak istiyoruz, nerede, ne zaman )
    · Mevcut durumu analiz etme
    · Hedeflerin belirlenmesi
    · Kayıtların analizi
    · Tehlikelerin Belirlenmesi
    · Risk değerlendirme metodlarının belirlenmesi
    · Detaylı plan hazırlaması ( uygulama planı )
    · İç talimatlar hazırlama
    UYGULA

    · Riskleri Değerlendirme
    · Risklerin kabul edilebilir olup olmadığına karar verme
    · Kontrol Önlemlerinin seçimi ve uygulaması
    · Her bölümdeki İlgili kişileri bilgilendirme, eğitme ve katılımını sağlama
    · Faaliyet planını izleme ve gerçekleştirme
    · Uygulama sonuçlarını yakın takip etme
    KONTROL ET

    · Hedef veya hedeflere ulaşıldı mı?
    · İç talimatlar ve yönergeleri gözden geçirme
    · Olası sapmaları tespit etme ve kaydetme
    · İlgili kişileri bilgilendirme
    ÖNLEM AL

    · Kalıcı bir denetleme sistemi kurma
    · Etkili önlemleri standartlaştırma
    · Gerekli eğitim ve yönlendirmeleri sağlama
    OHSAS 18001’in oluşturulmasına katkıda bulunan organizasyonlar aşağıda sıralanmıştır.
    · İngiliz Standartları Enstitüsü (British Standards Institution)
    · Avustralya Standartları (Standards Australia)
    · İrlanda Ulusal Standart Kurumu (National Standards Authority of Ireland)
    · Güney Afrika Standart Bürosu (South African Bureau of Standards)
    · Malezya- Endüstriyel Araştırma ve Standart Enstitüsü (Standards and Industry
    · Research Institute of Malaysia-Quality)
    · İspanya Standart ve Sertifikasyon Birliği (Asociacion Espaola de Normalizacion y
    · Certificacion)
    · Uluslararası Güvenlik Yönetimi Organizasyonu (International Safety Management
    · Organisation Ltd)
    · SFS Sertifikasyon (SFS Certification)
    · SGS Yarsley Uluslararası Sertifikasyon Servisi (SGS Yarsley International Certification
    · Services)
    · Ulusal Kalite Güvence (National Quality Assurance)
    · Güvence Servisleri (Assurance Services)
    · Uluslararası Sertifikasyon Servisleri (International Certification Services)
    · Bureau Veritas Uluslararası Kalite (Bureau Veritas Quality International)
    · Det Norske Veritas (Det Norske Veritas)
    · Lloyds Register Kalite Güvence (Lloyds Register Quality Assurance)
    OHSAS Spesifikasyonu geliştirilirken referans alınan dokümanlar aşağıda sıralanmaktadır.
    · BS 8800 İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Yönetim Sistemleri İçin Rehber (BS 8800: 1996 Guide To Occupational Health and Safety Management Systems)
    · Taslak AS/NZ 4801: AS/NZ 4801 İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Yönetim Sistemi
    · Spesifikasyonu ve Kullanma Kılavuzu (Draft AS/NZ 4801 Occupational Health and Safety Management Systems - Specification With Guidance For Use)
    · NPR 5001 : 1997 İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Yönetim Sistemleri İçin Rehber (Technical Report NPR 5001 : 1997 Guide To an Occupational Health and Safety Management System)
    · BVQI İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Yönetim Standardı (BVQI Safety Cert: Occupational Safety and Health Management Standard)
    · Taslak NSAI SR 320 : İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Yönetim Sistemi İçin Öneriler (Draft NSAI SR 320 : Recommendation For an Occupational Health and Safety (OH and S)
    · Management System)
    · SGS & ISMOL ISO 2000 İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Yönetim Sistemleri İçin Şartlar (SGS & ISMOL ISO 2000 : 1997 Requirements For Safety and Health Management Systems)
    · Taslak BS I PAS 088 İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Yönetim Sistemi (Draft BSI PAS 088 Occupational Health and Safety Management Systems)
    · DNV İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Yönetim Sistemleri Belgelendirme Standardı (DNV
    · Standard For Certification of Occupational Health and Safety Management Systems
    · (OHSMS):1997)
    · Taslak LRQA SMS 8800 İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Denetim Kriterleri(Draft LRQA SMS 8800 Health & Safety Management Systems Assessment Criteria)
    · UNE 81900 Serisi İş Riskleri Önleme Ön- Standardı (UNE 81900 Series of Pre- Standards On The Prevention of Occupational Risks)
    İşçi Sağlığı ve Güvenliği Değerlendirme serisi (OHSAS) spesifikasyonu, bir kuruluşun İS&G risklerin kontrol etmesini ve performansının iyileştirmesini sağlamak için bir İşçi Sağlığı ve Güvenliği (İS&G) yönetim sistemine dair şartları verir. Belirli İS&G performans kriterleri belirtilmediği gibi, bir yönetim sisteminin tasarımına dair detaylı spesifikasyonlar da vermez.
    OHSAS 18002’ye göre OHSAS spesikasyonu, aşağıdakileri yapmak isteyen her kuruluşa uygulanabilir:
    a) faaliyetleriyle ilişkili olarak İS&G risklerine maruz kalabilecek çalışmaları ve diger ilgili taraflar üzerindeki riski bertaraf etmek üzere en aza indirmek amacıyla bir İS&G yönetim sistemi oluşturmak;
    b)Bir İS&G Yönetim sistemini uygulamak, muhafaza etmek ve sürekli iyileştirmek;
    c) Kendisinin belirlediği İS&G politikasına kendisinin uyduğundan emin olmak;
    d)Böyle bir uygunluğu başkalarına göstermek;
    e) İS&G yönetim sisteminin dışardan bir kuruluşça belgelendirilmesini / tescilini istemek: veya
    f) Bu OHSAS spesifikasyonuna uygunluğu kendi kendine tespit ve beyan etmek.
    OHSAS 18001, 09 NİSAN 2001’de TSE tarafından Türk standardı olarak kabul edilmiştir(TS 18001). Ancak şu husus da unutulmamalıdır ki OHSAS 18001 iş sağlığı ve güvenliği değerlendirme serisi yayını ile uyumlu olmak, tek başına yasal gerekliliklerin yerine getirildiği anlamına gelmemektedir.
    2.8.1.OHSAS 18001- İş Sağlığı Ve Güvenliği Yönetim Sisteminin Yararları:

