1. İSGForum'a Hoş Geldiniz..
    İSGForum gerçek hayatta 'İş Güvenliği ve Çevre' adına yaşadığınız her şeyi olduğu gibi burada paylaşmanızı, kişilerle iletişim kurmanızı sağlar. Fotoğraf albümü, durum güncelleme, yorum, konu, mesaj vb. şeyleri istediğiniz herkese paylaşabilirsiniz. Üniversite arkadaşlarınızı bulabilir, onları takip edebilir ve onlarla iletişim kurabilirsiniz. Duvarlarına yazarak yorum formatında sohbet edebilirsiniz. İSGForum ile ortamınızı kurabilir, kişilerle fikir - bilgi alışverişi yapabilir ve etkinlikler düzenleyebilirsiniz. İSGForum'un tüm hizmetleri kuruluşundan beri ücretsizdir ve ücretsiz olarak kalacaktır. Daha fazla bilgi için site turumuza katılmak ister misiniz? O zaman buraya tıklayınız :) Giriş yapmak ya da kayıt olmak için .

Malzemenin kaldırılma, taşınma, istiflenme ve depolanmasında alınacak güvenlik tedbirleri

Konusu 'Elle ve Mekanik Yük Taşıma' forumundadır ve efecan tarafından 23 Temmuz 2012 başlatılmıştır.

  1. efecan İSGforum Üyesi

    ONBİRİNCİBÖLÜM
    Malzemenin Kaldırılma, Taşınma, İstiflenme ve Depolanmasında Alınacak Güvenlik Tedbirleri

    Madde 486 –

    Malzemenin kaldırılması, taşınması, istiflenmesi ve depolanmasında genellikle mekanik
    araçlar kullanılması esastır.
    Ağır parçaların ekip halinde kaldırıldığı veya taşındığı hallerde, önceden belirtilen kumanda hareket ve işaretleri kullanılacaktır.
    Madde 487 –
    Fıçı, varil ve benzeri büyük yuvarlak kaplar, eğik düzlemlerden indirilirken takozlar,
    kaldıraçlar, halat ve ipler kullanılacak ve işçiler, eğik düzlemin alt başında ve indirilen kapların önünde durmayacaklardır.
    Madde 488 –
    Ağır parçaların boru veya çubuk ve benzeri yuvarlak parçalar üze
    rinde yürütülerek
    taşındığı hallerde, bunlar el ile itilmeyecek, kaldıraçlarla veya benzerleri ile hareket ettirilecektir.
    Madde 489 –

    İşyerlerinde malzemeler, aydınlatmayı engellemeyecek, makina ve tesisatın çalışmasını
    güçleştirmeyecek, geçitlerde gidiş ve gelişi aksatmayacak ve yangın söndürme tesisatının kullanılma ve
    çalışmasını engellemeyecek ve devrilmeyecek şekilde ve ağırlıklarına dayanacak taban üzerine ve ancak 3 metre yükseklikte istiflenecektir.

    Madde 490 –

    Ağır çuval ve torbalar, dört köşesi çaprazlama olarak ve en çok 5 sırada bir,1 torba eksik konularak istif edilecektir.

    Madde 491 –

    Kızışmayı önlemek ve dengeyi sağlamak için, kesilmiş
    keresteler, yerden yüksekte
    yapılan raflar üzerine yatay olarak veya az eğik sıralar halinde istiflenecek ve her sıra arasına,uçları geçitleri
    kapamayan latalar atılacaktır.
    Madde 492 –

    Çubuk ve borular, uygun raf veya sehpalar üzerine veya bunların sağlanamadığı hallerde,
    kalaslardan yapılacak bir taban üzerine istiflenecek ve istifin her iki tarafı, dayanıklı kazıklarla desteklenecektir.
    Madde 493 –

    Kuru maddelerin döküm halinde bulunduğu ve alttaki boşaltma ağzından, bu maddelerin
    mekanik vasıtalar veya el ile alındığı üstü açık siloların üst ağızları, uygun ızgaralarla kapatılacaktır.
    Madde 494 –

    Kuru maddelerin döküm halinde bulunduğu silolara işçilerin girmesi gerektiğinde, her
    işçiye, ucu sağlam bir yere bağlanmış uygun emniyet kemeri verilecek ve silo ağzında sürekli olarak görev
    li biri şçi bulundurulacaktır.
    Madde 495 –

    Döküm halinde kuru maddelerin depolandığı siloların sahanlık vesabit dik veya yatık
    merdivenleri bulunacak ve bunlar uygun korkuluklarla korunacaktır.
    Madde 496 –

    Yanabilen kuru maddeler
    in döküm halinde depolandığı silolar ateşe dayanıklı
    maddelerden yapılmış olacak ve bunlarda uygun havalandırma tertibatı bulunacaktır.
    Madde 497 –

    Kuru maddelerin yığın halinde depolandığı ve bunların el aletleri ile alındığı hallerde,
    yığınların dip tarafında, bunların dengesini bozabilecek nitelikte boşluklar meydana getirilmeyecektir.
    Madde 498 –

    Depoların kuru maddeler, patlayıcı veya zehirleyici karışımlar meydana getirebilecek
    nitelikte olduğu hallerde, yükleme, boşaltma ve depolama işlerinde ayrıca gerekli özel tedbirler alınacaktır.

    Ekli Dosyalar:

  2. efecan İSGforum Üyesi

  3. efecan İSGforum Üyesi

    Depo Emniyeti ve Yönetmelikler

    Lojistik süreç içerisinde depo alanları yüksek derecede riske ve tehlike potansiyeli olan yerler olarak tanımlanmaktadır.
    Depo sahasında risklerin yüksek olması; kullanılan kaldırma ve taşıma ekipmanları (forklift vb.) ve ürünlerin bir araya gelerek oluşturdukları palet ve raf sistemlerinin ağırlık ve hacminden kaynaklanmaktadır.
    Bu nedenle depolar, risklerin sürekli ve sistemli bir şekilde kontrol altında tutulması gereken yerlerdir. Dolayısıyla muhtemel depo risklerinin gerçekleşmeden çok önceden tanımlanması ve her biri için emniyet tedbirlerinin alınması gerekmektedir.
    Örneğin; forkliftler ve diğer elieçleme araçları operasyonları süresince ciddi yaralanmalara ve kazalara neden olabilmektedir.
    Konveyörlerin tamir-bakım ve kullanımı sırasında görevli personel ellerini konveyörlerin dişlileri arasına sıkıştırabilmekte, bunun sonucunda uzuv kaybına yol açabilecek kazalar söz konusu olabilmektedir.
    Depo operasyonlarında kol gücünün yoğun olarak kullanılması sonucunda depo kazaları otomasyon sistemlerine göre daha riskli olabilmektedir.
    Depo sahalarında mekanik kazaların dışında gürültü, yangın, yük kaymaları ve düşmeleri gibi farklı risk ve tehlikeler de bulunmaktadır.
    Depolarda risklere yönelik aşağıdaki emniyet ve güvenlik önlemlerinin bulunması gerekmektedir.


