1. İSGForum'a Hoş Geldiniz..
    İSGForum gerçek hayatta 'İş Güvenliği ve Çevre' adına yaşadığınız her şeyi olduğu gibi burada paylaşmanızı, kişilerle iletişim kurmanızı sağlar. Fotoğraf albümü, durum güncelleme, yorum, konu, mesaj vb. şeyleri istediğiniz herkese paylaşabilirsiniz. Üniversite arkadaşlarınızı bulabilir, onları takip edebilir ve onlarla iletişim kurabilirsiniz. Duvarlarına yazarak yorum formatında sohbet edebilirsiniz. İSGForum ile ortamınızı kurabilir, kişilerle fikir - bilgi alışverişi yapabilir ve etkinlikler düzenleyebilirsiniz. İSGForum'un tüm hizmetleri kuruluşundan beri ücretsizdir ve ücretsiz olarak kalacaktır. Daha fazla bilgi için site turumuza katılmak ister misiniz? O zaman buraya tıklayınız :) Giriş yapmak ya da kayıt olmak için .

Kimyasal maddelerle çalişmalarda sağlik ve güvenlik önlemleri

Konusu 'Kimyasallar ile Çalışmada Emniyet' forumundadır ve Erkan Dündar tarafından 31 Ekim 2012 başlatılmıştır.

  1. Erkan Dündar İSGforum Üyesi

    • Site Yöneticisi
    İl Temsilciliği:
    Trabzon
    Sertifika Numarası:
    47086
    Uzmanlık Sınıfı:
    B Sınıfı Uzman
    KİMYASAL MADDELERLE ÇALIŞMALARDA SAĞLIK VE GÜVENLİK ÖNLEMLERİ


    AMAÇ
    İşyerinde bulunan, kullanılan veya herhangi bir şekilde işlem gören kimyasal maddelerin tehlikelerinden ve zararlı etkilerinden işçilerin sağlığını korumak ve güvenli bir çalışma ortamı sağlamak için asgari şartları belirlemektir.

    Kapsam
    Madde 2 — Bu Yönetmelik, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu kapsamına giren tüm işyerlerini kapsar.
    Sağlık ve güvenlik önlemleri özel mevzuatla düzenlenen; kimyasal maddelerle çalışmalarda, radyoaktif maddelerle çalışmalarda, zararlı kimyasal maddelerin işyeri dışında taşınmasında, sözü edilen özel mevzuatta belirtilen önlemler ile birlikte bu Yönetmeliğin uygulama kabiliyeti olan hükümleri de uygulanır.
    Kanserojen ve Mutajen Maddelerle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelikte belirtilen daha sıkı ve özel önlemler saklı kalmak kaydı ile işyerinde bulunan kanserojen ve mutajen maddeler ile ilgili olarak bu Yönetmelik hükümleri uygulanır.
    Bu Yönetmelikte belirtilen daha sıkı ve özel önlemler saklı kalmak kaydı ile, bu Yönetmelik kapsamına giren işyerlerinde, İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği hükümleri de uygulanır.

    KİMYASAL MADDE: Doğal halde bulunan veya üretilen veya herhangi bir işlem sırasında veya atık olarak ortaya çıkan veya kazara oluşan her türlü element, bileşik veya karışımlardır.

    TEHLİKELİ KİMYASAL MADDE:
    a) Patlayıcı, oksitleyici, çok kolay alevlenir, kolay alevlenir, alevlenir, toksik, çok toksik, zararlı, aşındırıcı, tahriş edici, alerjik, kanserojen, mutajen, üreme için toksik ve çevre için tehlikeli özelliklerden bir veya birkaçına sahip maddeler,

    b) Yukarıda sözü edilen sınıflamalara girmemekle beraber kimyasal, fiziko-kimyasal veya toksikolojik özellikleri ve kullanılma veya işyerinde bulundurulma şekli nedeni ile işçilerin sağlık ve güvenliği yönünden risk oluşturabilecek maddeler,

    c) Mesleki maruziyet sınır değeri belirlenmiş maddelerdir.

    PATLAYICI MADDE: Atmosferik oksijen olmadan da ani gaz yayılımı ile ekzotermik reaksiyon verebilen ve/veya kısmen kapatıldığında ısınma ile kendiliğinden patlayan veya belirlenmiş test koşullarında patlayan, çabucak parlayan katı, sıvı, macunumsu, jelatinimsi haldeki maddelerdir.