    · Bu yönetim sistemi ile zararla sonuçlanabilecek olası tehlikelerin önceden tespiti ve gerekli önlemlerin alınması sağlanır.
    · Çalışanlar işyerinin olumsuz etkilerinden korunur, rahat ve güvenli bir ortamda çalışmaları sağlanır.
    · İş kazaları ve meslek hastalıkları sebebiyle oluşabilecek iş gücü ve iş günü kayıplarının en aza indirgenmesi, dolayısıyla iş veriminde artışın sağlanmasıyla üretimin (ürün ve/veya hizmet) korunması sağlanır.
    · Çalışanların memnuyeti, müşteri memnuyeti ve üretim maliyetlerinde azalma sağlanır.
    · İş kazası ve meslek hastalıklarının oldukça yüksek maliyetleri en aza indirilir.
    · Çalışma ortamlarında alınan tedbirlerle, işletmeyi tehlikeye sokabilecek yangın, patlama, makine arızaları ve devre dışı kalmaların ortadan kaldırılması işletme güvenliği sağlanır.
    · Resmi makamlar önünde, organizasyonun iş güvenliğine karşı duyarlı olduğu kanıtlanır ve yasal ceza riski azaltılır.
    · OHSAS 18001, ISO 9001:2000 ve ISO 14001 ile uyumludur, mevcut kalite sistemi
    · OHSAS 18001’i de içererek var olan alt yapı geliştirilir ve daha kapsamlı hale getirilir.
    · İsteyen işyerleri, OHSAS 18001’e göre oluşturdukları yönetim sistemini belgelendirebilirler.
    · Bu yönetim sistemi, işletmede çalışanların sağlığını dolayısı ile verimliliği ve üretimi de arttıran bir faktördür.
    2.8.2.Sistem İçinde Geçen Tanımlar:

    Kaza : Ölüme, sağlık bozulmasına, yaralanmaya, hasara, zarara ya da diğer kayıplara yol açan istenmeyen olay
    Tehlike : Yaralanmaya, sağlık bozulmasına, çalışma ortamının bozulmasına, malın/mülkün hasar görmesine veya bunlardan birkaçının bir arada bulunmasına neden olabilecek potansiyel zararlı kaynak veya durum.
    Olay : Bir kazaya yol açan veya bir kazaya neden olabilecek potansiyeli olan durum.
    OHSAS 18002’ye göre hiçbir sağlıkkay bozulması sakatlanma, hasar veya başka kaybın olmadığı bir olay ayrıca “yakın -ıskalama” olarak da adlandırılır. “Olay” terimi “yakın - ıskalama” yı da kapsar.
    Risk : Bir tehlikeli durumun meydana gelme olasılığı ve önem derecesinin bileşkesi.
    Güvenlik : Zarar, ziyan riskinin olmadığı durum. Kabul edilmez zarar riskinden uzak kalma ISO /IEC Klavuz
    Objektifler : Organizasyonun başarmak üzere seçtiği, sistemin performansını belirleyen amaçlar.
    İş Sağlığı ve Güvenliği : Çalışanların, geçici işlerin, sözleşmeli personelin, ziyaretçilerin veya iş ortamı içindeki diğer kişilerin sağlıklı ve güvende olmalarını etkileyen koşullar ve faktörler.
    Risk Değerlendirme: Risk büyüklüğünün tahmin edilmesi ve riskin tolere edilip edilemeyeceği konusunda karar vermeye yönelik kapsamlı proses.
    Tetkik : Faaliyetlerin ve ilgili sonuçlarının planlanmış düzenlemelere uygunluğunu, bu düzenlemelerin etkili bir biçimde uygulandığını ve politika ve hedefleri gerçekleştirmek için uygun olduğunu belirlemek amacıyla yapılan sistematik bir değerlendirme
    Sürekli İyileştirme : Organizasyonun İSİG politikasına bağlı olarak genel işçi sağlığı ve iş güvenliği performansında gelişmeler sağlamak için; iş sağlığı ve iş güvenliği yönetim sistemini geliştirme süreci
    Tehlike Tanımlanması : Tehlikenin farkına varma ve özelliklerini (karekteristiklerini) tanımlama süreci ilgili taraflar organizasyonun İSİG performansı ile ilgilenen ya da bundan etkilenen birey ve gruplar OHSAS 18002’ye göre Tehlike Tanımlaması; bir teklikenin var oldugunun tanınması ve bunu karakteristiklerinin tanımlanması
    Uygunsuzluk : Doğrudan ya da dolaylı olarak insan yaralanması ya da hastalığı, malın hasar görmesi, iş yeri çevresinin zarar görmesi ya da bunların kombinasyonuna neden olabilecek iş standartları, pratikler, prosedürler, kurallar, yönetim sistemi performansı ve benzerlerinden, herhangi bir sapma
    Hedefler : Organizasyonun İSİG performansı anlamında elde etmek istediği sonu
  4. bayramali İSGforum Üyesi

    İş Sağlığı ve İş Güvenliği Yönetim Sistemi : Organizasyonun yönetim sisteminin,
    faaliyet alanı ile ilgili İSİG risklerini yönetmek için kullanılan parçası. Bu sistem, organizasyonun yapısını, planlama faaliyetlerini, sorumlulukları, iş pratiklerini, prosedürleri, süreçleri ve İSİG sisteminin geliştirilmesi, uygulanması, iyileştirilmesi, gözden geçirilmesi ve sürekliliğinin sağlanması için kaynakları kapsar.
    Organizasyon : Şirket, işletme, firma, girişim, enstitü ya da birlik
    Performans : Organizasyonun İSİG yönetim sisteminin; İSİG politika ve amaçlarına dayanan, işçi sağlığı ve iş güvenlik risklerinin kontrolü ile ilgili ölçülebilir sonuçları
    Güvenlik : Kabul edilemez zarar riskinden uzak olma durumu (ISO/IEC Rehber 2)
    Katlanılabilir Risk : Organizasyonun yasal yükümlülükleri ve İSİG politikası çerçevesinde tahammül edilebilir düzeye indirilmiş risk. OHSAS 18002 NOT: BS 8800 dahil bazı referans dökümanlar, tehlike tanımlanması, risk belirlenmesi ve uygun risk azaltma veya risk kontrol önlemlerinin seçimiyle ilgili prosesin tamamını kapsayacak şekilde “risk değerlendirmesi” ifadesini kullanmaktadır. OHSAS 18001 ve OHSAS 18002 bu prosesin her elemanına aynı olarak atıf yapmaktadır ve “risk degerlendirmesi” ifadesini adımların ikincisine, yani riskin belirlenmesine atafta bulunmak için kullanmaktadır.
    İlgili Taraflar: Bir kurulusun İS&G performansiyla alakali olan veya bu performanstan etkilenen kisi veya grup
    Uygunsuzluk: Oldugundan veya dolayli olarak sakatlanmaya, hastalıga, mülke zarara, isyeri ortamına veya bunların bazılarına veya hepsine yol açabilecek şekilde çalışma standardlarından, uygulamalardan, prosedürlerden, düzenleyici kuralardan, yönetim sistemi performansından v.s. herhangi sapma.
    Amaçlar: Bir kuruluşun kendisinin ulaşması için belirlediği İS&G performansına yönelik hedefler
    Not: Uygulanabildigi yerlerde amaçlar rakamlarla ifade edilmelidir.
    İşçi Sağlığı ve Güvenliği: İş yerindeki çalışmaların,