    • Ürünün elle taşınması ve ergonomi
    • Malzeme elieçleme
    • Endüstriyel elieçleme ekipmanları
    • İstifleme sahasına ilişkin güvenlik
    • Yangından koruma
    • Kişisel koruyucu donanımlar
    • Kimyasalların güvenli kullanımı
    • Tehlikeli maddelerin depolanması ve elleçlenmesi
    • Kapsamlı bir güvenlik programı
    • Tesis acil durum planları
    Etkin bir depo emniyet ve güvenlik sisteminin kurulmasında yukarıda sayılan tüm başlıklarının her birisi için ayrı ayrı ve her birini kapsayacak şekilde bütünleşik bir yapının oluşturulması gerekmektedir.
    Örneğin; malzeme istiflemeyle ilgili oluşturulması gereken güvenlik alt yapısı; birkaç temel prensip içermektedir.
    Bu prensipler arasında ürünlerin her hangi bir nedenle depo çalışanları üzerine düşmeyecek şekilde zemin üzerine yığılması (ürünlerin üst üste istiflenmesi) ve gerekmesi halinde rafa yerleştirilmesi sayılabilmektedir.
    İstiflemede emniyetin sağlanmasının en temel kuralı depodaki yüklerin düz bir zemine yerleştirilmesi ve alttaki yükün ya da rafın ölçülerini tehlikeli olacak şekilde aşmamasıdır. İstifleme emniyetine ilişkin depolarda kullanılması gereken emniyet kontrol listelerinin hazırlanması ve periyodik olarak gözden geçirilmesi gerekmektedir.

    Emniyet kontrol listesi içinde bulunan her bir madde deponun belirli bir standartta yönetimi için gerekli altyapıyı oluşturmakta ve insan, makine- teçhizat, depo binası ile yönetim konularının etkileşimini içermektedir.
    Bütün bu unsurlar içerisindeki herhangi bir eksikliğin emniyet zaafıyetine neden olacağı açıktır ve kısa sürede giderilmesi bir zorunluluktur.
    Depo emniyetinin asli unsurlarının başında depo personelinin emniyet ve güvenlik prensipleri çerçevesinde faaliyette bulunuyor olması gelmektedir.
    Depolamada kullanılan ekipmanların kapasitelerinin üzerinde zorlanması iş güvenliğini olumsuz yönde etkilemektedir.
    Aynı şekilde depo personelinin kapasitelerinin üzerinde iş yüklenmeleri de iş kazalarına yol açabilmekte, dolayısıyla is güvenliğini ortadan kaldırabilmektedir.
    Bu kapsamda depo personelinin kapasiteleri zorlanmadan güvenli bir şekilde çalışmaları için önemli yasal düzenlemelerden birisi de Elle Taşıma işleri VÖnetmeliği'dir.
    Yönetmelik personellerin düzenlemede belirtilmiş ağırlıklar çerçevesinde elle taşıma yapabileceklerini hükme bağlamaktadır.
  4. efecan İSGforum Üyesi

    Depo Güvenliği

    Genel olarak paletlerin, palet raflarının ve mekanik malzeme hazırlama ekipmanlarının kullanıldığı depolama sistemleri öngörüldüğü gibi iyi ve dikkatli dizayn edildiğinde güvenlidirler.
    Her kullanıcı, yeni veya kullanılmış raf için, amaca uygunluğuna yönelik olarak, tedarikçiden yazılı bir açıklama isteme hakkına sahiptir. Üreticilerin, yasal olarak ikinci el raflar için vereceği garanti, ancak orjinal kullanım ve uygulaması hakkında ilk elden kaynaklı, detaylı bilgiye sahip olduğu durumlarda mümkündür. Bu nedenledir ki, ikinci el raf tedarikçisi hemen hemen tüm kullanılmış materyalin kurulumunda bu sorumluluğu taşır.

    Yangından Korunma

    Yangından korunma depo projesinin ilk aşamalarında düşünülmelidir. Yerel itfaiye teşkilatı konuyla ilgili ücretsiz bilgi alınabilecek önemli bir kaynaktır. Alınacak önlemler büyük bir yangının potansiyel etkilerine karşı genel bir kazanç oluşturacaktır.
    Sprinkler ve duman dedektörlerinin kontrolleri uzmanlar tarafından yürütülmelidir. Bununla birlikte raf bölmeleri arasındaki yangın açıklıkları gibi daha sıradan ekipmanların hasarlı olup olmadığı kullanıcı tarafından düzenli olarak kontrol edilmelidir.

    Tehlikeli Cisimler

    Dökülmesi veya dağılması durumunda sağlığı tehdit eden cisimlerin - belirli kimyasallar gibi - depolandığı alanlara daha özel bir emniyet verilmeli ve konteynerlerin, paletlerin ve üzerinde bulundukları rafın zarar görmeyecek şekilde güvenli olması temin edilmelidir. Bazı durumlarda bu materyalleri açık ya da yarı açık alanlarda depolamak daha tedbirli olacaktır.
    Raflar açık ya da yarı açık alanlarda kullanılacak ise rüzgara ya da kara karşı direnebilecek şekilde dizayn edilmelidir ve bu ortamlarda en yeterli koruma eylemleri kullanılmalıdır.
    Kullanıcılar konteynerler üzerinde yazılı olan ya da beraberinde gelen sertifikalardaki tüm uyarı notlarını dikkate almalı ve depolama prosedürünün bu notlarla/uyarılarla tam uyumlu olmasını sağlamalıdırlar.
    Özellikle depolama alanın sıcaklığı, birim alandaki stoklama adetlerine, diğer cisimlerle birlikte stoklanmasının uygunluğu konularına titizlik gösterilmelidir.
    Bu cisimlerin güvenliği konusunda en ufak şüphe duyulması durumunda, derhal üretici ya da tedarikçiye danışılmalıdır.

