1. İSGForum'a Hoş Geldiniz..
    İSGForum gerçek hayatta 'İş Güvenliği ve Çevre' adına yaşadığınız her şeyi olduğu gibi burada paylaşmanızı, kişilerle iletişim kurmanızı sağlar. Fotoğraf albümü, durum güncelleme, yorum, konu, mesaj vb. şeyleri istediğiniz herkese paylaşabilirsiniz. Üniversite arkadaşlarınızı bulabilir, onları takip edebilir ve onlarla iletişim kurabilirsiniz. Duvarlarına yazarak yorum formatında sohbet edebilirsiniz. İSGForum ile ortamınızı kurabilir, kişilerle fikir - bilgi alışverişi yapabilir ve etkinlikler düzenleyebilirsiniz. İSGForum'un tüm hizmetleri kuruluşundan beri ücretsizdir ve ücretsiz olarak kalacaktır. Daha fazla bilgi için site turumuza katılmak ister misiniz? O zaman buraya tıklayınız :) Giriş yapmak ya da kayıt olmak için .

Kazan ve Kompresörler Yardım !!!

Konusu 'İş Ekipmanlarında Emniyet' forumundadır ve Yunus Emre YALÇIN tarafından 29 Eylül 2012 başlatılmıştır.

  1. Yunus Emre YALÇIN İSGforum Üyesi

    slm arkadaşlar öğrenciyim ve ödevim için sizden yardım istiyorum, yardımcı olursanız sevinirim.
    "kazan ve kompresörlerde alınacak güvenlik önlemleri" hakkında sunu belge..vs varsa paylaşabilirmisiniz..
  2. bayramali İSGforum Üyesi

    BEŞİNCİ KISIM ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
    Kazanlarda, Basınçlı Kaplarda ve Kompresörlerde Alınacak Güvenlik Tedbirleri:
    - KAZANLARDA GÜVENLİK:
    Her çeşit buhar ve sıcak su kazanları ile bunların malzeme ve teçhizatı, fennin ve tekniğin ve kullanılacağı işin gereklerine uygun bir şekilde yapılmış ve kazanlar, sağlam bir taban üzerine uygun bir şekilde monte edilmiş olacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:202)

    - KAZANLARDA ETİKET:
    Her kazanın görünür bir yerine, imalatçı firma tarafından aşağıdaki bilgiler yazılı bir plaka konulacaktır :
    1) İmalatçı firmanın adı,
    2) Kazanın numarası,
    3) İmal edildiği sene,
    4) En yüksek çalışma basıncı.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:203)

    - KAZANLARDA ÖLÇÜ CİHAZLARI:
    Kazanlarda basıncı, sıcaklığı ve su seviyesini gösteren aşağıdaki ölçü cihazları bulunacaktır :
    1) Kazanın en yüksek çalışma basıncının iki katını gösterecek şekilde taksimatlı manometresi olacak ve bunun en yüksek çalışma basıncını gösteren rakamı, kırmızı çizgi ile işaretlenmiş bulunacaktır.
    Manometrenin işaretleri, kazan boyunun bir buçuk katı uzaklıktan rahatça okunabilecek büyüklükte olacaktır.
    2) Sıcak su kazanlarında bir termometre bulunacaktır.
    3) Kazanlarda birbirinden ayrı en az iki adet su seviye göstergesi bulunacaktır. Bunlardan en az bir tanesi camdan olacak ve kırılmaması için mahfaza içine alınacaktır. Göstergenin bağlantı borusunun çapı, ısıtma yüzeyi 25 metrekareye kadar olanlarda 25 milimetreden, 25 metrekareden büyük ısıtma yüzeyi olan kazanlarda 45 milimetreden az olmayacaktır. Su göstergeleri, doğrudan doğruya kazana bağlı olacak en çok ve en az su seviyelerini gösterecek şekilde işaretlenmiş bulunacaktır. Su göstergesinin kazanla olan bağlantısı, en az su seviyesinin 15 santimetre altında ve çamur seviyesinden 45 santimetre yukarıda olan bir yerde bulunacaktır.
    Bütün göstergelerin giriş ve çıkışlarına, kazan basıncına uygun birer adet vana veya musluk konacaktır. Bağlantı borusu üzerinde, başka bir delik açılmış olmayacak bunlar doğrudan doğruya kazana bağlanacaktır.
    Bütün göstergeler, kazanın önünden veya yanından, normal çalışma durumunda görülebilecek şekilde yerleştirilmiş olacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:204)

    - EMNİYET SÜPABI:
    Buhar kazanlarında en az iki adet emniyet supabı bulunacak ve bunlar, doğrudan doğruya kazanla bağlantılı olacak kazanla emniyet supapları arasında bağlantı borusu üzerinde, hiç bir şekilde buharın geçmesini engelleyecek bir valf veya başka bir engel bulunmayacaktır. Emniyet supapları, kazanın çalışma basıncına göre ayarlanacak ve hiç bir zaman tutukluk yapmayacak şekilde paslanmaz malzemeden yapılmış olacaktır. Emniyet supapları, titreşim yapmadan ayarlanabilecek ve ehliyetsiz kimselerin, ayarı bozmasını önleyecek şekilde kapatılmış veya mühürlenmiş olacaktır.
    Emniyet supapları, fazla basınçtan dolayı, çıkan buharı dışarı atarken, çalışanlara zarar vermeyecek şekilde teçhiz edilmiş olacaktır.
    Ağırlıklı emniyet supaplarına gelen buhar basıncı, 600 kilogram/santimetrekareyi geçmeyecek ve ağırlık yekpare olarak yapılacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:205)

    - KAZANLARIN MUAYENE BELGESİ:
    Her imalatçı firma, kazanın bütün teknik karakteristiğini gösteren ve muayenesinin Hükümet veya mahalli idarenin kabul ettiği teknik elamanlar tarafından yapıldığını belirten bir belgeyi, alıcıya verecek, işveren de bu belgeyi istenildiğinde ilgililere gösterecektir.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:206)

    - KAZANLARIN PERİYODİK KONTROLÜ:
    Buhar ve sıcak su kazanlarının; imalinin bitiminde, monte edilip kullanılmaya başlamadan önce, kazanlarda yapılan değişiklik veya onarım veya revizyonlardan sonra, yılda bir periyodik olarak ve en az üç ay kullanılmayıp yeniden servise girmeden önce, kontrol ve deneyleri, ehliyeti Hükümet veya mahalli idarelerce kabul edilen teknik elemanlar tarafından yapılacak ve sonuçları sicil kartına veya defterine işlenecektir.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:207)

    - KAZANLARIN SİCİL KARTI:
    Her işveren, işyerlerindeki kazanlar için bir sicil kartı veya defteri tutacak, bunlara, yapılan onarım, bakım ve deneyleri, günü gününe işleyecektir.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:208)

    - KAZANLARIN BASINÇ DENEYİ:
    Kazanların hidrolik basınç deneyleri, en yüksek çalışma basıncının en çok 1,5 katı ile yapılacak, kontrol ve deneylerin sonucu uygun bulunmayan kazanlar, uygunluk sağlanıncaya kadar kullanılmayacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:209)

    - KAZANCI EHLİYETİ:
    Kazanlar ehliyeti Hükümet veya mahalli idareler tarafından kabul edilen kişiler tarafından işletilecektir.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:210)

    - KAZANLARDA BLÖF TERTİBATI - STOP VALFİ:
    Kazanların giriş ve çıkış boruları üzerine, birer adet ana stop valfı konulacak, bunlar çabuk ve kolay kapanacak şekilde olacak ve buhar yoğunlaşması halinde kullanılmak üzere, kazanlarda blöf tertibatı yapılacaktır. Birlikte çalışan kazanların her birinde ayrı ayrı stop valfı bulunacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:211)