    geçici işçilerin, müteahhit personelinin, ziyaretçilerin veya herhangi baska bir kimsemin esenliğini etkileyen şartlar ve faktörler.
    İS&G Yönetim Sistemi: Kuruluşun faaliyet alanı ile ilgili

    olarak İS&G risklerinin yönetimini kolaylaştıran tüm yönetim sisteminin parçası. Bu organizasyon yapısını, planlama faaliyetlerinin sorumlulukları, uygulamaları, prosedürleri, prosesleri ve kuruluşun İS&G politikasının geliştirilmesi, uygulanması, başarılması ve muhafaza edilmesi için kaynakları içine alır.
    “Organizasyon” bir devamlılık seviyesi ifade eder ve bütün elemanlar gözlenebilir şekilde uygulanmadıkça sistem kurulmuş olarak düşünülmemelidir. “Muhafaza”, bir kere tesis edildikten sonra sistemin islemeye deam ettiğini ifade eder. Bu organizasyon açısından aktif çaba gerektirir. Birçok sistem iyi başladığı halde muhafaza edilmediği için zayıflamaktadır. OHSAS 18001’in birçok elemanı sistemin aktif şekilde muhafaza edilmesini sağlamak amacıyla tasarlanmıştır.
    2.8.3.İSİG Yönetim Sistemi Elemanları :

    OHSAS 18001 iş sağlığı ve güvenliği’ni yönetim sisteminin bir parçası olarak ele almakta ve bu çerçevede aşağıdaki basamaklardan oluşmaktadır;
    · İş Sağlığı ve İş Güvenliği Politikası
    · Planlama
    · Uygulama ve İşletme
    · Kontrol ve Düzeltici Faaliyetler
    · Yönetimin Gözden Geçirmesi
    2.8.4.OHSAS 18001’in Maddeleri :

    Genel Şartlar :

    Organizasyon, bu şartnamede yer alan gerekli şartları karşılayacak biçimde bir İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) Yönetim Sistemi kurmalı sürdürmelidir. Sistem kurulurken geçerli kanuni ve diğer İSG yönetmelik şartları da dikkate alınmalıdır.
    İS&G yönetim sisteminin detay ve karışıklık derecesi, dokümantasyonun miktarı ve buna ayrılan kaynaklar bir kuruluşun büyüklüğüne ve faaliyetlerinin özelliğine ve bağlıdır. Bir organizasyon, sisteminin sınıflarını tanımlama serbestliğine ve esnekliğine sahiptir ve OHSAS 18001’i tüm organizasyon çapında uygulamayı tercih edebileceği gibi organizasyonun belirli işletim birimlerine veya faaliyetlerine de uygulayabilir.
    Yönetim sisteminin sınıfları ve kapsamı tanımlanırken dikkatli olunmalıdır. Organizasyonlar, tüm işletim için gerekli veya çalışanlarının ve diğer ilgili tarafların İS&G üzerinde etkisi olabilecek bir işlemi veya faaliyeti değerlendirmenin dışında tutmak amacıyla kapsamı sınırlamayı düşünmemelidirler. OHSAS 18001 belirli bir işletme birimi veya faaliyeti için uygulandığı takdirde OHSAS 18001’in şartlarının karşılanmasına yardımcı olmak amacıyla belirli işletme birimi veya faaliyeti tarafindan organizasyonun diğer kısımlarınca geliştirilen İS&G politikalarından ve prosedürlerinden yararlanılabilinir. Buna, belirli işletme birimi veya faliyeti için geçerli olmasını sağlamak için İS&G politikalarının veya prosedürlerinin küçük revizyonlarına veya düzeltmelere tabi tutulmasını gerekli kılabilir.
    İSG Politikası :

    Organizasyonun en üst makamı tarafından onaylanmış bir iş sağlığı ve güvenliği politikası olmalıdır. İşletmenin, üst yönetim tarafından onaylanmış, tüm sağlık ve güvenlik hedeflerini ve bu performansını geliştirme taahhüdünü açıkça ortaya koyan bir iş sağlığı ve güvenliği politikası olmalıdır. Dokümante edilmiş İSG politikası organizasyonun tüm iş kollarıyla ve diğer yönetim disiplinleri (kalite yönetimi, çevre yönetimi) ile tutarlı olmalıdır.
    Organizasyon yönetimi İSG politikasını oluştururken aşağıdaki hususları dikkate almalıdır;
    · Bir bütün olarak kuruluşun iş alanıyla bağlantılı politika ve amaçları,
    · Organizasyonun İS&G teknikleri,
    · Kanuni ve diğer gerekler,
    · Organizasyonun geçmiş ve şimdiki İS&G performansı,
    · Diğer ilgili tarafların ihtiyaçları,
    · Sürekli iyileştirme için firsatlar ve ihtiyaçlar,
    · İhtiyaç duyulan kaynaklar,
    · Çalışanların katkıları,
    · Müteahhitlerin ve diğer harici personelin katkıları,
    İş Sağlığı ve Güvenliği Politikası;
    · Organizasyonun İSG risklerinin özelliğine ve ölçeğine uygun olmalıdır
    · Sürekli iyileştirme için bir karalılık içermelidir
    · En azından mevcut geçerli İSG mevzuatına ve kuruluşun bağlı olduğu diğer şartlara uymak için bir kararlılık içermelidir
    · İSG politikasının etkili olması için dokümente edilmeli, yeterliliğinin sürdürülmesi bakımından periyodik olarak gözden geçirilmeli ve gerektiğinde düzeltilmeli veya değişiklik yapılmalıdır
    · İSG politikası çalışanların birer fert olarak İSG yükümlülükleri konusunda bilgilendilmeleri amacıyla tüm çalışanlara duyurulmalıdır
    · İlgili taraflar için hazır bulundurulmalıdır
    · Uygunluğunun ve etkili olmasının devam ettirilmesini sağlamak amacıyla kuruluşun İSG politikası ve yönetimin sistemini düzenli olarak gözden geçirmesi gerekmektedir.
    İSİG sorumlulukları bütünüyle üst yönetimle ilgilidir. En güzel uygulama, üst yönetimden (büyük organizasyonlarda Yönetim Kurulu Üyelerinden biri olabilir) birisinin, İSİG yönetim sistemiyle ilgili bütün sorumluluğu alarak, işletmede uygulama ve organizasyonu sağlamasıdır. Üst düzey Yöneticiler, İSİG performansının daha da artması için aktif olarak kendi katılımlarını göstermelidirler.
    Organizasyonun üst yönetimi aşağıda sıralanan noktaları dikkate alarak bir İS&G politikası hazırlayıp onaylamalıdır. İS&G politikasının kuruluş içinde üst yönetim tarafindan duyurulması ve tanıtılması şarttır.
    Planlama :