    Sürücü Eğitimi

    Bir raf sistemi içinde en fazla rastlanan hasarlar mekanik idari ekipmanların çarpma sonucu verdiği zararlardır. Bir kaç ton ağırlığında tam yüklü forkliftlerin, raf sistemine çarpması sonucu hasar oluşturması kaçınılmazdır. Bu hasarlar genellikle dikey ayaklarda görülür ancak bazı durumlarda travers ya da gergilerde (çapraz bağ) de görülebilir.
    Bir depo içinde bazı kazaların olabileceği kabul edilmelidir. En iyi operatör bile, anlık bir dikkatsizlik ya da dalgınlık sonucu rafa çarpabilir. Önemli olan meydana gelen deformasyonların o birimin gücünü ne ölçüde zayıflattığının farkına varılmasıdır. Zarar gören birimin boşaltılıp yerine yenisinin monte edilmesini sağlamamak ve bunun sonucu zayıflayan birimin çökmesine, daha büyük ve önemli zararlara sebebiyet verecektir.
    Hasarları minimize edecek pek çok önlem alınabilir. Örneğin, hareketin yoğun olduğu yerlerdeki dikey ayakların korunması. İhtimamlı bir denetim programı uygulatılmalı ve bir hasar meydana geldiği zaman anında tamir yapılmalıdır. Tabii ki en verimli yöntem, operatör eğitimlerinin ve gözetimlerinin en iyi derecede yapılması ile, hasarın oluşmasına baştan engel olmaktır. Temel eğitim, iş dışında normal üretim ile ilişiği olmayan bir yerde olmalıdır. Düzenli olarak tazeleyici eğitimlerin (eski bilgileri hatırlayıp, yenilikleri öğrenmek için yapılan çalışma) yapılması tavsiye edilir. Konuyla ilgili ayarlamalar çalışma alanı içinde iç eğitim ya da müşterinin ihtiyaçlarını karşılayabilecek eğitim merkezlerinde dış eğitim olarak yapılabilir Eğer, eğitim materyalinin ihtiyacı karşılıyabiimesini sağlarsak, palet raflarının kullanımındaki genel güvenlik artacaktır.
    Yüklü paletleri traversler üzerine düzgünce yerleştirmek.
    Yüke ya da ayaklara aykırı yan kaydırma yapmamak.
    Paletlerdeki ve yükteki önemli hataları görmek ve bunları firmanın rapor sisteminde sunmak. (Kırık palet, yükün paletten taşması vs.)
    Bozuk paletlerle ve güvenli olmayan yüklerle ilgilenmek.
    Ayrıca, Teknisyenlere, yüklü palet ebatlarının görsel olarak kontrolünün önemini öğretmektir. Öyle ki, palet rafa yerleştirildiği zaman yanlarda yeterli boşluğun kalması gereklidir. Ebat sınırlamaları bu tür uygulamalarda yardımcı olacaktır.
    Yükün cinsi ve taşmalarından kaynaklanan özel gereksinimler. Örneğin, tanecikli materyel kayabilir ya da çıkıntı / taşma meydana getirebilir, bu da palet yerinden oynatıldığında problem olabilir. Bu durum, özellikle Drive-in ve Kayar Raf Sistemi uygulamalarında ciddi sorunlar oluşturabilir. Operasyonların temiz ve düzenli olması. Hasarı rapor etmenin esas gereği. Tel kafesli özel sandık stoklama ve raf sistemlerinin operasyonlarında özel gereksinimler.
    Yönetim şekli öyle olmalı ki, teknisyenler çarpma vakalarını, isabetsiz hareketleri ve tehlikeli uygulamaları herhangi bir cezalandırılma korkusu taşımadan anında rapor etmeye teşvik edilmelidir. Bazı durumlarda, raporlama prosedürünü isimsiz (Anonim) yapmak en iyisidir. Yönetim, özellikle bu alanda, dikkat çekilen noktaya fazlasıyla önem verip, cezalandırmayı minimum düzeyde düşünmelidir.

    Paletler ve Tel Kafesli Özel Sandıklar

    Önemli endişelerden biri, palet ya da tel kafesli sandıkların çökmesidir. Paletler 2 ton veya biraz daha fazla taşıyabilirler. Eğer üst seviyedeki bir palet çökerse tüm altındaki paletlerin çökmesine yol açacaktır ve tabii ki taşıyıcı yapının da. Böyle birşeyin olması durumunda sonuç bir facia olabilir ve civarında çalışan elemanlar için ölümcül bir tehlike oluşturabilir. Bu tür çökmeler şu nedenlerden dolayı olur:

    Hatalı dizayn

    Zayıf yapı

    Belirli yük ya da elleçleme metoduna uygun olmayan palet kullanımı

    Hasarlı palet kullanımı

    Paletlerin kötü elleçlenmesi ya da yerleştirilmesi

    Palet çökmelerindeki riski minimize etmek için aşağıdaki hususlara dikkat etmek gerekir.

    1. Paletler, uluslararası standardlara uygun özelliklerde dizayn edilmeli ve yapılandırılmalıdırlar. Tedarikçiler, kullanıcılarının sadece anılan standartlara uygunluk taşıyan paletleri kullanmasını şart koşmalı ve "Korsan" satıcılardan kullanılmış palet almalarına engel olmalıdırlar.

    2. Tedarikçiler ya da teknisyenler tarafından paletlere yerleştirilen birim yük ağırlıkları bilinmelidir. Paletin yükü taşıyacak yapıda olması önemlidir. Euro palet veya Endüstriyel palet genellikle 1000, 1500 ya da 2000 kg'lık yükleri taşıma için yapılmıştır. Güvenli çalışma yükleri, paletlerin köşe bloklarına etiketlenmeli ve bu yükün dengeli bir biçimde yayılması temin edilmelidir. Palet köşelerine yazılacak güvenli çalışma yükleri sadece bir referans niteliğinde olup, gerçek değer olarak yorumlanmamalıdır.
    Bir noktada toplanmış yükleri taşıyabilecek paletlerin kapasitesi etikette belirtilen rakamdan çok daha düşüktür. Örnek: Bir paletin 1000 kg'lık tespit edilmiş taşıma kapasitesi, yükün tabana düzgünce yayılmaması ile 600 kg'a düşebilir ya da endüstriyel motor gibi ağır ve merkezi yüklerde daha aşağı seviyeye inebilir.