    - YAKIT BESLEYİCİ:
    Yakıtları otomatik olarak verilen kazanlardaki yakıt besleyicilerinin çalışma basıncına veya sıcaklığına uygun olarak ayarlanabilen bir tertibatı bulunacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:212)

    - KAZAN DAİRESİNDE GÜVENLİK:
    İşyerinde kullanılan bütün kazanlar, yangına ve patlamaya karşı dayanıklı ayrı bir bölmede veya binada olacak ve kazan dairesinin üstündeki katta, işçi çalıştırılmayacaktır.
    Patlayıcı, parlayıcı veya kolay yanıcı maddelerle çalışılan işyerlerindeki kazan dairelerinin diğer atölyelere açılan pencere ve kapıları bulunmayacaktır.
    Kazan dairelerinin tavanı, gerektiğinde kazan üzerine çalışmaya kolaylaştıracak yükseklikte olacaktır.
    Kazan daireleri sürekli olarak havalandırılacaktır, Tabii havalandırmanın yeterli olmadığı hallerde, uygun aspirasyon tesisatı yapılacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:213)

    - KAZANLARDA KAPI VEYA KAPAK:
    Buhar ve sıcak su kazanlarında onarım, bakım ve temizlikte, kazan içine veya baca kanalına girmek için, yeteri kadar uygun şekil ve büyüklükte kapı veya kapak bulunacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:214)

    - BOŞALTMA VALFİ:
    Kazanlarda suyun veya çamurun boşaltılması için, kazanın alt kısmında yeteri kadar boşaltma valfi veya musluğu bulunacak, su veya çamur bir boruyla kanala veya dışarıya akıtılacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:215)

    - SULU EMNİYET KAPLARI:
    Kazanlarda yakıt olarak havagazı ve benzerleri kullanıldığı hallerde, gaz besleme boruları üzerinde ayarlanabilir bir musluk ve sulu emniyet kapları bulunacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:216)

  3. bayramali İSGforum Üyesi

    - YÜKSEK VE ORTA BASINÇLI KAZANLARDA GÜVENLİK:
    Yüksek ve orta basınçlı kazanlarla yapılan çalışmalarda, aşağıdaki tedbirler alınacaktır
    1) Yüksek ve orta basınçlı kazanlarda; akaryakıt, kömür tozu veya gaz yakıldığı hallerde, Cehennemliklerin en yüksek noktasında bir veya daha fazla s ayıda patlama kapakları bulunacaktır. Yerden 2 metre yüksekliğe kadar olan patlama kapaklarının önüne, yeteri sağlamlıkta koruyucu bir siper konacaktır.
    2) Kazandan ayrı bulunan buhar kızdırıcılarının buhar çıkış yerleri ile ön ısıtıcıların üzerine en az birer adet emniyet supabı konacaktır.
    3) Her kazanda, deney basıncını gösteren manometrenin bağlanması için, valfı bir ağız bulunacaktır.
    4) Arı su kullanılmayan kazanlarda, kazantaşı oluşumunu önlemek için tasfiye edilerek yumuşatılmış su kullanılacaktır.
    5) Her kazanın besleme suyu borusu üzerinde, stop vanası ile geri tepme klapesi (ek valf) bulunacak ve bu boru, ateşin en sıcak bölgesinden geçmeyecektir.
    6) Besleme suyunun kazana ön ısıtıcılardan geçirilerek verildiği hallerde, bunlarda da stop valfı ve geri tepme klapesi bulunacaktır.
    7) Paralel çalışan kazanların buhar çıkışlarına, stop valfı ile geri tepme klapesi konacaktır.
    8) 25 metrekare veya daha fazla ısıtma yüzeyi olan buhar kazanları, ayrı sistemde çalışan en az iki tertibatla beslenecek ve bunlardan biri, enjektör tipi veya buhar türbinli pompa olacaktır. Isıtma yüzeyi 25 metrekareden az olan kazanlar, tekniğe uygun şekilde beslenecektir.
    9) Buhar kazanlarının ön ısıtıcılarında; bir emniyet supabı, su giriş ve çıkış sıcaklığını gösteren termometreler, ön ısıtıcılarla kazan arasında, iyi kapanan damperler ve iç kısımda biriken tortu ve çamuru temizlemek için, tapa veya kapaklar bulunacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:217)

    - ALÇAK BASINÇLI BUHAR VEYA SICAK SU KAZANLARI:
    Alçak basınçlı buhar kazanları veya sıcak su kazanları ile yapılan çalışmalarda aşağıdaki tedbirler alınacaktır :
    1) Alçak basınçlı buhar ve sıcak su kazanlarında, basınç 0,5 atü ve sıcaklık ise 110¼C geçmeyecektir.
    2) Her sıcak su kazanına bir adet genişleme kabı ve borusu (nefeslik) konacak, bunun bulunmadığı kapalı sistemlerde, genişleme valfı bulunacaktır. Genişleme valfı, çalışma basıncına göre ayarlanabilecek ve fazla basıncı önleyecek şekilde yapılmış olacaktır.
    3) Genişleme borusu ile genişleme valfından çıkacak sıcak sular, çalışanlara zarar vermeyecek şekilde dışarı atılacaktır.
    4) Her alçak basınçlı buhar kazanı ile sıcak su kazanının besleme suyu boruları üzerine, en az birer adet stop valfı ve geri tepme klapesi konacaktır.
    5) Paralel çalışan alçak basınçlı buhar kazanıyla sıcak su kazanlarının çıkışlarına, stop valfı ve geri tepme klapesi konacaktır.
    6) Alçak basınçlı buhar kazanı ile sıcak su kazanlarına otomatik yakıt verildiği hallerde, kazan basıncının 1 kilogram / santimetrekarenin (bir atmosferin) üzerine çıkmasını önleyecek ve yakıtı kesecek bir tertibat bulunacaktır.
    7) Gaz, kömür tozu ve akaryakıtla otomatik çalışan sıcak su kazanlarında sıcaklığın 120°C nin üstüne çıkmasını önleyecek bir termostat bulunacaktır.
    8) Alçak basınçlı buhar kazanlarında besleme suyu, ocaktaki ateşin karşısına gelen kazan kesimine verilecektir.
    9) Sıcak su kazanlarına verilen besleme suyunun basıncı, bir atmosferin üzerinde ise, kazana doğrudan doğruya verilmeyi boru tesisatına bağlanacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:218)

    - KAZANLARIN İŞLETİLMESİNDE GÜVENLİK:
    Kazanların işletilmesi ile ilgili çalışmalarda, aşağıdaki tedbirler alınacaktır :
    1) Kazan dairelerine sorumlu, ilgili ve yetkililerden başka kimse girmeyecektir.
    2) Kazanlar yakılmadan önce, kazancı tarafından tüm vanaların, klapelerin, kapakların, emniyet supaplarının durumu, yakıt ve su miktarları ve işletme ile ilgili bütün hususlar gözden geçirilecek ve kontrol edilecektir.
    3) Kazanlar, ilk ateşlemede sıcaklığın birden yükselmesine engel olacak şekilde ve yavaş yavaş yakılacaktır.
    4) Yakıt olarak sıvı veya gaz maddeler kullanılan kazanların yakılmasından önce, ocağın içinde, beklerin ağzında veya yakınında ve kazanın etrafında dökülmüş yakıt bulunmayacak ve ocağın içi, hava, gaz veya akaryakıtın patlayıcı karışımları bulunmayacak şekilde iyice havalandırılmış olacaktır.
    5) Kazanların devreye girmesinde; ana çıkış vanası açılmadan önce, emniyet ventili kontrol edilecek, boru tesisatı üzerindeki hava çıkış vanaları, hava boşaltılıncaya kadar açık tutulacak ve kazan, gerekli basınç ve sıcaklığa ulaştıktan sonra, ana çıkış stop valfı, yavaş yavaş açılacaktır.
    6) Kömürle ısıtılan kazanlarda, süngülemek, cüruf ve kül almak için, gerekli araçlar bulunacak ve süngüleme sırasında hava verme durdurulacak ve baca kapağı açılmış olacaktır.
    7) Kazanın emniyet supapları, vardiya değişiminde kontrol edilecektir.
    8) Yakıt olarak kömür kullanılan kazanların söndürülmesinde, ateş dışarı çekilmeyecek, bütün delik ve kapaklar kapandıktan sonra kendi kendine sönmeye terk edilecektir. Ocaktaki ateş, ancak tehlike anında çekilecek ve ateşin alınmasından önce, emniyet supabı açılarak stop valfları kapatılacak ve gerektiğinde ateş sönünceye kadar, kazana besleme suyu verilecektir.
    9) Söndürülen kazan, sıcaklık ve basınç normale dönünceye kadar boşaltılmayacak ve kazancı kontrole devam edecektir.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:219)