    Kaza Tanımlaması, Risk değerlendirmesi ve Risk Kontrolü için Planlama

    Tehlikelerin belirlenmesi, risklerin değerlendirilmesi ve gerekli kontrol ölçümlerinin yapılması için organizasyonda, ölüme, hastalığa, yaralnmaya, hasara veya diğer kayıplara sebebiyet verebilecek tüm istenmeyen olaylar tanımlanmalı, bu tür olayların ortaya çıkma olasılığı ve ortaya çıktığında maruz kalınabilecek sonuçlar belirlenmeli, riskler değerlendirilmeli, derecelendirilmeli ve gerekli kontrol ölçümlerinin yapılması için gerekli yöntemleri açıklayan prosedürler oluşturulmalı ve işlemler açıklanmalıdır.
    Bu prosedürler aşağıdaki başlıkları içerecek şekilde hazırlanmalıdır,
    · Rutin ve rutin olmayan faaliyetleri içermeli,
    · Organizasyonun yerine getirmekle yükümlü olduğu yasal şartları nasıl karşılayacağı bir prosedürde açıklanmalı,
    · Her düzey ve faaliyet için iş sağlığı ve güvenliği hedefleri belirlenmelidir. Hedefleri yakalamak için bir iş sağlığı ve güvenliği yönetim programı hazırlanmalı,
    · Planlama, taşeronlar ve ziyaretçilerde dahil olmak üzere işyerindeki tüm personelin faliyetlerini ve görev tanımlarını içermeli,
    · Organizasyonun tehlikeleri tanımlama ve risk değerlendirme konusundaki metodolojisi; kapsamı, yapısı ve zamanlamasına göre reaktif değil proaktif (ölçülebilen, önleyici faaliyet içeren) olarak tanımlanmalı,
    · Risklerin sınıflandırılmasını ve tanımlanan ölçümlerle kontrol edilebilecek ya da ortadan kaldırılabilecek olan risklerin belirlenmesini sağlamalı,
    · İşletme pratikleri ve uygulanan risk kontrol yöntemlerinin yeterliliği baz alındığında tutarlı olmalı,
    · İş yerindeki gereksinimlerin belirlenmesi, eğitim ihtiyaçlarının tanımlanması ve/veya işletme kontrollerinin geliştirilmesi için girdi sağlamalı,
    · Gerekli faaliyetlerin etkili ve de zamanında uygulandığının izlenmesini sağlamalıdır.
    İşletme, tehlike analizlerini, risk değerlendirmesini ve kontrol ölçütlerini, dokümante etmeli sürekli güncel tutmalıdır. İşletmenin tehlike tanımlama ve risk değerlendirmesindeki metedolojisi;
    · Kapsamı, yapısı ve zamanlamasına göre reaktif değil proaktif olarak tanımlanmalı.
    · Risklerin sınıflandırılmasını ve Madde 4.3.3. ve 4.3.4. ‘te tanımlanan ölçümlerle kontrol edilebilecek ya da ortadan kaldırılabilecek olan risklerin belirlenmesini sağlamalı,
    · İşletme pratikleri ve uygulanan risk kontrol yöntemlerinin yeterliliği baz alındığında tutarlı olmalı,
    · İş yerindeki gereksinimlerin belirlenmesi, eğitim ihtiyaçlarının tanımlanması ve/veya işletme kontrollerinin geliştirilmesi için girdi sağlamalı,
    · Gerekli faaliyetlerin etkili ve de zamanında uygulandığının izlenmesini sağlamalıdır.
    Risk değerlendirmedeki amaç; tehlike tanımlanmasi, risk değerlendirme ve risk kontrol proseslerini kullandıktan sonra organizasyon kendi alanındaki tüm önemli İS&G tehlikeleri hakkında tam bir bilgiye sahip olmasıdır.
    Yasal Şartlar ve Diğer Gereklilikler :

    Organizasyon, yasal ve diğer uygulanabilir iş sağlığı ve güvenliği koşullarını tanımlamalı, uygulamaya koymalı, bu bilgileri güncelleştirerek tutmalıdır ve bu konulardan tüm çalışanlar ile ilgili tarafları haberdar etmelidir. Organizasyonun tabii olduğu yasal ve diğer şartlar belirlenirken;
    · Kuruluşun üretim veya servis gerçekleştirme proseslerinin detayları
    · Tehlike belirleme, risk değerlendirme ve risk kontrol sonuçları
    · En iyi uygulamalar
    · Kanuni şartlar/yönetmelikler
    · Bilgi kaynaklarının listesi
    · Ulusal,bölgesel, uluslar arası standartlar
    · Kuruluşun mensubu olduğu iş koluna tatbik edilenler
    · Kamu kuruluşlarının görüşleri yayınları
    · Ticari veri tabanları
    · Hukuk alanında hizmet veren meslek mensupları
    · İlgili tarafların şartları, dikkate alınmalıdır.
    Hedefler :

    Organizasyon, işyerindeki tüm süreçler için dokümante edilmiş iş sağlığı ve güvenliği hedeflerini belirlemeli, hayata geçirmeli ve sürekliliğini sağlamalıdır. Hedefler iş sağlığı ve güvenliği politikası ile uyumlu olmalı, mümkün olan hallerde ölçülebilir olmalıdır.
    Hedefler belirlenirken; yasal şartlar, iş sağlığı ve güvenliği tehlike ve riskleri, teknolojik olanaklar, mali olanaklar ve işletme şartları dikkate alınmalıdır.
  5. bayramali İSGforum Üyesi

    İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetimi Programı Planlanması :
    Belirlenen hedefler çerçevesinde, her bir hedef için yetki ve sorumlulukların tanımlandığı, kullanılan yöntemleri, gerçekleşme zamanlarını ve çizelgelerini içeren bir iş sağlığı ve güvenliği programı oluşturulur. Bu programlar düzenli ve planlı aralıklarla gözden geçirilir.
    İSG yönetim programı oluşturulması;
    · Belirlenen hedeflere göre gerçekleştirilecek faaliyetlerin belirlenmesi,
    · Bu faaliyetlerin gerçekleştirilmesi için ihtiyaç duyulacak insan ve finansman kaynaklarının belirlenmesi,
    · Amaç,hedefler ve iSG yönetim programı için fayda maliyet analizinin yapılması,
    · Programların oluşturulması,
    · Gerekli insan ve finansman kaynaklarının temini,
    · Birim/bölüm/kişi sorumluluklarının belirlenmesi,
    · Faaliyetlerin muhtemel bitiş tarihlerinin belirlenmesi,
    · Programın onaylanması ve yayınlanması
    şeklinde olmalıdır.
    Uygulama ve İşletim :

    İşçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda en büyük sorumluluk üsk yönetimindir, bu nedenle yönetim temsilcisinin belirlenmiş rolü, sorumluluğu ve harcama yapmakda dahil olmak üzere yetkisi olmalıdır. İş sağlığı ve güvenliği çalışmaları dokümante edilmeli ve bu dökümantasyon içerisinde risk altında çalışan ve sistemin işleyişinden sorumlu tüm personelin yetki ve sorumlulukarının tanımlaması yapılmalı ve ilgili taraflara duyurulmalıdır. Risk altındaki her personel iş sağlığı ve güvenliği çalışmalarına katılmalıdır. Organizasyon, risklerin tanımlamasını, değerlendirmesini, kontrol önlemlerini ve uygulama faaliyetlerini, acil eylem ve planlamasını yapmalıdır.
    Yapısal Ağ ve Sorumluluklar :

    Politikanın uygulanması ve etkin bir İSİG yönetimi için bir organizasyon şunlara sahip olmalıdır ;
    · Yeterli İSG bilgisine ulaşılması, kanuni yaptırımlar çerçevesinde güvenli aktiviteler yapılması için beceri ve kabiliyet,
    · Yönetim yapısı içinde sorumlulukların dağılımının tanımlanması ve gerçekleştirilmesi
    · Kişilerin sorumluluklarını yerine getirebilmeye yönelik gerekli yetki ile donatılması,
    · Organizasyon yapısına ve büyüklüğüne uygun gerekli kaynakların sağlanması,
    · Organizasyonun tüm seviyelerinde ihtiyaçların tanımlanması ve gerekli eğitimlerin organize edilmesi,
    · İSG bilgisinin etkin şekilde ve uygun yerde paylaşılmasına, iletişim sağlanmasına yönelik organizasyon yapılması,
    · Uzmanlardan öneri ve hizmet almaya yönelik organizasyon yapılması,
    · Çalışanların katılımının sağlanmasına yönelik organizasyonlar yapılması,
    · Birimlerinde çalışan bütün insanların sağlığından ve güvenliğinden sorumlu olmalı,
    · Birimlerindeki ortamlardan, sağlık ve güvenlik yönünden etkilenenlerin sorumluluğunun da kendilerine ait olacağını bilmeli,
    · Alacakları kararların İSİG Yönetim sistemi performansını etkileyecek düzeyde olduğunun bilincinde olmalıdırlar.
    Üst yönetim, yönetim temsilcisi, organizasyonun diğer yönetim kademelerinin görev ve sorumlulukları tanımlanmalı ve dokümante edilmelidir. Bu tanımlamalar aşağıdaki personel için de yapılmalıdır;
    · Organizasyon içerisindeki tüm kademe yöneticileri,
    · Proses operatörleri ve genel iş gücü,
    · Müteahhitler ve müteahhit personeli,
    · İSG eğitimlerinden sorumlu olanlar,
    · İSG için kritik techizattan sorumlu olanlar,
    · Organizasyon içerisinde İSG niteliklerine sahip çalışanlar veya diğer İSG uzmanları,
    · Danışma toplantılarında yer alan İSG temsilcileri.
    Yetki ve sorumluluklar tanımlanırken;
    a) Yönetim Hiyerarşisi: Kargaşaya neden olunmaması ve sorumlulukların tam olarak anlaşılabilmesi için yönetim hiyerarşisini gösteren akım şemasının çizilmesi,
    b)Liste Yapımı: Tüm makinaların, aletlerin, materyallerin, koşulların, alanların ve pratiklerin listesinin ilgili personel tarafından vazife olarak düzenlenmesi ,
    c) Çalışma Alanları : Personelin hangi çalışma alanlarında bulunması gerektiğinin belirlenmesi,
    d)Bakım Personeli: Bakım personellerinin hangi alet, ekipman veya proseste bakım yaptığının ve hangi tür durumlarda dışardan teknik servise başvurulması gerekliliğinin tanımlamasının yapılması,
    e) Denetim Sorumlulukları: Sağlık, emniyet ve iş yürütümü açısından yöneticilerin sorumluluklarının tanımlanması ve iş sağlığı ve güvenliği açısından yapılacak denetimlerin programının belirlenmesi,
    f) Eğitim ve Bilgilendirme: Personeli eğiticek, bilgilendirmeyi yapıcak ve çalışanların katılımını sağlıyacak personelin belirlenerek sorumluluklarının tanımlanması,
    Eğitim, Bilgilendirme ve Yeterlilik :

    Tüm çalışanlar, iş sağlığı ve güvenliği politikası, prosedürleri ve iş sağlığı ve güvenliği yönetim sisteminin gerekliliklerine uyumun önemi hakkında bilgilendirilmelidir. Özellikle de risk altında çalışan personel işe girişte ve belli aralıklarla iş sağlığı ve güvenliği riskleri, sorumluluk ve yetkiler hususlarında eğitime tabii tutulmalıdır. Çalışanların eğitimi, bilgilendirmesi ve yeterliliklerinin sağlanması konusunda izlenecek yöntemleri anlatan bir prosedür oluşturulmalıdır. Organizasyon, ihtiyaç duyulan konularda eğitim programları hazırlamalı ve uygulamalıdır.
    Bu kapsamdaki eğitim konuları;
    · İSG politikası, İSG el kitabı, İSG prosedürleri, İSG talimatları, İSG formları vb.
    · İSG riskleri
    · Acil haller/kazalar,
    · İş kazalarının nedenleri
    · Güvenlik tedbirleri,
    · İlk yardım,
    · İş sağlığı ve güvenliği bilinci,
    · Yangın,
    · Kimyasallar,
    · Elektrik,
    · Hareketli ekipmanlar,
    · Kişisel koruyucular,
    · Gürültü,
    · Enerji yönetimi,
    · İSG mevzuatı,
    · OHSAS 18001 standartı,
    · Yetki ve sorumluluklar vb. olabilir.
    Bu eğitimlere ilgili tüm personel ve müteahhit kuruluşun personeli gerektiğinde ziyaretçiler de katılabilir. Eğitim düzeyi belirlenirken kişilerin sahip olması gereken yetkinlik ve kişilerin görevlerindeki farklılıklar dikkate alınmalıdır. İş sağlığı ve güvenliği mevzuatı da dikkate alınarak forklift, vinç kullanıcıları, kazancılar vb. gibi kişiler ilgili kuruluşlar tarafından verilecek belgelere sahip olmalıdırlar.
    Danışma ve Bilgi Paylaşımı :

    İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili bilgilerin; çalışanlara ve diğer ilgili taraflara iletildiğini ve onlardan gelen bilgilerin alındığını garanti altına alan prosedürler oluşturulmalı, bu faaliyetler dökümante edilmeli ve ilgili taraflara bilgi verilmelidir. Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği hususlarında görüşlerinin alınması, çalışanları temsilen bir temsilcinin seçilmesi ve bu temsilci hakkında çalışanlar bilgilendirilmelidir.
    Organizasyon içi iletişim;
    · İSG politikasını ve amaçlarının duyurulması,
    · Tehlike belirleme, ridk değerlendirme ve risk kontrol prosedürlerinin duyurulması,
    · İSG görev ve sorumluluk tanımlarının anlaşılmasının sağlanması,
    · Yönetimle çalışanlar arasındaki İSG istiraşesinin sağlanması,
    · Çalışanlarla yapılan istiraşelerden elde dilen İ bilgilerinin yaygınlaştırılması,
    · Eğitim programı detayının duyurulması,
    · İSG ile ilgili, izleme, denetim ve gözden geçirme işlemlerinin sonuçlarının duyurulması,
    · Yönetimin İSG ne karşı taahütlerinin gösterilmesi,
    · Çalışanların görüş, endişe ve şikayetlerine cevap verilmesi , öneri ve memnuniyetlerinin alınması,
    · İSG ile ilgili konularda sürekli iyileştirmeyi desteklemeye yönelik bilgilerin aktarılması,
    · Yönetim sistemi ve performansına yönelik bilgilerin aktarılması,
    · Acil haller ve kazalara hazırlıklı olma, acil haller ve kazalardaki davranış biçimlerinin duyurulması ve uygulanmasının sağlanması,
    · İSG yönetim programının ihdas ve idamesi için ilgili birimler areasındaki koordinasyonun sağlanmasına yönelik bilgi ve yöntemlerin duyurulması,
    · Politikaların geliştirilmesi ve gözden geçirilmesi, İSG amaçlarının geliştirilmesi ve gözden geçirilmesi ve tehlikenin belirlenmesinin yapılması dahil riskleri yönetmek üzere prosesler ve prosedürler ile ilgili kararlar üzerinde iştişarede bulunma, ve kendi faaliyetleri ile bağlantılı risk değerlendirmelerinin ve risk kontrollerinin gözden geçirilmesi,
    · Yeni veya değişiklik yapılmış teçhizat, malzeme, kimyasallar, teknolojiler, prosesler, prosedürler ve çalışma şekillerinin uygulamaya konması gibi işyeri İSG ni etkileyen değişikik üzerinde iştişarede bulunma vb. şeklinde olabilir.
    Organizasyon dışı iletişim:
    · Yönetimin İSG ne taahütlerinin gösterilmesi,
    · Kuruluşun faaliyet, ürün ve hizmetlerinden kaynaklanan endişelerinin giderilmesi ve sorularının cevaplandırılması,
    · Kuruluşun İSG politikaları, amaç, hedef ve progarmları hakkında bilgi verilmesi ve kamu bilincinin arttırılması,
    · İSG ile ilgili konularda sürekli iyileştirmeyi desteklemeye yönelik raporların duyurulması,
    · Kamu kuruluşları, belediyeler, dernekler ve diğer ilgililere uygun bilgilerin verilmesi, gelen yazıların cevaplandırılması için kuruluş içindeki ilgili kişilere duyurulması ve cevaplandırılmasının sağlanması,
    · Kuruluşun İSG ile ilgili konularda kazandığı başarının duyurulması, vb. amaçlarla yapılabilmesi için organizasyonun yapısı, büyüklüğü, faaliyet alanı, çalışanların sayıları vb. konularda uygun iletişim kanalları belirlenmelidir. Bu iletişim kanalları toplantı, yüz yüze görüşmeler, ilan/duyuru tahtaları, telefon e-posta, yazışmalar vb. şeklinde olabilir.
    Dökümantasyon :

    Organizasyon yazılı, elektronik vb. uygun ortamlarda yönetim sisteminin ana unsurları ve bilgi akışını tanımlayan bilgi oluşturmalı ve sürekliliği sağlamalıdır.
    Dokümantasyon ve Veri Kontrolü :

    Dokümanların ve verilerin kontrol edildiğini ve sürekliliğini garanti altına alan, bu amaçla; dokümanların bulundukları yeri, periyodik olarak gerekli olduğunda revize edildiklerini, ilgili yerlerde son revizyonlarının yer aldıklarını, yürürlükten kalkmış döküman ve verilerin de ilgili tüm kullanım noktalarından kaldırıldığını yada istenmeyen kullanıma kapalı olduğunu tanımlayan ve arşivlenen prosedür oluşturulmalıdır. İSG Yönetim sistemi dokümantasyonunda ;
    · Belgeler anlaşılabilir olmalı,
    · Periyodik olarak gözden geçirilmeli,güncelleştirilmeli, ve organizasyondaki ilgili kişiler tarafından kolayca elde edilmesi sağlanmalı,
    · Geçersiz hale gelmiş dokümanlar kullanıldığı yerden uzuklaştırılmalı veya istyenmeyen kullanımlar engellenmeli,
    · Tanımlanabilir ve izlenebilir olmalı ve yasalara uygun muhafaza zamanları belirlenmeli,
    · İşletme Kontrolü olmalıdır.
  6. bayramali İSGforum Üyesi

    İşletme Kontrolü :
    Risklere karşı, kontrol önlemleri alınması gerektiği belirlenmiş risklerle ilgili uygulama ve faaliyetleri tanımlanmalıdır. İş sağlığı ve güvenliği politika ve hedeflerinden sapmalara neden olabilecek durumları kapsayan prosedürler oluşturulur ve süreklilikleri sağlanır.
    Satın alınan ve/veya kullanımda olan mal, teçhizat ve servislerin riskleri belirlenir ve ilgili prosedür ve şartları müteahhit ve tedarikçilere iletilip duyurulur. İş sağlığı ve güvenliği risklerini kaynağında yok etmek veya azaltmak için gerekli sistem kurulur ve prosedürler oluşturularak sürekliliği sağlanır.
    Acil Durum Hazırlığı ve Karşı Önlem :