    1. Paletli ya da özel tel kafesli sandıklarda sevk edilen tüm ürünlerin tedarikçisi ve kullanıcısı, paletler raf sisteminde kullanılacağı zaman bilgilendirilmelidirler. En önemli nokta tedarikçinin hangi tip paletle hangi raf sisteminin kullanıldığını bilmesidir. Drive-in, drive-through, konvensiyonel, hareketli depolama vs. Tedarik edilen paletlerin depolama metoduna uygun olması şarttır.

    2. Paletli raf sisteminin ebatları ile palet ebatları birbirleriyle uyumlu olmalıdır. Örneğin 4 Yönlü girişli 1200 x 800 mm ebatlarındaki bir paletin 1200 derinlikte oturacağı raf traversleri, normal standartlarda 1050 mm'lik bir derinlik gerektirir. Bunun nedeni, yükün köşe bloklar üzerinde alt taban parçalarını bükmeden taşınmasını temin etmek içindir.

    3. Eğer ürünler paletli olarak geliyorsa ve bu paletler:
    Uygun Uluslararası Standartların ya da Code of Practice tarafından tanınan standartların altında dizayn edilmiş veya üretilmiş ise.
    Taşınan yük için yeterli olmayan dayanıklılıkta ise.
    Sizin raf sisteminize uygun olmayan farklı ebatlara sahip ise.
    Hasarlı ise.
    Paletler uygun olmayan bir seferlik palet tipi ise.

    Yapmanız Gereken:
    Yükleri tek tek uygun bir palete transfer edin.
    Tamamını raf sistemine istiflemeden evvel paleti ve yükünü iyi kalitedeki kusursuz bir palet üzerine yerleştirin.
    Bu işin ekstra maliyet masrafları, tedarikçinin önceden bildirdiği tavsiyelerin yerine getirilmesi ile önlenebilir. Tekrar paletleme ekipmanının bulunması fazla bir değer taşımaz, ancak ikinci seçeneği oldukça kolaylaştırabilir. Fakat yine de bu tip ekipmanların maliyete olan etkisi kaçınılmazdır.
    Boş paletler, renkli kiralık paletler, beyaz genel paletler olarak iyi durumda olanlar ve diğerleri şeklinde ayrı ayrı sıralanmalıdır. Tüm hasarlı paletler onarım ya da hurda için ayrı bir yere konulmalı ve sistem içinde sağlam olmayan hiçbir paletin kullanılmasına izin verilmemesini sağlamak gerekir.

    Otomatik Araçlar

    Otomatik hareketli araçların bulunduğu ortamlarda, çalışan sayısının az olmasından dolayı kaza olma riskinin düşük olacağı zannedilir. Ancak durum böyle değildir ve en önemlisi kullanıcılar; mıknatıslar, sensörler, reflektör ya da elektrik düğmeleri gibi duyarlı aletlerin durumunu sürekli izlemeli ve sağlam kalmalarını temin etmelidirler. Siperlenmiş ya da tamamlanmamış sinyaller yani yanlış sinyaller makina ve raf arasında kazaya neden olabilir. Bu tip bir hasar, en kötü şartlar altında, yaya yasağı olmayan alanlarda devrilme gibi bir sonuç doğurabilir
    Uygun Aralıklar

    Tüm raf sistemleri yatayda birbirine bakan paletler/yükler arasında, paletler/yükler ve ayaklar arasında ve ayrıca dikey olarak en üst yükün üst yüzeyi ile üst traversin alt kısmı arasında yeterli boşlukları bırakacak şekilde dizayn edilmelidirler. Malzeme hazırlama ekipmanı ile raf arasında da yeterli aralık sağlanmalıdır. Unutmayınız ki, malzeme hazırlama ekipmanında yapacağınız bir değişiklik ya da paletlerdeki yükün farklı bir malzeme ile değişmesi, orjinalde dizayn edilmiş boşlukları etkileyebilir. Bu nedenle aralıkların sağlanamaması hasar meydana gelme oranını .Bazı reach truck ya da - turret truck operasyonlarında, ilk zemin katının, birinci travers seviyesine yükseltilmesi gerekebilir.
    Görüş Sahası

    Özellikle yoğun hareketin olduğu depolarda, hızlı hareket eden forkliftlerin bulunduğu ortamlarda görüş sahasındaki netliğin önemi gözardı edilemez. Gerek operatörler, gerekse yayalar için net görüş alanlarını engelleyecek tüm durumlar önlenmelidir.<
    Bu görüş dizaynı herhangi bir ekipmanın değişmesi durumunda tekrar gözden geçirilmelidir.

    Raf Koruması

    Raf sisteminde ayak profillerinin korunmasına önem verilmelidir. Aktarma koridorlarında, köşe pozisyonlarında ve kapı yollarının karşısında duran ayaklar özellikle çatallı forkliftler tarafından ya da diğer hareket halindeki trafikten kolayca hasar alabilir. Ancak pek çok yöntemle de korunabilir;

    a) Yere monteli ayak korumalar en bilinenidir ve raf ayağının hemen önünde yere dübel ile bağlanırlar.

    b) Rafa monteli sütun takviyesi ya da darbe dağıtıcıları, çarpma noktasının etkisini azaltabileceği gibi tesadüfi hasarları da minimize eden düşük maliyetli bir metodtur.

    Diğer metodlar beton katışık dikmeler gibi unsurları içermektedir, ancak hangi koruma metodu uygulanırsa uygulansın, eğitimsiz ve dikkatsiz forklift operatörleri yüzünden raf sistemlerinin hasar görmesi yine de mümkündür.

    Travers Emniyet Pimleri

    Bunlar, traverslerin yanlışlıkla yerinden çıkmasına engel olacak tertibatlardır. Traversin entegre bir parçası olabileceği gibi ondan ayrı bir parça da olabilir. Bu kilitler belli bir yük ağırlığına kadar işe yarar, belli bir ağırlıktan sonra bükülür ya da yerinden çıkar. Tüm eksik ya da bükülmüş bağlantı kilitleri tespit edilmeli, nedenleri tahkik ve tayin edilmeli ve yapıya esaslı bir zarar verip vermediği belirtilmelidir.
    Riskli Alanlar ve İşaretler

    "Kırmızı"
    Bu alan büyük hasarın tanımlandığı alan olup, rafların anında boşaltılıp tamir edilene kadar, olası tüm kullanım hallerinin engelleyecek şekilde izole edilmesini gerekli görmektedir. Bu tür durumlarda tamirat genellikle bozulan parçaların yenisinin temin edilmesi şeklinde olacaktır. Her firma bu tip alanlarına izole edilmesi hususunda bir yönteme sahip olmalıdır. Öyle ki hasarlı malzemelerin tamir olmadan ve verimli sistem kurulmadan kullanımını kesinlikle engellemelidirler.

    "Sarı"
    Bu rengin tanımladığı alanlar, hasarın hemen çaresine bakılmasının gerektirecek kadar ciddi olduğu, ancak rafların acilen boşaltılmasını gerektirecek kadar ciddi olmayan alanlardır. Raf bir kere boşaltıldığı zaman, onarım yapılana kadar tekrar yükleme yapılmamalıdır. Problemin tespit edildiği ilk günden itibaren 2 hafta boyunca raflar hala dolu ise artık daha fazla geciktirmeden onarım için boşaltılmalıdır. Yine her firma, bu tip alanların gerekli onarımı görmeden ve "güvenli" ortam sağlanmadan kullanıma alınmaması için gerekli prosedürleri oluşturmalıdır. Örneğin, bu alanların düzeltilene kadar kullanılmayacağını sarı renkli ve tarihli etiketlerle donatarak belirtilmelidir. Sonuçta, ilk belirlemeyi müteakip 2 hafta içinde bir çözüm getirilmez ise "sarı" alan "kırmızı alan olarak tanımlanacaktır.

    Uyarılar

    Tüm raf ayaklarına belirlenen yükleme ağırlıkları ve temel yerleştirme ile ilgili uyarılar aşılmamalıdır. Herhangi bir denetim, bu uyarıların dikkate alındığı ve gerektiği gibi uygulandığı hususlarını teyit edebilmelidir. Daha da önemlisi bir önceki denetimde yerini almış yerleştirme uygunluğunu teyit etmelidir.
    Yetkisiz ve onaysız tüm değişiklikler kabul edilmemelidir. Gerekli görüldüğünde yeni işaretler, tanınmış raf tedarikçilerinden elde edilebilir. Güvenli yükleme ve boşaltma için, tedarikçinin çizimlerine ve/veya teknik verilerine bakmak yaralı olacaktır. Herhangi bir şekilde raf sisteminde değişiklik yapılması gerektiğinde, öncelikle tedarikçinin teknik verilerine göre hazırlanmış verilerinin kontrolü ve bunun ışığında tedarikçiden gerekli onayın alınması gerekmektedir.
    Ayrıca bu etiketler, sistemi kullanan kişilere doğru uygulama, kullanım ve kabul edilebilir limitlerdeki yükler konusunda ilk bilgileri sağlar.
  5. efecan İSGforum Üyesi

    Fiziksel Depolama ve Raf Sistemleri

    Fiziksel depolama depo içindeki alan kullanımı ile ilgilidir. Depolama alanı, açık zemin bölümler ve raf sistemlerinden oluşmaktadır. Ürünler depo içinde kaldıkları süre içinde bu alanlarda yerleştirilebilmektedir. Kısa ya da uzun süreli olarak ürünlerin depo içerisinde kaldıkları işlemler bütününe fiziksel depolama denmektedir.

    Fiziksel depolama alanındaki malzeme elleçleme faaliyetleri; depo içinde gerçekleşen ürün hareketlerinden oluşmaktadır. Ürünler niteliklerine göre tahsis edilmiş ilgili depo bölümlerine yerleştirilirler. Daha sonra ihtiyaç duyulduğunda örneğin bir sipariş geldiğinde istenen ürünlerin ilgili depo bölümlerinden seçilip sipariş hazırlama veya sevkiyat alanına taşınması gerekmektedir.

    Depo yerleşim planlamasında ürünler karakteristiklerine göre belli yerlerde bulunması gerekmektedir. Bu yer planlaması yapılırken göz önüne alınması gereken ürün özellikleri; ürün giriş çıkış hızı, miktarı, hacmi, ağırlığı ve ürünün özel depolama (soğuk depolama gibi) gereksinimidir. Göreceli olarak daha ağır olan parçalar yere yakın saklama alanlarına yerleştirilerek kaldırma işlemi en aza indirilmekte, küçük parçaların raf, kutu ya da çekmecelerin içinde saklanması gerekmekte, bazı ürünlerin olgunlaşmasının ya da bozulmasının engellenmesi için ısı kontrollü depolarda saklanması gerekmektedir.

    Ürünün giriş çıkış hızı, depo yerleşimine etki eden başlıca faktörlerden birisidir. Büyük hacimli ürünler taşıma mesafesini en aza indirecek şekilde yerleştirilmektedir. Hızlı taşınması gereken ürünler kapı kenarlarına, ana koridorlara ve raflarda alt seviyelere yerleştirilmektedir. Bununla beraber az hacmi olan ürünler ana koridorlardan daha uzağa ya da depolama raflarında daha yükseğe konulabilmektedir. Böylelikle depo alanındaki karmaşa en aza indirilmekte ve elleçleme işlem sayısı azaltılmaktadır.
  6. efecan İSGforum Üyesi

    Depo Emniyeti ve Yönetmelikler


    Lojistik süreç içerisinde depo alanları yüksek derecede riske ve tehlike potansiyeli olan yerler olarak tanımlanmaktadır. Depo sahasında risklerin yüksek olması; kullanılan kaldırma ve taşıma ekipmanları (forklift vb.) ve ürünlerin bir araya gelerek oluşturdukları palet ve raf sistemlerinin ağırlık ve hacminden kaynaklanmaktadır. Bu nedenle depolar, risklerin sürekli ve sistemli bir şekilde kontrol altında tutulması gereken yerlerdir.
    Dolayısıyla muhtemel depo risklerinin gerçekleşmeden çok önceden tanımlanması ve her biri için emniyet tedbirlerinin alınması gerekmektedir. Örneğin; forkliftler ve diğer elleçleme araçları operasyonları süresince ciddi yaralanmalara ve kazalara neden olabilmektedir.
    Konveyörlerin tamir-bakım ve kullanımı sırasında görevli personel ellerini konveyörlerin dişlileri arasına sıkıştırabilmekte, bunun sonucunda uzuv kaybına yol açabilecek kazalar söz konusu olabilmektedir.
    Depo operasyonlarında kol gücünün yoğun olarak kullanılması sonucunda depo kazaları otomasyon sistemlerine göre daha riskli olabilmektedir.
    Depo sahalarında mekanik kazaların dışında gürültü, yangın, yük kaymaları ve düşmeleri gibi farklı risk ve tehlikeler de bulunmaktadır.
    Depolarda risklere yönelik aşağıdaki emniyet ve güvenlik önlemlerinin bulunması gerekmektedir.