    - KAZAN ARIZASINDA GÜVENLİK ÖNLEMLERİ:
    Kazanlarda bir arıza nedeniyle tehlike belirmesi halinde, aşağıdaki tedbirler alınacaktır.
    1) Basınç derhal düşürülecek, yakıt sevki derhal kesilecek, hava verilmesi durdurulacak, kazan içerisinde hava akımını önlemek için baca damperleri ile kazan ön kapakları kapatılacaktır. Kömür yakılan kazanlarda ateş çekilecek paralel çalışan kazanlarda bağlantı derhal kesilecek, bu işlemlerden sonra kazan devreden çıkartılacaktır.
    2) Sıcak su kazanlarında kaynama ve köpürme olduğu hallerde, kazan stop valfı kapatılacak, ocaktaki ateş bastırılacak ve mümkün olduğunda su yüzeyinden blöf yapılacak, su miktarı normal ise kısmi blöf yapılarak tekrar beslenecektir. Bu tedbirlere rağmen kazanda kaynama ve köpürme devam ederse, kazan devreden çıkartılacaktır.
    3) Kazan suyunda yağ belirtisi görüldüğü hallerde; yüzey blöfü yapılacak, bu işlem fayda vermediğinde kazan devreden çıkartılacak ve yağı giderici maddelerle yıkanarak temizlenecektir.
    4) Kısmi blöf yapılırken su miktarı hiç bir zaman, en az su seviyesinin altına düşürülmeyecektir.
    5) Külleri otomatik tesisatla veya suyla taşınan kazanların ızgaralarında tıkanma olduğu hallerde, tıkanan ızgarayı açmak üzere en az iki işçi görevlendirilecek bir tanesi içerde çalışan işçiyi dışarıdan gözetleyecek ve tehlike anında derhal yardımına koşacaktır. Izgaralardaki tıkanıklığı gidermeye çalışan işçinin üzerine, sıcak küllerin dökülmesini önleyecek bir siper konacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:220)

    - KAZANLARIN BAKIM ONARIMINDA GÜVENLİK ÖNLEMLERİ:
    Kazanların bakım ve onarımıyla ilgili çalışmalardan aşağıdaki tedbirler alınacaktır :
    1) Buhar basıncı altında bulunan kazanların basınçla ilgili kısımlarında onarım yapılmayacaktır.
    2) Söndürülen bir kazanın içine basınç ve ısı normale dönmedikçe bakım ve onarım için kimse sokulmayacaktır.
    3) Paralel çalışan kazanların birbirleri ile olan bağlantıları kesildikten sonra, kör tapa ile kapatılacak ve vanaların üzerine uyarma levhaları konacaktır.
    4) Kazanın içinde yapılacak temizlik, bakım ve onarım için, işçinin kazan içine girmesinden önce blöf, besleme suyu, buhar ve sıcak su çıkış stop valfları ile diğer bütün vanalar kapatılacak ve üzerlerine uyarma levhaları konacaktır.
    5) Bakım ve onarım için kazana girmiş olan bir işçiyi gözetleyecek ve gerektiğinde ona yardım edecek diğer bir işçi kazan kapakları başında bekletilecektir.
    6) Ocak, içerisine işçi girmeden önce, tehlikeli gazlara karşı havalandırılmış olacak ve onarım sırasında ve özellikle rutubetli günlerde, vantilatör ve aspiratör çalıştırılarak baca gazlarının ve dumanı kazana dolması önlenecektir.
    7) Kazan içerisinde gerekli tedbirler alınmadıkça, oksiasetilen kaynağı yapılmayacaktır.
    8) Kazanın temizliğinde ve onarımında, mekanik aletlerle çalışılması gerektiği hallerde, bu aletleri çalıştıran basınçlı hava kompresörleri veya diğer tahrik makinaları, kazanın dışında bulunacak, bunların kazan içindeki cihazlarla bağlantıları sağlam olacak ve elektrik kabloları, çalışmaya başlamadan önce kontrol edilecektir.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:221)

    - BASINÇLI KAPLARDA ETİKET:
    Ocaksız buhar ve sıcak su kapları ile basınçlı hava depoları, gaz tüpleri ve depoları gibi basınçlı kaplar ve bunların bağlantıları, teçhizatı ve malzemesi tekniğe uygun olacaktır. Basınçlı kapların görünür yerlerine imalatçı firma tarafından aşağıdaki bilgilerin yazılı olduğu bir plaka, konacaktır.
    1) Kap hacmi (litre)
    2) İşletme basıncı (kilogram/santimetrekare),
    3) Deneme basıncı (kilogram/santimetrekare),
    4) Kontrol tarihi.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:222)

    - BASINÇLI KAPLARIN PERİYODİK KONTROLÜ:
    Basınçlı kapların kontrol ve deneyleri, ehliyeti Hükümet veya mahalli idarelerce kabul edilen teknik elemanlar tarafından, imalinin bitiminden sonra ve monte edilip kullanılmaya başlanmadan önce, veya yapılan değişiklik ve büyük onarımlar dan sonra, en az üç ay kullanılmayıp yeniden servise girmeleri halinde ise tekrar kullanmaya başlanmadan önce ve herhalde periyodik olarak yılda bir yapılır. Kontrol ve deney sonuçları, düzenlenecek bir raporda belirtilir ve bu raporlar işyerlerinde saklanır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:223)

    - BASINÇLI KAPLARDA KAPI - KAPAK:
    Basınçlı kapların üzerinde, gerektiğinde içine girmeyi sağlayacak kapılar veya kapaklar bulunacak, girilemeyecek kadar küçük olan basınçlı kaplarda, el delikleri yapılacak ve bu delikler emniyetli bir şekilde kapatılmış olacaktır. Kapı ve kapaklar deney basıncına dayanacak sağlamlıkta olacak, giriş deliklerinin boyutları tekniğe uygun olarak bir insanın rahatça girmesini sağlayacak büyüklükte yapılacaktır. El deliklerinin boyutları 70x90 milimetreden küçük yapılmayacak ve basınçlı kaplar üzerinde bulunan yıkama ve kontrol kör tapaları en az 25 milimetre çapında olacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:224)

    - BASINÇLI KAPLARDA KONTROL CİHAZLARI:
    Basınçlı kaplar üzerinde, emniyet supabı, boşaltma vanası, manometre ve termometre gibi kontrol cihazları bulunacaktır.
    Paralel çalışan basınçlı, kapların, giriş, çıkış, boşaltma ve blöf vanaları ayrı ayrı işaretlenmiş olacaktır.
    Emniyet supapları basınçlı kapların en çok kullanma basıncına göre ayarlanacak ve bu basıncın onda biri oranında bir basınç artışında açılacak özellikte olacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:225)