    OKSİTLEYİCİ MADDE: Özellikle yanıcı maddelerle olmak üzere diğer maddeler ile de temasında önemli ölçüde ekzotermik reaksiyona neden olan maddelerdir.

    ÇOK KOLAY ALEVLENİR MADDE: 0 °C’den düşük parlama noktası ve 35 °C’den düşük kaynama noktasına sahip sıvı haldeki maddeler ile oda sıcaklığında ve basıncı altında hava ile temasında yanabilen, gaz haldeki maddelerdir.

    KOLAY ALEVLENİR MADDE:
    a) Enerji uygulaması olmadan, ortam sıcaklığında hava ile temasında ısınabilen ve sonuç olarak alevlenen,
    b) Ateş kaynağı ile kısa süreli temasta kendiliğinden yanabilen ve ateş kaynağının uzaklaştırılmasından sonra da yanmaya devam eden katı haldeki,
    c) Parlama noktası 21 0C 'nin altında olan sıvı haldeki,
    d) Su veya nemli hava ile temasında, tehlikeli miktarda, çok kolay alevlenir gaz yayan maddelerdir.

    ALEVLENİR MADDE: Parlama noktası 21 0C - 55 0C arasında olan sıvı haldeki maddelerdir.

    ÇOK TOKSİK MADDE: Çok az miktarlarda solunduğunda, ağız yoluyla alındığında, deri yoluyla emildiğinde insan sağlığı üzerinde akut veya kronik hasarlara veya ölüme neden olan maddelerdir.

    TOKSİK MADDE: Az miktarlarda solunduğunda, ağız yoluyla alındığında, deri yoluyla emildiğinde insan sağlığı üzerinde akut veya kronik hasarlara veya ölüme neden olan maddelerdir.

    ZARARLI MADDE: Solunduğunda, ağız yoluyla alındığında, deri yoluyla emildiğinde insan sağlığı üzerinde akut veya kronik hasarlara veya ölüme neden olan maddelerdir.

    AŞINDIRICI MADDE: Canlı doku ile temasında, dokunun tahribatına neden olabilen maddelerdir.

    TAHRİŞ EDİCİ MADDE: Mukoza veya cilt ile direkt olarak ani, uzun süreli veya tekrarlanan temasında lokal eritem, eskar veya ödem oluşumuna neden olabilen, aşındırıcı olarak sınıflandırılmayan maddelerdir.

    ALLERJİK MADDE: Solunduğunda, cilde nüfuz ettiğinde aşırı derecede hassasiyet meydana getirme özelliği olan ve daha sonra maruz kalınması durumunda karakteristik olumsuz etkilerin ortaya çıkmasına neden olan maddelerdir.

    KANSEROJEN MADDE: Solunduğunda, ağız yoluyla alındığında, deriye nüfuz ettiğinde kanser oluşumuna neden olan veya kanser oluşumunu hızlandıran maddelerdir.

    MUTAJEN MADDE: Solunduğunda, ağız yoluyla alındığında, deriye nüfuz ettiğinde kalıtımsal genetik hasarlara yol açabilen veya bu etkinin oluşumunu hızlandıran maddelerdir.

    ÜREME İÇİN TOKSİK MADDE: Solunduğunda, ağız yoluyla alındığında, deriye nüfuz ettiğinde erkek ve dişilerin üreme fonksiyon ve kapasitelerini azaltan ve/veya doğacak çocuğu etkileyecek kalıtımsal olmayan olumsuz etkileri meydana getiren veya olumsuz etkilerin oluşumunu hızlandıran maddelerdir.

    ÇEVRE İÇİN TEHLİKELİ MADDE: Çevre ortamına girdiğinde çevrenin bir veya birkaç unsuru için hemen veya sonradan kısa veya uzun süreli tehlikeler gösteren maddelerdir.

    KİMYASAL MADDENİN İŞLEM GÖRMESİ: Bu maddelerin üretilmesi, işlenmesi, kullanılması, depolanması, taşınması, atık ve artıkların arıtılması veya uzaklaştırılması işleridir.