    Potansiyel olayları ve acil durumlar ve bunlara karşı alınacak önlemler tanımlanmalı, bunlardan kaynaklanacak hastalık veya yaralanmaları önleme veya azaltmaya yönelik plan ve prosedürler oluşturulmalı, belli aralıklarla gözden geçirilmeli ve sürekliliği sağlanmalıdır.
    Acil durum planları hazırlanmalıdır. Bu planlarda;
    · Her bölüm için yangın ekibi belirlenmeli,
    · Olası kaza ve acil durumlar,
    · Acil çıkış yerleri, işaretlemeler,
    · İşyerini acil boşaltma prosedürleri,
    · Acil Görevlendirilecek çalışanlar ve bölümleri,
    · Taşeron ve ziyaretçiler de dahil olmak üzere tüm personelin yapacakları,
    · Organizasyon dışı kurumlarla iletişim yöntemleri,
    · Yasal kuruluşlarla ve toplumla
    iletişim yöntemleri, tanımlanmalıdır.
    Belli aralıklarla yangın, deprem vb. durumlar için tatbikat yapılmalı, İhtiyaç duyulacak ekipmanlar belirlenmeli ve sağlanmalıdır. Tatbikatlar dökümante edilmeli, mevcut planlar değerlendirilmeli ve güncelleştirilmelidir.
    Bu amaçla;
    · Acil durum veya ani tehlikeler karşısında tüm çalışanların korunması için gerekli bilgi, dahili haberleşme ve koordinasyon sağlanmalı,
    · İlgili ve yetkili otoriterlerle diğer acil durumla ilgili servislere bilgi verilmesi ve haberleşme imkanları sağlanmalı,
    · İlk yardım, tıbbi yardım, yangınla mücadele ve tahliyenin nasıl yapılacağı belirlenmeli,
    · Tüm çalışanlar ile ilgili ve yetkili seviyelerdeki kişilerin eğitimi sağlanmalı,
    · Diğer ilgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği oluşturulmalıdır.
    · Kuruluş acil durumla ilgili hazırlanan prosedürde belirtilen hususları belirli aralıklarla test etmeli ve eğitim maksadıyla tatbikatlar yapılmalıdır.
    Kontrol Etme ve Düzeltici Faaliyetler :
    Performans Ölçümleri ve İzleme:
    İş sağlığı ve güvenliği performansı düzenli bir şekilde izlenmeli ve ölçülmelidir. Gerektiğinde düzeltici ve önleyici faaliyetler uygulanmalı, bu faaliyetler uygulamaya geçmeden önce ihtiyaçlarına uygun nitel ve nicel risk değerlendirme yöntemi ile incelenmeli, tüm kayıtlar belirli süre korunarak saklanmalıdır. Yasalara, işletme pratiklerine ve iş sağlığı ve güvenliği yönetim programına uyumu izlemek için proaktif performans ölçümleri ile kazalar, hastalıklar, olaylar (kayba ramak kalmaları da kapsayan) ve geçmişte iş sağlığı ve güvenliği performansının yetersiz olduğu zamanlar için reaktif performans ölçümlerinin izlenmesi gerekir. Ölçümlerde kullanılan ekipmanların kalibrasyonu ve bakımı için prosedür oluşturmalı ve bu sonuçlar saklanmalıdır.
    Prosedürler;
    · Ölçümlemeler hem nitel hem nicel olmalı,
    · İSG hedeflerinin karşılanma derecesi izlenebilmeli,
    · İSG yönetim programları, çalıştırma kriterleri ve yasal mevzuat şartlarına uygunluğunu izleyen proaktif ölçümleri,
    · Re-aktif tedbirlerin iş kazası, meslek hastalığı ve maddi hasarlar konusunda nasıl etki yaptıkları,
    · Düzeltici ve önleyici faaliyetlerin analizlerinin yapılması hususunda kriterleri içermelidir.
    Performans ölçüm yöntemleri:
    · Çek-list kullanılarak periyodik saha denetimleri,
    · İş Güvenliği turları,
    · Makine ve teçhizatın emniyet tertibatlarının tetkiki ve durumlarının tespiti,
    · Çalışma ortamlarının yasal mevzuatlara göre uygunluk testleri,
    · Çalışanların hareket biçim - tarzları,
    Benzer kuruluşlarla mukayese yapılması gereklidir.
    Kazalar, Olaylar, Uygunsuzluklar ve Düzeltici ve Önleyici Faaliyetler :

    Kazaların, olayların ve uygunsuzlukların araştırılması ve ele alınması, bunlardan kaynaklanan sonuçları hafifletmek üzere faaliyetler yürütülmesi, düzeltici ve önleyici faaliyetlerin başlatılması ve bitirilmesi, yapılan düzeltici ve önleyici faaliyetlerinin etkinliğinin teyidinin yapılması ve sürekliliği sağlanmalıdır. Prosedürler, önerilen düzeltici ve önleyici faaliyetlerin uygulanmaya konulmadan önce, risk değerlendirme prosesi ile gözden geçirilmesini sağlamalıdır. Tüm düzeltici ve önleyici faaliyetler kayıt altına alınmalıdır.
    Organizasyon, aşağıda belirtilen konularda sorumluluk ve yetki tanımlanmaları için prosedürler hazırlamalıdır:
    · Kazalar, vakalar ve uygunsuzlukların takibi ve incelenmesi
    · Kazalar, vakalar ve uygunsuzluklardan çıkan sonuçları hafifletmek için tedbir alınması,
    · Düzeltici ve önleyici faaliyetleri başlatılması ve sonuçlandırılması,
    · Düzeltici ve önleyici faaliyetlerin etkinliğinin teyidinin yapılması,
    Kayıtlar ve Kayıt Yönetimi :

    Organizasyon, denetim sonuçları ve gözden geçirme kayıtları da dahil , iş sağlığı ve güvenliği kayıtlarının tanımlanması, saklanması ve ortadan kaldırılması için prosedürler oluşturmalı ve sürekliliklerini sağlamalıdır. Kayıtların muhafaza şekilleri ve kayıt saklama zamanları belirlenmelidir.
    İSG kayıtları,
    · Yasal, tanınabilir ve izlenebilir olmalıdır.
    · Saklama süreleri belirlenmeli ve kayıt edilmelidir.
    Denetim (Audit) :

    Organizasyon periyodik olarak denetim programı ve prosedürleri oluşturmalı, hayata geçirmeli ve sürekliliklerini sağlamalıdır. İş sağlığı ve güvenliği yönetim sisteminde planlanan düzenlemelerin OHSAS spesifikasyonun şartlarını da kapsayacak şekilde uygun olup olmadığı araştırılır. Yönetim sisteminin güçlü ve zayıf yönleri araştırılır ve hedeflere ulaşılabilirlik, sistem prosedürleri, politikalara ve hedeflere göre sistemin etkinliği denetlenir ve denetim sonuçları sistemin sürekliliği ve etkinliği açısından gözden geçirilir.
    Denetim prosedürü;
    · İSİG yönetimi için planlanmış düzenlemelerin uygunluğunu,
    · Uygulamaların doğru yapıldığını,
    · Kuruluşun politika ve amaçlarının karşılanıp karşılanmadığını
    · Bir önceki denetim sonuçlarının gözden geçirilmesi
    · Denetim sonuçların yönetime bildirilmesi faaliyetlerini kapsamalıdır.
    Yönetimin Gözden Geçirmesi :