    • Ürünün elle taşınması ve ergonomi
    • Malzeme elleçleme
    • Endüstriyel elleçleme ekipmanları
    • İstifleme sahasına ilişkin güvenlik
    • Yangından koruma
    • Kişisel koruyucu donanımlar
    • Kimyasalların güvenli kullanımı
    • Tehlikeli maddelerin depolanması ve elleçlenmesi
    • Kapsamlı bir güvenlik programı
    • Tesis acil durum planları
    Etkin bir depo emniyet ve güvenlik sisteminin kurulmasında yukarıda sayılan tüm konu başlıklarının her birisi için ayrı ayrı ve her birini kapsayacak şekilde bütünleşik bir yapının oluşturulması gerekmektedir.
    Örneğin; malzeme istiflemeyle ilgili oluşturulması gereken güvenlik altyapısı; birkaç temel prensip içermektedir.
    Bu prensipler arasında ürünlerin her hangi bir nedenle depo çalışanlarının üzerine düşmeyecek şekilde zemin üzerine yığılması (ürünlerin üst üste istiflenmesi) ve gerekmesi halinde rafa yerleştirilmesi sayılabilmektedir.
    İstiflemede emniyetin sağlanmasının en temel kuralı depodaki yüklerin düz bir zemine yerleştirilmesi ve alttaki yükün ya da rafın ölçülerini tehlikeli olacak şekilde aşmamasıdır. İstifleme emniyetine ilişkin depolarda kullanılması gereken emniyet kontrol listelerinin hazırlanması ve periyodik olarak gözden geçirilmesi gerekmektedir.

    Emniyet kontrol listesi içinde bulunan her bir madde deponun belirli bir standartta yönetimi için gerekli altyapıyı oluşturmakta ve insan, makine- teçhizat, depo binası ile yönetim konularının etkileşimini içermektedir.
    Bütün bu unsurlar içerisindeki herhangi bir eksikliğin emniyet zaafiyetine neden olacağı açıktır ve kısa sürede giderilmesi bir zorunluluktur.
    Depo emniyetinin asli unsurlarının başında depo personelinin emniyet ve güvenlik prensipleri çerçevesinde faaliyette bulunuyor olması gelmektedir.
    Depolamada kullanılan ekipmanların kapasitelerinin üzerinde zorlanması iş güvenliğini olumsuz yönde etkilemektedir.
    Aynı şekilde depo personelinin kapasitelerinin üzerinde iş yüklenmeleri de iş kazalarına yol açabilmekte, dolayısıyla iş güvenliğini ortadan kaldırabilmektedir.
    Bu kapsamda depo personelinin kapasiteleri zorlanmadan güvenli bir şekilde çalışmaları için önemli yasal düzenlemelerden birisi de Elle Taşıma İşleri Yönetmeliği'dir. Yönetmelik personellerin düzenlemede belirtilmiş ağırlıklar çerçevesinde elle taşıma yapabileceklerini hükme bağlamaktadır.


    Elle Taşıma İşleri Yönetmeliği

    Elle Taşıma İşleri Yönetmeliği'nin (Resmi Gazete 11 Şubat 2004, Sayı:25370) amacı, elle yapılan taşıma işlerinde iş sağlığı ve güvenliği yönünden ortaya çıkabilecek risklerden, özellikle sırt ve bel incinmelerinden işçilerin korunmasını sağlamak için alınması gereken önlemleri belirlemektir.



    Tanım ve Yükle İlgili Risk Faktörleri

    Elle taşıma işi: Olumsuz ergonomik koşullar ve nitelikleri bakımından işçilerin bel ve sırt incinmelerine neden olabilecek yüklerin, bir veya daha fazla işçi tarafından elle veya beden gücü kullanılarak kaldırılması, indirilmesi, itilmesi, çekilmesi, başka bir yere götürülmesi veya hareket ettirilmesi gibi işlerin yapılması veya bu işlerin yapılması için fiziki olarak destek olunmasını ifade eder.

    • Yükle İlgili Risk Faktörleri
      1. Yükün özellikleri
      Aşağıda belirtilen özelliklere sahip yüklerin elle taşınması sırt ve bel incinmesi riski oluşturabilir;
      - çok ağır veya çok büyükse,
      - kaba veya kavranılması zor ise,
      - dengesiz veya içindekiler yer değiştiriyorsa,
      - vücuttan uzakta tutulmasını veya vücudun eğilmesini veya bükülmesini gerektiren bir konumda ise,
      - özellikle bir çarpma halinde yaralanmaya neden olabilecek yoğunluk ve şekilde ise.
    • 2. Fiziksel güç gereksinimi
      iş;
      - çok yorucu ise,
      - mutlaka vücudun bükülmesi ile yapılabiliyorsa,
      - yükün ani hareketi ile sonuçlanıyorsa,
      - vücut dengesiz bir pozisyonda iken yapılıyorsa,
      bedenen çalışma şekli ve harcanan güç, özellikle sırt ve bel incinmelerine neden olabilir.
    • 3. Çalışma ortamının özellikleri
      Çalışma ortamı aşağıdaki özelliklerde ise, özellikle sırt incinmesi riskini artırabilir;
      - çalışılan yer işi yapmak için yeterli genişlik ve yükseklikte değil ise,
      - zemin düz değilse, engeller bulunuyorsa veya düşme veya kayma tehlikesi varsa,
      - çalışma ortam ve şartları, işçilerin yükleri güvenli bir yükseklikte veya uygun bir vücut pozisyonunda taşımasına uygun değilse,
      - işyeri tabanında veya çalışılan zeminlerde yüklerin indirilip kaldırılmasını gerektiren seviye farklılıkları varsa,
      - zemin veya üzerinde durulan yer dengesizse,
      - sıcaklık, nem veya havalandırma uygun değilse.
    • 4. İşin gerekleri
      Aşağıda belirtilen çalışma şekillerinden bir veya daha fazlasını gerektiren işler sırt ve bel incinmesi riski oluşturabilir.
      - özellikle vücudun belden dönmesini gerektiren aşırı sık veya aşırı uzun süreli bedensel çalışmalar, - yetersiz ara ve dinlenme süreleri,
      - aşırı kaldırma, indirme veya taşıma mesafeleri,
      - işlemin gerektirdiği, işçi tarafından değiştirilemeyen çalışma temposu.