    - BASINÇLI KAPLARDA EMNİYET SÜPABI:
    Basınçlı kaplarda bulunan emniyet supabı, basınçlı kaba doğrudan doğruya bağlı olacaktır. Ancak, kabın içinde bulunan madde, emniyet supabının takılmasını engellediği veya bozulmasına yol açtığı hallerde, emniyet supabı, basınçlı kaba en yakın bir tesisat üzerine takılacaktır.
    Emniyet supabı, bağlı olduğu basınçlı kabın kapasitesine ve besleme borusunun çapına uygun büyüklükte ve basıncı çabucak düşürecek şekilde yapılmış olacaktır.
    Basınçlı kaplarda iki veya daha çok emniyet supabı varsa, bunlardan en az bir tanesi, en çok basınca göre ayarlanmış olacaktır.
    Emniyet supapları, her vardiyada veya günde en az bir defa denenecek ve kaplar içinde yanıcı gazlar bulunduğunda, gerekli tedbir alınacaktır.
    Emniyet supaplarının, yoğunlaşmaya karşı, blöf muslukları bulunacaktır..
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:226)

    - BASINÇLI KAPLARIN BASINÇ DENEYLERİ:
    Basınçlı kapların hidrolik basınç deneyleri, en yüksek çalışma basıncının 1,5 katı ile yapılacaktır.
    Kontrol ve deney sonucu kullanılması sakıncalı görülen, güvenlikle çalışmayı sağlayacak teçhizatı eksik olan ve bağlantı parçaları uygun bir şekilde bağlanmamış bulunan basınçlı kaplar, eksikleri tamamlanıncaya ve arızalar giderilinceye kadar kullanılmayacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:227)

    - BUHARLA ISITILAN BASINÇLI KAPLAR:
    Buharla veya sıcak su ile ısıtılan basınçlı kaplardaki basıncın ana buhar hattındaki basınçtan düşük olması hallerin de, giriş borusu üzerine sıra ile basınç düşürücü valf ve emniyet supabı konacak ve bunlar gerekli şekilde korunacaktır.
    Buharla ısıtılan basınçlı kaplara giren ve çıkan buhar veya sıcak su boruları, kanal içine alınacak veya izole edilecektir.
    Buharla ısıtılan basınçlı kaplarda, kapak açık iken basınç artmasına ve kabın basıncı atmosfer basıncına inmeden kapağın açılmasına engel olacak bir tertibat bulunacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:228)