    Üst yönetim, İSİG yönetim sistemini; sürekli uygunluk ve etkinlik açısından belirli aralıklarla gözden geçirir. Yönetimin gözden geçirmesi süreci, böyle bir değerlendirmenin yapılabilmesi için gerekli bilginin toplanmasını garanti altına almalıdır ve gözden geçirme faaliyetleri kayıt altına alınmalıdır. Yönetimin gözden geçirmesi sonucunda, iş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemi politika, hedefler ve diğer elemanlarında yapılabilecek değişikliklere olan ihtiyaçtan bahsedilmelidir.
    Yönetim İSG yönetim sistemini gözden geçirirken;
    · Mevzuat değişikliklerinin,
    · İlgili tarafların beklenti ve yükümlülüklerindeki değişikliklerin,
    · Kuruluşun ürün ve faaliyetlerindeki değişikliklerin,
    · Bilim ve teknolojideki ilerlemenin,
    · İSG ile ilgili olaylardan alınan derslerin,
    · Pazar tercihlerinin, iletişim ve rapor verme düzeninin bilincinde olmalıdır.
    KAYNAKÇA
    * Özlem ÖZKILIÇ
    Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı,İş Teftiş Kurulu İstanbul Grup Başkanlığı Kimya Yük. Mühendisi, Bakanlık Teknik İş Müfettişi
    1. International Labor Office, Major Hazard Control – A Practice Manuel, Geneva, 1991
    2. Braasch, Wolfram, Workshop on Risk Assessment, The Third International Conference on Quality Management, 2000
    3. CLEMENS, P.L.,Fault Tree Analysis, JE Jacobs Severdurup,February 2002, 4th Edition
    4. CLEMENS, P.L., Event Tree Analysis, JE Jacobs Sverdrup, 2nd Edition, February 2002
    5. Mohr, R.R., Failure Modes and Effects Analysis, JE Jacobs Sverdrup, 8th Edition, February 2002
    6. Summers, Angela E. Ph.D., Techniques for Assigning A Target Safety Integrity Level, ISA Transactions 37 (1998) 95-104.
    7. ANSI, ANSI/ISA S84.01 and Draft IEC 61508,Safety Integrity Level - How This Standard Will Affect Your Business,1998
    8. Sean Carron, P.Eng and Paul Raynor B.Sc.,The Enhanced Approach to Process Hazard Analysis and Safety Instrument System Design,ISA Technical Paper 6015, 2002
    9. Approved Code of Practice for Managing Hazard to Prevent Major İndusturial Accidents, Health and Safety in Employment Act,1992
    10. OHSAS 18001:1999, Occupational Health and Safety Management Systems- Specification
    11. OHSAS 18002 :2000, Occupational Health and Safety Management Systems - Guidelines for the Implementation of OHSAS 18001
    12. National Fire Protection Association, Identification of fire Hazard of Material, NFPA Nos. 704M, 325, 49, 1992
    13. DOW Chemical Company: Fire and Explosion İndex Hazard Classification Guide, Midland, Michigan, fourth edition,1991
    14. Australian Standart-OCCUPATIONAL HEALTH AND SAFETY RISK MANAGEMENT HANDBOOK DRAFT FOR REVIEW,JULY 2002)
    15. Risk Management Prosses, Proses Hazard Analiysis, Safety Management Services, İnc., Safety Management, 2002
    16. Safety Management Services,inc. (SMS), Proses Hazard Analiysis, Risk Management,2002
    17. MIL-STD-882-D Standard Practice For System Safety, 2000
    18. Draft Proposed Safety And Health Program Rule 29 CFR 1900.1, OSHA,2002
    19. James, E.Kelly, Fault Tree Analysis Methods and Applications, Reliability in Product Design and Testing University of Washington August 18, 2003, Page 1 of 13
    20. Gossman, David, Gossman Consulting, Inc., GCI Tech Notes, Hazop Revıews, August,1998, Volume 4, Number 08
    21. Colin S. Howat Ph.D., FAULT TREE ANALYSIS, Plant & Environmental Safety, 2002
    22. Tan Hiap Keong, Risk Analysis Methodologies, thk@pacific.net.sg
    23. Tomas, A. Litte, Consulting, FMEA Risk Assesment , TLC,2003
    24. YILMAZ, Burcu Selin, Hata Türü ve Etki Analizi, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi,Cilt2, Sayı4,2000
    25. ITÜ-TTGV Kalite Ar&Ge Merkezi, http://www.kageme.itu.edu.tr, 12.10.2000.
    26. İnoTec Teknoloji Yönetim Danışmanlığı, Hata Ağacı Analizi, www.inoteconline.com
    27. Ergör, Dr. Alp, Çevresel Ve Mesleksel Risk Değerlendirme, DEÜTF Halk Sağlığı AD Ulusal Toksikoloji ve Klinik Toksikoloji Sempozyumu, Mayıs 2003 – İzmir
    28. İş Sağlığı Ve Güvenliği Konferansı Bildirier Kitabı, 27-28 kasım 1999, MMO, yayın no
    29. www.kmo.org.tr, Kısaltmalar
    30. Z. Seçil Taştan, İş Kazaları, Human resources, Yönetim&Organizasyon ve İnsan Kaynakları Yönetimi, www.insankaynakları.com/bireyler/trends/makale/iskaza.asp
    31. Sosyal Sigortalar Kurumu SSK İstatistik Yıllıkları, 1999,2000,2001,20024.
    32. BAYKURT, Gülistan, İş Kazalarının Meslek Hastalıklarının Maliyeti, ÇGSB, YODÇEM, Ankara,1995
    33. ANDAÇ Murat, Risk Analiz ve Yönetimi, İSG, Mayıs-Haziran 2002, s. 14
    34. Ercümet N. DİZDAR, TTB Mesleki Sağlık ve Güvenlik Dergisi, Kaza Sebeplendirme Yaklaşımları, Temmuz 2001
    35. Yusuf G. TOPALOĞLU, İnsan Kaynakları, Kalite Sistemleri ve İş Güvenliği, MMO Arşivi,Temmuz, 2000
    36. ŞARDAN Serdar,”OHSAS 18001”,Çimento İşveren Dergisi Özel Eki,Cilt17, Sayı3, Mayıs 2003
    37. İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi Tetkikçi/Baş Tetkikçi Eğitimi Notları, Türk Standartları Enstitüsü, 2004
    38. MUMCU Zeynep SAKA , ŞAHİN Melda GARİPAĞAOĞLU, SGS Supervise Gözetme Etüd Kontrol Servisleri AŞ İş Sağlığı ve Güvenliği Teknik Serisi OHSAS 18001 1999 Çevirisi, Nisan 2000
    39. BIÇAKLI Rüknettin, OHSAS 18001, TMMOB Kimya Mühendisleri Odası, İş Sağlığı ve Güvenliği Dergisi, Kasım-Aralık 2002, s9
    40. TOPÇUOĞLU Handan, ÖZDEMİR Şenay, OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi,2000
    41. www.dr.logo.com, sd1234567890_-_Resin_solution_X_50_(TR).pdf
    42. Zararlı Kimyasal Maddeler ve Korunma Yöntemleri, Petrol-İş Yayın 52
    43. DİZDAR, Yrd. Doç. Dr. N. Ercüment , KAZA SEBEPLENDİRME YAKLAŞIMLARI Zonguldak Karaelmas Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi Üretim Planlama ve Kontrol Böl, TTO Mesleki Sağlık ve Güvenlik Dergisi, Temmuz 2001,S.
    44. http://www.ytukvk.org.tr/arsiv/kariyerplanlama4.htm
    45. VELİCANGİL,Prof.Dr. Sıtkı, VELİCANGİL, Dr. Ömer, Endüstri Sağlığı ve Meslek Hastalıkları, YÖDÇEM, Ankara, 1987

    kaynak:http://www.etkinpatent.com/is-sagligi-ve-guvenligi.html