    MESLEKİ MARUZİYET SINIR DEĞERİ: Başka şekilde belirtilmedikçe, 8 saatlik sürede, çalışanların solunum bölgesindeki havada bulunan kimyasal madde konsantrasyonunun zaman ağırlıklı ortalamasının üst sınırıdır.
    KİMYASAL ÖLÇÜM DEĞERLERİ:
    MAK DEĞER : MAC: (Maximum Allovable concentrations)-Müsaade edilen azami konsantrasyon
    Kapalı işyeri havasında bulunmasına müsaade edilen ve orada 8 saat çalışacak olanların sağlıklarını bozmayacak olan azami miktar.
    Ağırlıkça: mg/m3
    Hacim: ml/m3
    P.P.M (Parts Per million) Milyonde kısım konsantrasyon.
    TLV/TWA: (Threshold Limit Values/Time Weighted Average):
    Haftada 40 saat çalışan bir işçinin,8 saatlik mesai süresince maruz kalabileceği ortalama konsantrasyon.
    The Acceptable Ceiling concentration: (Kabul edilebilir limit değer)
    Mesai esnasında işçinin maruz kalabileceği maksimum konsantrasyon.
    STEL : Başka bir şekilde belirtmemişse 15 dakikalık sürede maruz kalınan, aşılmaması gereken limit değer.
    EINECS: Kimyasal maddenin Avrupa envanteri
    CAS : Kimyasal maddenin servis kayıt numarası.

    SOLUNUM BÖLGESİ: Merkezi, kişinin kulaklarını birleştiren çizginin orta noktası olan 30 cm yarıçaplı kürenin, başın ön kısmında kalan yarısıdır.

    BİYOLOJİK SINIR DEĞERİ: Kimyasal maddenin, metabolitinin veya etkilenmeyi belirleyecek bir maddenin uygun biyolojik ortamdaki konsantrasyonunun üst sınırıdır.

    SAĞLIK GÖZETİMİ: Çalışanların belirli bir kimyasal maddeye maruziyetleri ile ilgili olarak sağlık durumlarının belirlenmesi amacıyla yapılan değerlendirmelerdir.

    KİMYASAL MADDELERİN ÜRETİMİ, TAŞINMASI, DEPOLANMASI VE KONTROLÜNDE GENEL ÖNLEMLER İŞVERENLERİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ
    İŞVERENLER: Kimyasal maddelerle çalışmalarda, işçilerin bu maddelere maruziyetini önlemek, bunun mümkün olmadığı hallerde en aza indirmek ve tehlikelerinden korumak için gerekli tüm önlemleri almakla yükümlüdür.

    İŞYERİ BİNALARINDA ALINACAK GÜVENLİK TEDBİRLERİ
    - Binalar mümkünse tek katlı,
    - Duvarları yanmaz malzeme,
    - Tavanları hafif ve yanmaz malzeme,
    - Tabanlar düz, yanmaz, sızdırmaz, kıvılcım çıkarmaz, kolay temizlenebilir,
    - Tabanda drenaj sistemi,
    - Bütün pencerelerin gerektiğinde çıkış olarak kullanılması, kafes ve parmaklık olmaması,
    - Giriş-çıkış kapıları, pencereler, panjurlar ve havalandırma menfezlerinin kapaklarının belirli bir basınç karşısında dışarıya karşı açılabilmesi,
    -Giriş-çıkış kapılarının yanmaz malzemeden, çıkış güvenliği ilkelerine uygun, kolayca dışarıya doğru açılabilmesi,
    - İşyerinin Tehlike anında kolayca tahliye edilebilecek nitelikte düzenlenmesi,
    -Asansör ve merdivenlerin yanmaz malzemeden yapılması,
    - Asansör kapılarının kendiliğinden kapanan, toz geçirmez olması,
    - Kullanılacak aspiratörlerin motorlarının kapalı tipten olması veya motor ve diğer kısımlarının işyeri dışında bulunması,
    - Üretimden paketlemeye kadar kapalı ve otomatik sistem kurulması.
    -Parlayıcı,patlayıcı, tehlikeli ve zararlı sıvı veya gaz maddelerin, emme veya basınç suretiyle özel borular içerisinden sevk edilmesi, sevk ve depolamada kaçağa meydan vermeyecek tedbirlerin alınması gerekmektedir.