  4. bayramali İSGforum Üyesi

    - BUHARLA ISITILAN BASINÇLI KAPLAR:
    Buharla ısıtılan döner basınçlı kapların doldurulmasından veya boşaltılmasından önce, hareket mekanizması kapalı duruma getirilecek ve stop vanaları kapatılarak kilitlenecektir.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:229)
    - OTOKLAVLARDA GÜVENLİK:
    Otoklavların dış gömlek etekleri, tabana kadar uzatılacak ve altından geçilmeyecek şekilde kapatılacaktır.
    Otoklavların kapıları ile varsa karşı ağırlıkları, bir kızak veya korkuluk içine alınacaktır.
    Yağ gömlekli otoklavlarda yağın ısıtılması,tehlikeli olmayacak şekilde otoklavdan uzak bir yerde yapılacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:230)
    - ERİTME KAZANLARI:
    Eritme kazanlarının blöf vanaları, kazandan uzak ve korunmuş bir yerden idare edilecek ve bu kazanlarda, basıncın artışını bildiren bir uyarma tertibatı bulunacaktır.
    Eritme kazanlarında blöf yapılmadan önce, bütün işçiler blöf çukurundan çıkarılacak, blöf çukurlarının kapakları kapatılacak, kazanın bulunduğu yer ile blöf çukuru civarında bulunan işçilere, uyarma çanları veya zilleri ile blöf vanasının açılacağı duyurulacaktır.
    Eritme kazanlarının içerisine, ısı ve basınç normale dönmeden ve bunlar iyice havalandırılmadan, kontrol ve onarım için kimse sokulmayacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:231)
    - KAYNATMA KAZANLARINDA GÜVENLİK:
    Kağıt hamuru hazırlamak üzere kullanılan kaynatma kazanlarıyla benzeri kazanlar içindeki malzeme atıklarının veya tortuların, ölçü ve emniyet cihazlarını tıkamaması için gerekli tertibat alınacaktır.
    Bu kazanlar için de kimyasal reaksiyonlar nedeniyle kazan basıncının çalışma basıncı üstüne çıktığı veya emniyet supabının arıza ve tutukluk yaptığı hallerde; kazanı korumak üzere, kırılabilen cinsten bir emniyet cihazı veya benzeri bir tertibat yapılacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:232)
    - DEPO-TANK ARASI UYARMA TERTİBATI:
    Çökertme ve ayırma veya benzerleri gibi dikey, kapalı ve basınçlı kaplara veya tanklara malzemenin buharla verildiği hallerde, depo ile tankın arasında uygun bir uyarma tertibatı bulunacak ve depo ile tank başında bulunan işçiler, birbirlerinden işaret almadan besleme vanasını açmayacaklardır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:233)
    - YAYLI KAPAK:
    Donyağı eritme kazanları ve suni gübre kurutucuları gibi sabit basınçlı kapların doldurma ve boşaltma kapakları, kazan içinde oluşacak basıncı düşürmek için, yaylı olarak yapılacaktır.
    Çalışma sırasında kapaklar kapatılacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:234)
    - VULKANİZATÖRLER:
    Vülkanizatör ve devülkanizatörlerin kapak bağlantıları, sağlam ve uygun aralıklı yapılmış olacaktır.
    Vülkanizatörlerle açık buharlı devülkanizatörlerde blöf tertibatı, ayrı ayrı olacaktır. Boyları 7,5 metreyi geçenlerin ortasında ayrı bir blöf vanası bulunacaktır.
    Vülkanizatörlerin otomatik veya mekanik güçle açılan kapaklarında gerekli emniyet tertibatı bulunacaktır.
    Alkali devülkanizatörlerdeki emniyet cihazları, kırılır cinsten yapılacaktır.
    Vülkanizatör ve devülkanizatörler, üç ayı, geçmemek üzere periyodik olarak ehliyeti, Hükümet veya mahalli idarelerince kabul edilen teknik bir eleman tarafından kontrol edilecek ve kontrol sonuçları, bir sicil defterine işlenecektir.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:235)
    - BUHAR GÖMLEKLİ KAZANLARDA UYARI - DRENAJ:
    Buhar gömlekli kazanlarda buhar gömleği, vanalar açılmadan önce blöf edilecek ve buhar vanaları yavaş yavaş açılacak ve bu durum, işçilere uygun şekilde duyurulacaktır.
    Buhar gömlekli kola kazanları, benmariler, yapılacak işe engel olmayacak şekilde kapaklarla örtülecek ve bunların etrafında taşma kanalları bulunacak ve bu kanalların drenajla bağlantısı olacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:236)
    - BASINÇLI SU VE HAVA TANKLARI:
    Basınçlı su ve hava tankları ve depoları, bağlı bulunduğu kazanların veya tesisatın en yüksek çalışma basıncına dayanacak sağlamlıkta olacak veya stop vanası ile tank arasına basınç düşürme vanası ve sıcak su tesislerinde genişleme kabı veya vanası konacak, hava basınçlı tanklarda ve depolarda emniyet supabı bulunacaktır.
    Basınçlı hava ve su tankları ve depolarında kontrol manometreleri, basınç düşürme vanası ile emniyet supabı arasına konacaktır.
    Basınçlı sıcak su tanklarına konan kontrol ve emniyet cihazlarında, buhar meydana gelmemesi için gerekli tedbirler alınacak, tankların ve boruların dokunulabilecek yerleri izole edilecektir.
    Basınçlı su ve hava tanklarının, belli aralıklarla periyodik muayeneleri yapılacak ve sonuçlar sicil defterine işlenecektir.
    Basınçlı soğuk su tankı, dona karşı uygun bir şekilde izole edilecektir.
    Aynı kompresörle beslenen basınçlı hava tanklarının her birinde ayrı ayrı stop valfı ve bunların önüne ve tank tarafında olmak üzere birer emniyet supabı bulunacaktır.
    Basınçlı hava tankının en alçak yerine konan boşaltma musluğu her gün açılacak,içerde biriken su,yağ ve pislik dışarı atılacaktır. Normal olarak dışarı atılamayan yağ, karbon ve benzeri maddeler, uygun şekilde temizlenecektir.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:237)
    - BASINÇLI ASİT KAPLARI:
    Basınçlı asit kaplarında, asit borusuna, bir adet aside dayanıklı malzemeden yapılmış geri tepme klapesi konacaktır.
    Basınçlı asit kaplarının gövdesi ile ana hava borusu arasına, basınç düşürücü vana konacak, kapla basınç düşürücü vana ar asına manometre ve emniyet supabı veya kırılabilir bir emniyet tertibatı bulunacaktır.
    Su ile karışma sonucu, ısı veren asitlerle çalışan basınçlı kaplarla ilgili rögar ve kanallara su karışmaması için, gerekli tedbir alınacaktır. Asit, hava ile basılmadan önce, hava borularında birikmiş olan su, uygun şekilde boşaltılacaktır.
    Basınçlı asit kapları, içindeki asit tamamen boşaltılıp iyice yıkandıktan ve havalandırıldıktan sonra kontrol edilecektir. Bu kontrol sırasında asit vanaları kapatılacak, kilitlenecek ve kap içinde çalışıldığını belirten levhalar, uygun yerlere konacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:238)
    - SOĞUTMA TANKLARINDA GÜVENLİK:
    Soğutma tesislerinde, soğutma tanklarının kapakları ve delikleri, soğutucu gazların kaçmasını engelleyecek şekilde sağlam yapılacak ve bu tanklarda sıvı kullanıldığı hallerde, sıvı yüksekliği göstergesi bulunacaktır.
    Soğutma tanklarının kapasitesi 140 litreyi ve boru çapı 15 santimetreyi geçtiği hallerde, soğutma tanklarında en az iki adet basınç ayar vanası bulunacak, bunlardan bir tanesi kırılabilir cinsten olacaktır.
    Soğutma tanklarının kapasitesi 140 litreden az olduğu hallerde, soğutma tanklarında bir basınç ayar vanası veya kırılabilen cinsten güvenlik tertibatı bulunacaktır.
    Soğutma tanklarındaki basınç ayar araçları, tankın üzerine ve soğutucu sıvının en yüksek seviyesinin üstünde uygun bir yere yerleştirilecektir.
    Soğutma tanklarına konan basınç ayar araçları ile kırılabilir çeşitten güvenlik tertibatının uçlarına, birer boru takılarak açık havaya kadar uzatılacak veya amonyak veya kükürtdioksit gibi maddelerin soğutucu olarak kullanıldığı tanklarda, bu borular kapalı kaplara bağlanmış olacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:239)
    - KOMPRESÖRDE GÜVENLİK TERTİBATI:
    Kompresörlerde basınç, ayarlanmış basınca ulaştığında, kompresör motorunun otomatik olarak durması sağlanacak ve motorun durması geciktiğinde, basınçlı havayı boşa verecek bir güvenlik tertibatı bulunacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:240)
    - KOMPRESÖRLERDE GÜVENLİK:
    Hava kompresörlerinin hız regülatörü, periyodik olarak kontrol edilecek ve her zaman iyi çalışır durumda tutulacak ve bunlarda soğutma suyunun akışının gözle izlenebileceği bir tertibat yapılacaktır.
    Sabit kompresörlerin temiz hava emmeleri sağlanacak ve patlayıcı, zararlı ve zehirli gaz, duman ve toz emilmesi önlenecektir.
    Hava kompresörü ile hava tankları arasında, yağ ve nem ayırıcıları (seperatör) bulunacak ve bunlar hiç bir şekilde çıkarılmayacaktır.
    Hava kompresörlerinin çıkış borusu üzerinde stop valfı bulunduğunda, bu valf ile kompresör arasında bir adet güvenlik supabı konacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:241)
    - ÇIKIŞ BORUSUNA VALF:
    Buhar ve gaz ile çalışan kompresörlerin çıkış borularına, elle kumanda edilen ve yavaş kapanan bir valf konacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:242)
    - KOMPRESÖR MALZEMESİ:
    Patlayıcı, parlayıcı ve zararlı gaz kompresörlerinin yapıldığı malzeme, sıkıştırdığı gazın ve içindeki maddelerin kimyasal etkisine dayanacak nitelikte olacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:243)
    - KOMPRESÖRÜN PERİYODİK KONTROLÜ:
    Kompresörlerin güvenlikle çalışmalarını sağlamak üzere;kompresörlerin montajından sonra ve çalıştırılmasından önce, kompresörler üzerinde yapılacak değişiklik ve büyük onarımlardan sonra, periyodik olarak yılda bir kontrol ve deneyleri, ehliyeti Hükümet veya mahalli idarelerce kabul edilen teknik elemanlar tarafından yapılacak ve sonuçları, sicil kartına veya defterine işlenecektir.
    Kompresörlerin her kademesinde basınç deneyi, o kademede müsaade edilen en yüksek basıncının 1,5 katı ile yapılacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:244)
    - KOMPRESÖRE ETİKET:
    Kompresörler üzerine aşağıdaki bilgiler yazılı bir plaka, imalatçı firma tarafından konacaktır.
    1) İmalatçı firmanın adı,
    2) Yapıldığı yıl,
    3) En yüksek çalışma basıncı,
    4) Kompresörün sıkıştırdığı gazın cinsi ve miktarı,
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:245)
    - KOMPRESÖRÜ UZAKTAN DURDURMA:
    Kompresörlerin, tehlike anında, uzak bir yerden durdurulması sağlanacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:246)
    - EMNİYET SÜPABI VE UYARMA TERTİBATI:
    Kompresörlerin hava depolarında güvenlik supabı bulunacak ve bu supaplarda, çıkan gazlara karşı gerekli tedbirler alınacak ve emniyet supaplarının açıldığını bildiren uygun uyarma tertibatı yapılacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:247)
    - KOMPRESÖRÜN YAĞI:
    Kompresörlerde, her kompresöre özgü, özel kompresör yağı kullanılacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:248)
    - KOMPRESÖRE AYRI BÖLME:
    Sabit kompresörlerin depoları, patlamalara karşı dayanıklı bir bölmede olacak, seyyar kompresörler, çalışan işçilerden en az 10 metre uzaklıkta veya dayanıklı bir bölme içinde bulunacaktır.
    (İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü Madde:249
    http://www.isguv.com/isigt/besinci_kisim_ucuncu_bolum.htm
  5. bayramali İSGforum Üyesi

    Kazanların Basınç Testleri ve Raporlandırılması
    BASINÇLI KAPLARIN PERİYODİK KONTROLÜ VE RAPORLANDIRILMASI;

    BASINÇLI KAPLARIN PERİYODİK KONTROLERİ

    Madde 207 - Buhar ve sıcak su kazanlarının; imalinin bitiminde, monte edilip kullanılmaya başlamadan önce, kazanlarda yapılan değişiklik veya onarım veya revuzyonlardan sonra, yılda bir periyodik olarak ve en az üç ay kullanılmayıp yeniden servise girmeden önce, kontrol ve deneyleri, ehliyeti Hükümet veya mahalli idarelerce kabul edilen teknik elemanlar tarafından yapılacak ve sonuçları sicil kartına veya defterine işlenecektir.
    Madde 208 - Her işveren, işyerlerindeki kazanlar için bir sicil kartı veya defteri tutacak, bunlara, yapılan onarım, bakım ve deneyleri, günü gününe işleyecektir.
    Madde 209 - Kazanların hidrolik basınç deneyleri, en yüksek çalışma basıncının en çok 1, 5 katı ile yapılacak, kontrol ve deneylerin sonucu uygun bulunmayan kazanlar, uygunluk sağlanıncaya kadar kullanılmayacaktır.
    Madde 223 - Basınçlı kapların kontrol ve deneyleri, ehliyeti Hükümet veya mahalli idarelerce kabul edilen teknik elemanlar tarafından, imalinin bitiminden sonra ve monte edilip kullanılmaya başlanmadan önce, veya yapılan değişiklik ve büyük onarımlardan sonra, en az üç ay kullanılmayıp yeniden servise girmeleri halinde ise tekrar kullanmaya başlanmadan önce ve herhalde periyodik olarak yılda bir yapılır. Kontrol ve deney sonuçları, düzenlenecek bir raporda belirtilir ve bu raporlar işyerlerinde saklanır.
    Madde 244 - Kompresörlerin güvenlikle çalışmalarını sağlamak üzere; kompresörlerin montajından sonra ve çalıştırılmasından önce, kompresörler üzerinde yapılacak değişiklik ve büyük onarımlardan sonra, periyodik olarak yılda bir kontrol ve deneyleri, ehliyeti Hükümet veya mahalli idarelerce kabul edilen teknik elemanlar tarafından yapılacak ve sonuçları, sicil kartına veya defterine işlenecektir. Kompresörlerin her kademesinde basınç deneyi, o kademede müsaade edilen en yüksek basıncının 1, 5 katı ile yapılacaktır.
    [​IMG]

    İşçi sağlığı ve iş güvenliğinin tarifini; “ Çalışanların, işyerinde, işin yapılması ve yürütümü ile ilgili olarak meydana gelen tehlikelerden, bedeni ve ruhi olarak zarara uğramamaları için alınması gerekli HUKUKİ, TEKNİK ve TIBBİ tedbirleri sağlamaya yönelik, SİSTEMLİ ve İLMİ çalışmalar bütünüdür.” Şeklinde yapmak mümkündür.
    Bu tariften hareketle, iş güvenliği mantık kurgusunda, ilmi rehber edinerek, işyerinde var olduğu kabul edilen tehlikelerden çalışanları korumak için; önce işyerindeki tehlike ve risklerin tesbit ve analizlerinin yapılmasının gerektiği aşikardır. Bu konuda uzmanların üzerinde birleştiği hususlardan biride, üretim alet ve makinalarının belirli sürelerde kontrol ve deneylere tabi tutulmasıdır.
    Emniyet mantığının temel kurallarından biri meydana gelmiş olayların ardından gitmek yerine, olayların önüne geçip istenilen tarafa yönlendirmek düşüncesidir. Bu düşünce doğrultusunda hareket edilmesi halinde ilerde ihtimal dahilinde olan, istenmeyen olayların, oluşmasından ve oluşması halinde meydana gelecek olumsuzluklardan kaçınmak mümkün olabilecektir. İş güvenliği düşüncesinde de bu kural geçerlidir.
    Üretimde görev alan insan- makine tesis ve tertiplerin ilk kuruluşta veya işe başlangıçtaki sağlık ve teknik karakteristik değerlerini koruyarak; emniyetli, verimli ve sürekli çalışmalarının sağlanması için bir takım Periyodik Kontrollerin (PK’ ların) yapılması gereklidir. Başlangıçtaki sağlıklı ve kaliteli üretim yapan insan-makine, tesis ve tertiplerin çalışma ve kullanımdan bir süre sonra iş güvenliğini bozabilecek, istenmeyen durumlar (İş Kazası, Meslek Hastalığı vb.) meydana getirme ihtimalleri eşyanın tabiatı gereğidir. İşletmede arzu edilmeyen söz konusu durumları önlemek üzere üretim unsurlarından olan insan- makine, tesis ve tertiplerin belli aralıklar ile periyodik kontrollara (PK) tabi tutulması kaçınılmaz bir zorunluluk olarak ortaya çıkmaktadır.
    İŞ GÜVENLİĞİ MEVZUATIMIZDA PERİYODİK KONTROLLER :
    İşyerinde önceden tesbit edilmiş, risk kaynakları üzerinde uzman elemanlarca yapılacak ilk kuruluş ve müteakip PK ’ lar ile istenmeyen durumların önüne geçmenin amaçlandığı açıktır. Bu temel kabulden hareket ile iş güvenliği mevzuatımızda daha önceden elde edilmiş tecrübelerden yararlanılarak risk kaynakları belirlenmiş ve bu bölümleri tamamen örterek riskleri izole edecek şekilde çeşitli PK’lara yer verilmiştir. Mevzuatımızda PK’lar ile bazen gereksiz sayılabilecek detaylara yer veren ve bazen de gerekli detayların ve açıklayıp düzenleyici bilgilerin yer alacağı yönetmeliklere ihtiyaç gösteren bir takım düzenlemeler bulunmaktadır. Bu periyodik kontrollara işçi sağlığı ve iş güvenliği ile ilgili çeşitli düxzenlemeler getiren mevzuatlarda yer alan (sağlık muayeneleri, havalandırma, kazanlar, basınçlı kaplar, elektrik tesisatları, vb.) periyodik konntroller misal olarak gösterilebilir.

    BUHAR KAZANLARININ PERİYODİK KONTROLLARI
    GİRİŞ :
    Buhar kazanları; çok çeşitli endüstri alanlarında ve farklı işletme şartlarında kullanılan yardımcı üretim araçlarındandır. Genel bir isimlendirme ile kazanlar; iş güvenliği yönünden önemli bir risk grubunu teşkil ederler.
    BUHAR KAZANLARIN SINIFLANDIRILMASI:
    Buhar kazanları; imal usulleri, işletme şartları, çalışma teknikleri, konstrüksiyon tarzları gibi çeşitli özellikleri dikkate alınarak tasniflere tabi tutulmaktadırlar. Ancak muhtemelen konunun yeniliği sebebi ile bugüne kadar buhar kazanları konusunda iş güvenliği yönünden bir tasnife rastlanmamıştır. Buhar kazanlarının iş güvenliği yönünden tasnifinin basınç özelliği dikkate alınarak yapılması kanaatimizce uygun olacaktır. Bu sınıflandırma tekniğine dolaylı olarak kısmen İşçi sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü’nde de işaret edilmektedir. Madde 218’de kazanlar doğrudan tasnif edilmemekle birlikte madde metinlerinin içinde alçak basınçlı ve yüksek basınçlı kazanlar kavramlarına yer verilmiş ve tedbirler sayılmıştır.
    Bu açıdan kazanları;
    a)Alçak basınçlı buhar kazanları: . . . . 1.05 – 2.0 kg/cm2
    b)Orta basınçlı buhar kazanları: . . . . 2.01- 6.0 kg/cm2
    c)Yüksek basınçlı buhar kazanları: . . . . 6.01- üzeri kg/cm2
    Buhar kazanlarının bu tasnifinden sonra kazanlarla ilgili iş güvenliği risk unsurlarından kısaca bahsetmek yerinde olacaktır.
    KAZAN DAİRELERİ:
    Kazan dairesinin yapısı:
    Hukuki dayanak: Kazan dairelerinin özellikleri konusunda İ.S.İ.G.Tz.Md:213’te:
    İşyerinde kullanılan bütün kazanlar, yangına ve patlamaya karşı dayanıklı ayrı bir bölmede veya binada olacak ve kazan dairesinin üstündeki katta, işçi çalışmayacaktır.
    Patlayıcı, parlayıcı veya kolay yanıcı maddelerle çalışan işyerlerindeki kazan dairelerinin diğer atelyelere açılan pencere ve kapıları bulunmayacaktır.
    Kazan dairelerinin tavanı gerektiğinde kazan üzerinde çalışmayı kolaylaştıracak yükseklikte olacaktır.
    Kazan daireleri sürekli olarak havalandırılacaktır. Tabii havalandırmanın yeterli olmadığı hallerde uygun aspirasyon tesisatı yapılacaktır.” Hükümleri bulunmaktadır.
    Bu noktadan hareketle, kazan dairelerinin çalışılan bölümlerden tamamen ayrı, tek katlı, yeterli yükseklikte ve havadar olması gerektiği anlaşılmakta ise de: bazı hususların daha açılması ve düzenlenmesi gereği de ortaya çıkmaktadır.
    KAZAN DAİRELERİNİN ÖZELLİKLERİ :
    Bu özellikleri şöyle bir sistematik içinde ele almak uygun olacaktır.
    1. Yer seçimi,
    2. İnşa tarzı,
      1. Bina boyutları,
      2. Drenaj sistemi,
      3. Havalandırma,
      4. Baca,
    3. Su tasfiye,
    4. Yakıt depoları,
    5. Elektrik tesisatı.
    1. Yer Seçimi:
    Kazan dairesinin işyerinin diğer bölümlerinden tamamen ayrı ve yeterli uzaklıkta, bir alana yerleştirilmesi en uygun çözüm yoludur. Ancak mevcut alanın buna fırsat vermemesi durumunda giriş, çıkışları ayrı olan diğer bölümlerden yangına ve patlamalara karşı dayanıklı, (diğer bölümlere açılan kapısı – penceresi olmayan) duvarlar ile ayrılmış bölümlerin kullanılması yoluna gidilmelidir.
    Bu yerin seçiminde kot olarak yüksek, hava ihtiyacının kolay sağlanabileceği, gürültü, toz, gaz, duman vb. zararlılar ile hakim rüzgarın baca gazlarını rahatça atabileceği yönlerin dikkate alındığı kriterlere önem verilmelidir.
    1. İnşa Tarzı:
    Kazan dairesi tasarımında;
    • Yangın ve patlamalara dayanıklı malzemeler ile mümkünse çelik konstrüksiyon yapı tarzının seçilmesi,
    • Ses ve ısı yalıtımı tekniklerinin uygulanması, (Gerekli durumlarda operatörler için tecritli bölüm uygulamasına gidilmesi)
    • Kapı ve pencerelerin dışarı açılacak şekilde yapılması,
    • Tavanın hafif malzemeden yapılması ve tabii havalandırmaya müsait olması,
    Gibi hususlar dikkate alınmalıdır.
    1. Bina Boyutları:
    Kazanların yerleştirildiği binaların boyutlandırılması yapılırken kazanın önünde operatörlerin kullanacağı yeterli genişlik, pompaların, su tasfiye sistemi ve diğer gerekli tesisat ve tertibatlar için, ileride olabilecek gelişme ve değişmelerde dikkate alınarak yeterli boşluklar bırakılmalıdır.
    1. Drenaj Sistemi:
    Kazan dairelerinde bol miktarda su kullanımı, toz, is, vb. oluşumu ve buna bağlı olarak husule gelen temizlik ihtiyacı gibi hususlar dikkate alınarak atık sulara karşı uygun şekil ve boyutlarda drenaj sistemi tasarım ve tesisi yoluna gidilmelidir.
    Ayrıca sıvı yakıt kullanımı yakıt sızıntı ve kaçaklarının ve bunlarla kirlenmiş suların toplanacağı ikinci bir drenaj sistemi düşünülmelidir. Kazan dairesi zemin kotunun uygun olmadığı durumlarda, yeterli ebatlarda toplama çukuru ve terfi pompaj sistemine yer verilmelidir.
    c) Havalandırma :
    Kazan dairelerinde çalışma ortam havasını kirletebilecek toz, gaz ve dumanların dışarı atılmasını sağlayacak ve çalışma ortam havasının kirlenmesini önleyecek, mümkünse tabii, mümkün olmadığı durumlarda cebri çekişli genel havalandırma sistemi oluşturulmalıdır. Ayrıca yüksek ısı kapasiteli kazan dairelerinde yanma havasının çalışma ortamı dışından emilmesi sağlanmalıdır.
    1. Baca :
    Kazan dairelerinin en yüksek noktasını oluşturan bu elemanın mukavemeti, çekiş gücü, yüksekliği, çapı temizliği ve yıldırıma karşı korunması dikkat edilmesi gerekli hususlardır.
    1. SU TASFİYE SİSTEMİ :
    Tabiattan sağlanan sular hemen hiçbir zaman kazanlarda doğrudan kullanım için uygun değildir. Tasfiye işlemine tabi tutulmadan kullanılan sular, kazanlarda çeşitli türlerde çamur ve taş oluşumlarına sebep olduğundan, suların, kazanlarda tasfiye edilerek kullanımı gereklidir. Tasfiye işlemi için birkaç teknik geliştirilmiş bulunmaktadır. Suların, çeşitli reçine ve kum katmanlarından geçirilmesi, kimyevi maddeler ile iyon değiştirilmesi, manyetik alanlardan faydalanılması ve arı su kullanılması gibi teknikler en çok kullanılanlarıdır. Kazan dairesi kurulurken, kullanılması düşünülen suyun kimyevi ve fiziki özellikleri incelenip en uygun tasfiye sistemi seçilerek, boyutları dikkate alınmalı,tesisat ve stok tankları için yeterli genişlikte uygun yer ayrılmalıdır.
    1. YAKIT DEPOLARI:
    Kazanlarda kullanılacak yakıtlar (doğal gaz vb. hariç) uygun yer ve şartlarda depolanmalıdır. Sıvı yakıtların depolanmasında standartlara uygun yatay yada dikey silindirik ve 7kg/cm2’ lik iç basınca dayanacak tanklar tercih edilmelidir. Bu tankların yerleştirileceği bölümler kazan dairelerinden yanmalara ve patlamalara karşı dayanıklı duvarlar ile ayrılmış olmalıdır.
    Bu tecrid hadisesinde, iki yönlü etki dikkate alınmalıdır. Sıvı yakıt tanklarında seviye göstergesi, havalandırma bacası, temizleme deliği, taşma ve kaçakları önleyici sütre, havuz, kanal ve toplama çukurlarından oluşan drenaj sistemi, donmaları önleyici izolasyon ve ısıtma sistemi, dip boşaltma ve su alma ağzı, bulunmalıdır.
    1. ELEKTRİK TESİSATI:
    Kazan dairelerinde, parlayıcı-patlayıcı gaz, toz, duman ve benzerlerinin her an oluşacağı dikkate alınarak elektrik tesisatının, toz almaz ve kıvılcım çıkarmaz özelliklerde yapılması sağlanmalıdır. Ana dağıtım ve tevzi panoları mümkün olduğunca tehlike bölgesi dışına yerleştirilmelidir. Elektrik tesisatı, gaz yakan kazan dairelerinde tamamen eksproof olmalı ve gaz alarm tesisatı tesis edilmelidir. Aydınlatma yeterli olmalı ve etanş elemanlardan oluşmalıdır. Kazan dairelerinde yanıcı malzemeler ile çalışıldığı ve ortamın ıslak olması dikkate alınarak iyi bir topraklama ve paratoner tesisatı yapılmalıdır.
    KAZANIN İŞLETİLMESİ
    Kazan operatörü :
    Kazanlar ehliyeti hükümet veya mahalli idareler tarafından kabul edilen kişiler tarafından işletilecektir. ( İ.S.İ.G. Tz. Md:210)
    Kazanın işletmesi ile görevlendirilecek personel, ortaya çıkabilecek ivedi duruma müdahaleden sorumludur.
    Bunun içinde personel her şeyden önce
    1. Bütün donanımın görevlerini,
    2. Kullanımını ve işletme özelliklerini,
    3. Sistemin ; çalışma basınç ve sıcaklığı ile akış miktarlarını,
    1. Bütün kontrol devreleri ve ölçü aletlerinin takibini,
    2. Elektrik tesisatı ve koruma donanımının görev ve çalışmasını,
    İyi bilmeli ve kazan ve bütün tertibat ve tesisat üzerinde tam bir bilgi ve tecrübe sahibi olmalıdır. Operatörler, gerekli durumlarda periyodik olarak meslek içi eğitimlere tabi tutulmalıdır.
    Yakıtın otomatik beslendiği kazanlarda, otomatik sistemlerde bir arıza belirmesi halinde, kazancılar kazanı gerektiğinde el ile de güvenle çalıştıracak şekilde eğitilmeli, otomatik çalışma, kazancılar tarafından sürekli olarak izlenmeli, olağan üstü durumlarda kontrol sistemi derhal el ile çalışma durumuna alınmalı ve kazan yapımcısının vereceği, İşletme Talimatlarına uygun olarak hareket edilmelidir.
  6. efecan İSGforum Üyesi


    BASINÇLI KAP KONTROL ÖNCESİ YAPILMASI GEREKEN ÖN HAZIRLIKLAR
    AMAÇ

    Bu talimat İlgili yasal mevzuat ve standartlar doğrultusunda, iş sağlığı ve güvenliği kapsamında gerçekleştirilen periyodik kontroller öncesi gereken ön hazırlıkların firmalar tarafından yapılmasının sağlanması.
    KAPSAM

    Periyodik kontrolü gerçekleştirilen buhar, kalorifer, kızgın yağ kazanı, kompresör, hava tankı, otoklav, hidrofor ve basınçlı kap kapsamındaki özel cihazlar.
    UYGULAMA
    Genel
    Aşağıdaki cihazlar için firma kontrol sırasında yardımcı personel ve gerekli ekipmanları hazır bulundurmalıdır. Kontrolü yapılacak tüm cihazların, teknik bilgilerini içeren dosyalarının kontrol sırasında hazır bulundurulması gerekmektedir.
    • Buhar Kazanı ve Kızgın Su Kazanı
    • Hava Tankı
    • Kalorifer Kazanı
    • Hidrofor
    Buhar Kazanı ve Kızgın Su Kazanları için;
    Öncelikle testin sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi için kazan soğuk olmalıdır. Ayrıca;
    • Kazan ısıtma yüzeyleri temizlenmelidir.
    • Kazan üzerindeki bütün kaçaklar önlenmelidir.
    • Kazan vanaları (Emniyet ventilleri, ana buhar çıkış vanası, blöf vanası, prosestatlar) kör flanşla körletilmelidir.
    • Kazan tamamen su ile doldurulmalı; su, kaba kirleticiler içermemeli ve 20 ile 50 derece arasında olmalıdır.
    • Kazana ½ inç’lik bir bağlantı ağzı bırakılmalı ve bu ağızdan test pompası bağlanmalıdır.
    • Kazan ön ve arka kapakları açılmalıdır.

    Hava Tankı için;
    • Kompresörün çalışmasını sağlayan elektrik şalteri kapatılmalıdır.
    • Hava tankı içerisindeki basınçlı hava tahliye musluğundan tamamen boşaltılmalıdır.
    • Hava tankı üzerindeki prosestat ve emniyet ventilleri sökülüp körlenmelidir.
    • Kompresör üzerindeki basınçlı hava çıkış borusu, çek valf hava tankı ile bağlantılı olacak şekilde sökülmelidir
    • Hava tankı üzerindeki basınçlı hava çıkış borusu (Tesisat tarafı) vanası kapatılmalıdır.
    • Hava tankı içerisinde hava kalmayacak şekilde (taşıncaya kadar) tamamen su ile doldurulmalıdır.
    Kalorifer Kazanı için;
    Öncelikle test’in sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi için kazan soğuk olmalıdır. Ayrıca;
    • Kazan duman boruları ve çevresi temizlenmelidir.
    • Kazan üzerindeki bütün kaçaklar önlenmelidir.
    Hidroforlar için;
    • Hidroforun elektrikle olan bağlantısı kesilmelidir.
    • Hidrofor Tankı içerisindeki basınçlı hava, tahliye musluğundan tamamen boşaltılmalıdır.
    • Hidrofor Tankı üzerindeki presostat ve emniyet ventilleri sökülmelidir, tankın tamamen dolumunu önleyici yerde ise körlenmelidir.
    • Hidrofor Tankı giriş ve çıkış ana stop valfleri sıkıca kapatılmalıdır.
    • Hidrofor Tankı, içerisinde hava kalmayacak şekilde (taşıncaya kadar) tamamen su ile doldurulmalıdır.
    • Membranlı hidroforların ön hazırlıkları sırasında ise bizimle irtibata geçiniz.
    KALDIRMA / İLETME MAKİNELERI İÇİN KONTROL ÖNCESİ YAPILMASI GEREKEN HAZIRLIKLAR
    AMAÇ
    Bu talimat, İlgili yasal mevzuat ve standartlar doğrultusunda, iş sağlığı ve güvenliği kapsamında gerçekleştirilen periyodik kontroller öncesi gereken ön hazırlıkların firmalar tarafından yapılmasının sağlanması.
    KAPSAM
    Periyodik kontrolü gerçekleştirilen forklift, vinç, mobil vinç, caraskal, yük asansörü ve kaldırma araçları kapsamındaki özel cihazlar.
    UYGULAMA
    Genel
    • Genel bakım ve temizliği yapılmalıdır.
    • Aşağıdaki cihazlar için firma kontrol sırasında yardımcı personel (operatör ) ve gerekli ekipmanları hazır bulundurmalıdır. Kontrolü yapılacak tüm cihazların, teknik bilgilerini içeren dosyalarının kontrol sırasında hazır bulundurulması gerekmektedir.
    • Forklift
    • Vinç
    • Mobilvinç
    • Caraskal
    • Yük Asansörü

    Kaldırma Cihazları (Vinç, Mobilvinç, Caraskal, Yük Asansörü) için;
    • Vinç, yük asansörü ve caraskallar için kapasitelerinin 1,1 ve 1,5 katı kadar yük hazırlanmalıdır.
    • Mobil vinç ve kule vincinin kapasite diyagramları bulundurulmalı ve diyagramındaki yüklerden herhangi birinin 1,1 katı kadar yük hazırlanmalıdır.
    • Kontrol sırasında rüzgâr hızı 8,3 m/s (30 km/h) yi aşmamalıdır.
    • Mobilvinç kontrol sırasında vincin yakıt deposu 1/3 ila 2/3 oranında dolu olmalıdır.
    • Soğutma sıvısı, yağlama ve hidrolik yağ seviyeleri imalatçının işletme için belirttiği seviyede olmalıdır.
    Kaldırma Cihazları (Forklift, Transpalet) için;
    • Forklift ve transpaletin kapasite diyagramları bulundurulmalı ve diyagramındaki yüklerden herhangi biri hazırlanmalıdır.

  7. efecan İSGforum Üyesi

  8. efecan İSGforum Üyesi

  9. efecan İSGforum Üyesi

    BUHAR KAZANI FENNİ MUAYENE RAPORU

    Ekli Dosyalar:

  10. Yunus Emre YALÇIN İSGforum Üyesi

    arkadaşlar çok sağolun siz mükemmelsiniz ya :)