      Bireysel Risk Faktörleri
      İşçinin;
      - yapılacak işi yürütmeye fiziki yapısının uygun olmaması,
      - uygun olmayan giysi, ayakkabı veya diğer kişisel eşyalar kullanması,
      - yeterli ve uygun bilgi ve eğitime sahip olmaması, durumunda işçiler risk altında olabilirler.
    İş güvenliği ile ilgili yasal düzenlemelerden bir diğeri de İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği'dir.
    Düzenleme personellerin çalışırken kullanacakları ekipmanları emniyetli ve güvenli bir şekilde nasıl kullanmaları gerektiğini göstermektedir.


    İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği

    İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (Resmi Gazetel 1 Şubat 2004, Sayı:25370) içerisinde temel tanımlar şu şekilde belirtilmektedir:
    Tanımlar


    • İş ekipmanı: İşin yapılmasında kullanılan herhangi bir makine, alet ve tesisi,
    • İş ekipmanının kullanımı: İş ekipmanının çalıştırılması, durdurulması, kullanılması, taşınması, tamiri, tadili, bakımı, hizmete sunulması ve temizlenmesi gibi iş ekipmanı ile ilgili her türlü faaliyeti,
    • Tehlikeli bölge: Kişilerin sağlık ve güvenlik yönünden riske maruz kalabileceği, iş ekipmanında veya çevresinde bulunan bölgeyi,
    • Maruz kişi: Tamamen veya kısmen tehlikeli bölgede bulunan kişiyi,
      Operatör: İş ekipmanını kullanma görevi verilen işçi veya işçileri, ifade eder.
    Depolarda kullanılan forklift gibi elleçleme ekipmanları iş kazaları açısından ciddi sonuçlar yaratabilmektedir. Forklift kaynaklı zararlar çarpma, ezme vb. şekilde fiziksel olabileceği gibi forkliftten çıkan emisyon sonucu kimyasal nitelikli de olabilmektedir. Bu nedenle forklift operatörünün eğitimli olması gerektiği gibi, forkliftin bakımlarının sürekli yapılıyor olması gerekmektedir.

    Çalışanların diğer tüm faktörlere dikkat ederek faaliyetlerini yerine getirmelerine karşılık, iş güvenliğini tam olarak sağlamak için çalışırken giymek ve kullanmak zorunda oldukları iş kıyafeti ve donanımları söz konusu olmaktadır.
    Bu çerçevede Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik çalışanların yaptıkları işler gereği kullanmak ve giymek zorunda oldukları ekipman ve giysiler için yasal altyapıyı oluşturmaktadır.


    Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik

    Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkındaki Yönetmeliğin (Resmi Gazete 11 Şubat 2004, Sayı: 25370) amacı, işyerindeki risklerin önlenmesinin veya yeterli derecede azaltılmasının, teknik tedbirlere dayalı toplu koruma ya da iş organizasyonu veya çalışma yöntemleri ile sağlanamadığı durumlarda, kullanılacak kişisel koruyucuların özellikleri, temini, kullanımı ve diğer hususlarla ilgili usul ve esasları belirlemektir.
    Tanım


    • Kişisel koruyucu donanım: Çalışanı, yürütülen işten kaynaklanan, sağlık ve güvenliği etkileyen bir veya birden fazla riske karşı koruyan, çalışan tarafından giyilen, takılan veya tutulan, bu amaca uygun olarak tasarımı yapılmış tüm alet, araç, gereç ve cihazları ifade eder.
    • A)Bu tanım kapsamında;
      a) Kişiyi aynı anda bir veya birden fazla riske karşı korumak amacıyla üretici tarafından bir bütün haline getirilmiş cihaz, alet veya malzemeden oluşmuş donanım,
      b) Belirli bir faaliyetin yapılması için korunma amacı olmaksızın taşınan veya giyilen donanımla birlikte kullanılan, ayrılabilir veya ayrılamaz nitelikteki koruyucu cihaz, alet veya malzeme,
      c) Kişisel koruyucu donanımın rahat ve işlevsel bir şekilde çalışması için gerekli olan ve sadece bu tür donanımlarla kullanılan değiştirilebilir parçalarda, kişisel koruyucu donanım sayılır.
    Ayrıca;
    Tehlikeye maruz kalma süresince, sürekli olarak kullanılması veya giyilmesi amaçlanmasa da, farklı ve ilave bir dış cihazla birleştirilmesi için kişisel koruyucu donanım ile bağlantılı olarak piyasaya arz edilen herhangi bir sistem, kişisel koruyucu donanımın bütünleyici bir parçası olarak kabul edilir.


    • B) Aşağıda belirtilenler, yukarıda tanımı yapılan kişisel koruyucu donanımdan sayılmaz:
      a) Özel olarak çalışanın sağlığını ve güvenliğini korumak üzere yapılmamış sıradan iş elbiseleri ve üniformalar,
      b) Acil kurtarma servislerinin kullandıkları ekipman,
      c) Askerlerin, polislerin ve diğer kamu güvenlik güçlerinin giydiği ve kullandığı kişisel koruyucular,
      d) Kara taşımacılığında kullanılan kişisel koruyucular,
      e) Spor ekipmanı,
      f) Nefsi müdafaayı veya caydırmayı hedefleyen ekipman,
      g) Riskleri ve istenmeyen durumları ikaz eden, taşınabilir cihazlar.
    İşverenin Yükümlülükleri

    Kişisel koruyucu donanım, risklerin, toplu korumayı sağlayacak teknik önlemlerle veya iş organizasyonu ve çalışma yöntemleriyle önlenemediği veya tam olarak sınırlandırılamadığı durumlarda kullanılacaktır.

    Kişisel koruyucu donanımların işyerlerinde kullanımı ile ilgili olarak aşağıdaki hususlara uyulacaktır:


      • a) İşyerinde kullanılan kişisel koruyucu donanım, Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak tasarlanmış ve üretilmiş olacaktır.
        Tüm kişisel koruyucu donanımlar;

    • 1) Kendisi ek risk yaratmadan ilgili riski önlemeye uygun olacaktır.
    • 2) İşyerinde varolan koşullara uygun olacaktır.
    • 3) Kullanan işçinin sağlık durumuna ve ergonomik gereksinimlerine uygun olacaktır.
    • 4) Gerekli ayarlamalar yapıldığında kullanana tam uyacaktır.
    • b) Birden fazla riskin bulunduğu ve aynı anda birden fazla kişisel koruyucu donanımın kullanılmasının gerektiği durumlarda, bu kişisel koruyucu donanımların bir arada kullanılması uyumlu olacak ve risklere karşı etkin olacaktır.
    • c) Kişisel koruyucu donanımların kullanılma koşulları özellikle kullanılma süreleri, riskin derecesine ve maruziyet sıklığına, işçinin çalıştığı yerin özelliklerine ve kişisel koruyucu donanımın performansına bağlı olarak belirlenecektir.
    • d) Tek kişi tarafından kullanılması esas olan kişisel koruyucu donanımların, zorunlu hallerde birkaç kişi tarafından kullanılması halinde, bu kullanımdan dolayı sağlık ve hijyen problemi doğmaması için her türlü önlem alınacaktır.
    • e) İşyerinde, her bir kişisel koruyucu donanım için, bu maddenin (a) ve (b) bentlerinde belirtilen hususlarla ilgili yeterli bilgi bulunacak ve bu bilgilere kolayca ulaşılabilecektir.
    • f) Kişisel koruyucu donanımlar, işveren tarafından ücretsiz verilecek, bakım ve onarımları ve ihtiyaç duyulan elemanlarının değiştirilmelerinden sonra, hijyenik şartlarda muhafaza edilecek ve kullanıma hazır bulundurulacaktır.
    • g) İşveren, işçiyi kişisel koruyucu donanımları hangi risklere karşı kullanacağı konusunda bilgilendirecektir.
    • h) İşveren, kişisel koruyucu donanımların kullanımı konusunda uygulamalı olarak eğitim verecektir.
    • i) Kişisel koruyucu donanımlar, istisnai ve özel koşullar hariç, sadece amacına uygun olarak kullanılacaktır.
    • j) Kişisel koruyucu donanımlar talimatlara uygun olarak kullanılacak ve talimatlar çalışanlar tarafından anlaşılır olacaktır.
    Depoda Kullanılan Koruyucu Ekipmanlar



    Depolarda en üst düzeyde önlemlerin alınmasına rağmen ne yazık ki bir takım kazalar meydana gelebilmektedir. Önlenemez tarzda olan bu tür kazaların olumsuz etkilerinden korunabilmek amacıyla bazı güvenlik ekipmanları kullanılmaktadır.
    Bunların başında; baretler, esnek ve kaymaz tabanlı ayakkabılar, koruyucu eldivenler, maskeler ve gürültüden koruyucu ekipmanlar vb. gibi güvenlik ekipmanları yer almaktadır.
    Bu ekipmanlar depo sahasındaki faaliyetlerin özelliklerine ve meydana gelmesi olası risk ve tehlikelerin niteliklerine uygun şekilde seçilmelidir.


    Toplam Güvenlik Kültürü

    Buraya kadar yapılan tüm değerlendirmeler toplam depo güvenlik kültürünün bir bütün olarak ele alınması gerektiğini ifade etmektedir. Güvenlik kültürü ise depo operasyon ve uygulamalarında risk, emniyet ve güvenlik konularına ne kadar hassasiyet gösterildiği ile doğrudan bağlantılıdır.

    • g) İşveren, işçiyi kişisel koruyucu donanımları hangi risklere karşı kullanacağı konusunda bilgilendirecektir.
    • h) İşveren, kişisel koruyucu donanımların kullanımı konusunda uygulamalı olarak eğitim verecektir.
    • i) Kişisel koruyucu donanımlar, istisnai ve özel koşullar hariç, sadece amacına uygun olarak kullanılacaktır.
    • j) Kişisel koruyucu donanımlar talimatlara uygun olarak kullanılacak ve talimatlar çalışanlar tarafından anlaşılır olacaktır.
    Depo yönetiminde toplam güvenlik kültürü dört ana başlık altında denetlenmektedir.
    Bu başlıklar;
    • Güvenlik eğitimleri
    • Emniyet ve sağlık denetimleri
    • İş zarar analizleri
    • Yaralanmaların incelenmesidir.
    Her depoda bu başlıklara verilen önem değişmektedir. Depolarda emniyet ve güvenlik uygulamalarının ölçümlenmesi amacıyla kontrol listelerinden yararlanılmaktadır.



    Diğer Makaleler...
  7. gap2004 İSGforum Üyesi

    merhaba arkadaşlar bir sorum var. yardımcı olursanız sevinirim.
    bir oto yedek parça depomuz var malzemeler raflara istiflenmiş şekilde.
    raf boyları tabandan 9 mt yüksekte. yani malzeme istifimimiz 9 mt yükseklikte.
    tüzükte yükseklik 3 mt olmalı diyor. depo içinde tır manevra yapabilecek şekilde.
    tüzüğü uygun mu sizce ?
  8. efecan İSGforum Üyesi

    raflar 9 metreyse,

    raflar tabana ve en yakın destek noktasına sabitlenmiş mi?
    raflar istiflenen malzeme yük ve geometrik yapısına uygun mu?
    forklift ve diğer araçların manevrasına uygun mu?
    malzeme indirme ve istiflemeye inygun mu?
    raflarda malzeme düşmesini önleyici tertibat mevcut mu?
    malzeme istiflenmesi düzgün yapılıyor mu?
    elle istifleme yapılıyorsa gerekli techizat çalışanlara sağlanıyor mu?
    ....................................................................say say bitmez;yani

    1-kaynağında yok et
    2-izole et
    3-ikame et
    4-koruyucular kullan
    5-kkd kullan
    o da olmadı kurul topla karar al....:)

    raflar için risk analizi yap...:))

    iş kanunu ve iş sağlığı ve güvenliği kanunu hertürlü önlemi almakla yükümlüsün ve de çalışanların çalıştırdığın ortam da riskini hesaplayıp çözüm üretmek zorundasın diyor..herşeyi yönetmelik ve kanun yazmaz..