    - Alet, cihaz veya boru donatımının bozulması, sızdırması, delinmesi, eklerinden kaçak yapması veya havalandırma sisteminin arızalanması vb. hallerde;
    İşin kısmen veya tamamen durdurulması, onarım ekibi ve görevliler dışındaki işçilerin tehlike bölgesinin dışına çıkarılması gerekir.
    - PPTZ maddelerin bulunduğu yerlerde bu maddeleri tutuşturabilecek sıcaklık derecesine yükselten veya kıvılcım veya çıplak alev çıkaran ısıtma sisteminin kullanılmaması,
    - Binaların etrafının çevrilmesi, giriş ve çıkışların kontrol altında tutulması,
    - İşyeri çevresinin aydınlatılması,
    - PPT işlerin meskûn yerler dışında veya tecrit edilmiş bina ve mahallerde,
    az işçi, kapalı sistem, tekniğin gereklerine göre gerekli tedbirler alınarak yapılması,
    - İşyerlerinin güvenlik alanları içerisinde ateşli maddeler yasağı ve bunların kontrolü,
    -İşyerinde yapılan işin cinsine ve özelliğine göre etkili olabilecek yangın söndürme,
    - Ekip oluşturulması ve eğitimi,
    - Alarm sistemleri,
    - Ekiplerin eğitimi ve tatbikatlar
    - Yıldırıma karşı koruma
    - Atıkların özelliklerine uygun şekilde toplanması, etkisiz hale getirilmesi,
    şeklide uygun tedbirler alınarak çalışılmalıdır.

    RİSK DEĞERLENDİRMESİ:
    İşveren, işyerinde tehlikeli kimyasal madde bulunup bulunmadığını tespit etmek ve tehlikeli kimyasal madde bulunması halinde, işçilerin sağlık ve güvenliği yönünden olumsuz etkilerini belirlemek üzere, risk değerlendirmesi yapmakla yükümlüdür.

    Risk değerlendirmesi yapılmadan ve Yönetmelikte belirtilen önlemler alınmadan tehlikeli kimyasal maddelerle çalışılması yasaktır.
    TEHLİKE:
    BİR KİMYASAL MADDENİN YAPISAL ÖZELLİĞİ NEDENİ İLE ZARAR VERME POTANSİYELİDİR.
    RİSK:
    KİMYASAL MADDENİN ZARAR VERME POTANSİYELİNİN ÇALIŞMA VE/VEYA MARUZİYET ŞARTLARINDA ORTAYA ÇIKMA İHTİMALİDİR.

    RİSK DEĞERLENDİRMESİ YAPILIRKEN DİKKATE ALINACAK HUSUSLAR;

    1) Kimyasal maddenin sağlık ve güvenlik yönünden tehlike ve zararları,
    2) İmalatçı, ithalatçı veya satıcılardan sağlanacak malzeme güvenlik bilgi formu,
    3) Maruziyetin türü, düzeyi ve süresi,
    4) Kimyasal maddenin miktarı, kullanma şartları ve kullanım sıklığı,
    5) Mesleki maruziyet sınır değerleri ve biyolojik sınır değerleri,
    6) Alınan ya da alınması gereken önleyici tedbirlerin etkisi,
    7) Varsa, daha önce yapılmış olan sağlık gözetimlerinin sonuçları dikkate alınmalıdır.

    -Risk değerlendirmesi, tamir ve bakım işleri de dahil olmak üzere kimyasal maddelerle çalışılan tüm işleri kapsayacaktır.

    -Birden fazla kimyasal madde ile çalışılan işlerde, bu maddelerin her biri ve birbirleri ile etkileşimleri dikkate alınarak risk değerlendirmesi yapılacaktır.

    -Tehlikeli kimyasal maddeler içeren yeni bir faaliyete ancak risk değerlendirilmesi yapılarak belirlenen her türlü önlem alındıktan sonra başlanacaktır.

    -İşveren, tedarikçiden veya diğer kaynaklardan risk değerlendirmesi için gerekli olan ek bilgileri sağlar. Bu bilgiler, kullanıcılara yönelik olarak, varsa kimyasal maddelerin yürürlükteki mevzuatta yer alan özel risk değerlendirmelerini de içermelidir.

    -İşveren, risk değerlendirmesi yapmak uygulamaya geçirmek ve belirtilen önlemlerden hangilerinin alınmış olduğunu belirlemekle yükümlüdür.
    -Risk değerlendirmesi yazılı belge haline getirilerek, istenildiğinde yetkili kişilere gösterilmek üzere işyerinde bulundurulacaktır.

    - Risk değerlendirmesi aşağıdaki hallerde yenilenecektir;
    1) Risk değerlendirmesinde belirlenen sürelerde,
    2) Çalışma koşullarında önemli bir değişiklik olduğunda,
    3) Ortam ölçümleri ve sağlık gözetimlerinin sonuçlarına göre gerektiğinde,
    4) Kimyasal maddeler nedeni ile herhangi bir kaza olduğunda,
    5) En az beş yılda bir defa.

    RİSKLERİN ÖNLENMESİNDE GENEL PRENSİPLER:
    Devamı Aşağıda Ekten İndirebilirsiniz...

    Ekli Dosyalar: