1. İSGForum'a Hoş Geldiniz..
    İSGForum gerçek hayatta 'İş Güvenliği ve Çevre' adına yaşadığınız her şeyi olduğu gibi burada paylaşmanızı, kişilerle iletişim kurmanızı sağlar. Fotoğraf albümü, durum güncelleme, yorum, konu, mesaj vb. şeyleri istediğiniz herkese paylaşabilirsiniz. Üniversite arkadaşlarınızı bulabilir, onları takip edebilir ve onlarla iletişim kurabilirsiniz. Duvarlarına yazarak yorum formatında sohbet edebilirsiniz. İSGForum ile ortamınızı kurabilir, kişilerle fikir - bilgi alışverişi yapabilir ve etkinlikler düzenleyebilirsiniz. İSGForum'un tüm hizmetleri kuruluşundan beri ücretsizdir ve ücretsiz olarak kalacaktır. Daha fazla bilgi için site turumuza katılmak ister misiniz? O zaman buraya tıklayınız :) Giriş yapmak ya da kayıt olmak için .

Yeni isg ders notlari olan arkadaşlar

Konusu 'Eğitim Notları ve Hazırlık' forumundadır ve Elvan SARI tarafından 22 Şubat 2013 başlatılmıştır.

  1. Erkan Dündar İSGforum Üyesi

    • Site Yöneticisi
    İl Temsilciliği:
    Trabzon
    Sertifika Numarası:
    47086
    Uzmanlık Sınıfı:
    B Sınıfı Uzman
    ÜRETİM YÖNTEMLERİNDE İŞ GÜVENLİĞİNİ
    İş Güvenliği: İşçilerin iş kazalarına uğramalarını önlemek amacıyla güvenli çalışma ortamını oluşturmak için alınması gereken önlemler dizisine iş güvenliği denir.
    İş güvenliğinin amacı; Çalışanlara en yüksek sağlıklı ortam sunmak, çalışma koşullarının olumsuz etkilerinden onları korumak, iş ve işçi arasında mümkün olan en iyi uyumu sağlamak, işyerindeki riskleri tamamen ortadan kaldırmak yada zararları en aza indirebilmek ve oluşabilecek maddi ve manevi zararları ortadan kaldırmaktır.
    İş yerinin düzensizliği iş güvenliğini bozan tehlikeli durumlara örnek teşkil eder.
    İş sağlığı ve iş güvenliği tüzüğüne göre ağır ve tehlikeli işler sınıfına girmeyen iş yerlerinde makinalardan çıkan ve ortamı etkileyen gürültü seviyesi en fazla 80 dB dir..
    TS 18001’de yaralanmaya veya ölüme sebep olabilecek potansiyele sahip vaka olay olarak tanımlanır.
    Türkiye’de SGK 2011 istatistik yılığına göre iş kazaları en fazla 25-29 yaş gurubunda ortaya çıkmıştır.
    Risklerin tanımlanmış bir zaman aralığı içinde kabul edilebilir bir düzey içinde kalması “Güvenlik” kavramını tanımlar.
    Mühendislerin çalıştığı kurumların hak ve menfaatini ön planda tutması mühendislik etiği açısından yanlıştır.
    Makine koruyucuları sağlam, dayanıklı, bakım ve onarımı kolay, titreşimden dolayı gevşemeyecek , ürün kalitesini düşürmeyecek ve çalışanı engellemeyecek şekilde yapılır. Koruyucularda kusur varsa tezgah durdurmalı ve ilgiliye haber verilmelidir.
    Oksi- asetilen kaynağında oksijen hortumu iç çapı en az 6 mm dir.
    Oksi- asetilen kaynağında asetilen hortumu iç çapı en az 9 mm dir.
    Asetilen 1,5 atmosfer basınçtan yukarı kullanılmaz.
    Aydınlatma ölçüm birimi Lux dür.
    Hava akım hızını anemometre ile ölçeriz.
    Gürültü ölçümü logaritmik bir değer olan desibel değeri ile yapılır.
    Çalışanların mesai süresince maruz kaldığı gürültü düzeyi analizi için gürültü dozimetresi kullanılır
    Emniyet kemeri her insan için uygundur. Vücut ağırlığına göre verilmez ve minumum 1150 kg taşıma kapasiteli olmalıdır.
    Buhar veya hava basıncı ile çalışan şahmerdanda Stop valfi, basınç düşürme vanası ve emniyet supabı bulunmalıdır
    Asetilen aseton bulunan tüplere doldurulur .

    Asetilen oksijenle %2,8 ilâ %93 ve hava ile %1,5 ilâ %81 oranlarında karıştığı takdirde, patlayıcı gaz karışımları meydana gelir.
    Osijen tüpü mavi, Asetilen Sarı, azot tüpleri yeşil, yanmayan tüpler Gri, diğer yanıcı gazlar kırmızı, Helyum tüpleri kahverenklidir.
    Oksi- Asetilen kaynağında asetilen üretiminde kullanılan karpit kazanlarında muhakkak Geri tepme emniyet tertibatı bulunmalıdır.
    Sulu geri tepme emniyet tertibatları en az ayda bir defa temizlenmelidir
    Sulu güvenliğin yeri kazan ile üfleç arasındadır.
    Oksijen yakıcı gazdır. Yangınlarda yanmanın olmaması için oksijenle teması kesmek gerekir.
    Oksi asetilen kaynağında hava yerine oksijen kullanmakla daha yüksek sıcaklık elde edilir.
    Bir brülörde yanma ideal yanmanın olabilmesi için hava ayarının dolayısıyla oksijen girişinin iyi ayarlanması lazımdır.
    İçerisinde yakıt taşıyan tankerler, yakıt tankları kaynağında yakıtları boşaltılsa dahi boş kaynak yapılmaz.
    Asetilen hortumları 20 atm basınçla, oksijen hortumları ise 40 atm bir basınçla muayen edilr.
    Genelde gaz tüplerinin depolanmasında oksijen tüpü diğerlerinden ayrı tutulur.
    Oksijen tüplerinin ventilleri yağ ile asla temas ettirilmemelidir.
    Regülatör basınç ayarlama yapan cihatlardır.
    Asetilen karpitin suyla reaksiyona girmesi ile elde edilir.
    Elektrik Kaynak makinasında ark gerilimi 25-55 volttur
    Elektrik kaynak makinasında akım şiddeti 10-600 amper arasında değişir.
    Kaynak esnasında yayılan en zararlı ışın ultraviole ışınıdır.
    İnsan vücudunun dayanabileceği en yüksek gerilim 50 volt tur
    Elektrik ark kaynağında ortaya çıkabilecek zararlı durumlar elektrik şoku, toz ve duman, ark ışıkları altında doplanabilir.
    Her kaynakçıya en az 284 m3 hava düşmesi gerekir.
    Kaynak yapılan yerde tavan yüksekliği en az 5 m olmalıdır.
    Normal şartlarda iş yerinin tavan yüksekliği en az 3m olmalıdır
    Çalışma yerlerinde kişi başına düşen hava hacmi 10 m3 olmalıdır. koğuşlarda ise 12 m3 olmalıdır
    İş yerlerinde kişi başına düşen serbest alan miktarı en az 2,5 m2 olmalıdır
    0,5 m/sn üzerindeki hava akımı rahatsız edici hava akımıdır.
    Bir atmosferin havasının oksijensiz olarak nitelendirilmesi için oksijen miktarının en az %19,5 olmalıdır
    Alevlenir madde: parlama noktası 21 oC -55 oC arasında olan sıvı haldeki maddelerdir.
    Kaynakçı mümkün olduğu kadar kapalı alanda çalışmamalıdır.
    Kaynakçının çalıştığı alanlarda hava akımını kesen yapı elemanları olmamalıdır.
    Lokal havalandırma hızı 30m/dk ve kaynağa uzaklığı 60 cm olmalıdır
    Kaynak işlemi diğer işlerden ayrı ve uzak bir bölmede yapılmalıdır
    Çalışma ortam havasındaki kabul edilebilir limit metal oksit dumanı için 2 mg/m3 tür
    Kaynak kablosu takarken veya kutupları değiştirirken kaynak makinası durdurulmalıdır.
    Kaynak pensleri akım geçirmeyecek şekilde izole edilmiş olmalıdır.
    Kaynak makinaları, iş tezgahları gibi makinalar muhakkak topraklanmalıdır.
    Topraklama direnci en fazla 10 ohm omalı paratören için en fazla 5 ohm olmalıdır.
    Kaynak işlemi yapanda eldiven ateşe dayanıklı olarak yapılırlar. Önlük veTozluk deriden yapılmalı ısı ve sıcak metal çapaklarına dayanıklı olmalıdır. Ayakkabılarda çapak girmesini önleyici olabilmesi için uzun konçlu ve malzeme düşmelerine karşı ayağı koruması için burnu çelikli olarak yapılmalıdır.
    Sağlık kuralları bakımından Kurşun ve arsenik işle, çimento sanayi işleri, kaynak işlerinde 7,5 saat çalışılır. (Montaj işi buna dahil değildir.)
    Temel eğitimini tamamlamış ve okula gitmeyen çocuklar haftada en çok 35 saat çalıştırılırlar
    İnsan kulağının sesleri duyma eşiği 0dB dir.
    Fiziksel ortam faktörlerinde yer alan tozlar askıda kalan katı madde türüdür.
    Gürültü yönetmeliğine göre en yüksek gürültü maruziyet etkin değeri 85 dB dir.
    Titreşim yönetmeliğine göre bütün vücut titreşimi için 8 saatlik çalışma süresinde günlük maruziyet sınır değeri 1.15 m/s2 dir.
    El- kol titreşiminde günlük maruziyet sınır değeri 5 m/s2 dir.
    Gaz dedektörlerinde okunan LEL değeri ortamda bulunan gazın alt patlama sınırını ifade eder.
    Asbest işleri sağlık açısından tehlikeli dir. Asbestle çalışan işçilerin sağlık durumlarının değerlendirilmesi enaz 3 yılda bir yapılır.
    İş sağlığı ve iş güvenliği tüzüğüne göre, kaldırma araçlarında kullanılan halatların güvenlik katsayısı en az 5 dir. (5 misli güvenli halat kullanılmalıdır.)
    Zincirlerin güvenlik katsayısı 4 dür
    Kaldırma makinaları kabul edilen en ağır yükün enaz 1,5 katını kaldırmalıdır.
    Eski eğelerden keski kalem zımba yapılmamalıdır.
    Basınçlı çelik kaplarda en düşük levha et kalınlığı 2mm dir.
    Gece çalışmalarında toplam çalışma süresi 7,5 saati geçmez.
    Basınçlı kapların bakımları periyodik olarak yılda bir kez yapılmalıdır.
    Gaz ile çalışan cihazların alevinin mavi olarak yanması tam yanmayı gösterir.
    İş sağlığı ve iş güvenliği tüzüğüne göre çok tehlikeli iş yerlerinde işçilerin işyerlerinin herhangibir kısmında ateş ve dumana karşı korunmuş bir merdiven boşluğuna veya ateş kesici bir duvarın kapısına ulaşabilecekleri maksimum uzaklık 15 metredir.
    Köpüklü tip yangın söndürme cihazları en az yılda(12 ay) bir yeniden doldurulmalıdır.
    Kaynak işlerinde oluşan yangında söndürme su ile yapılmaz.
    Çok hızlı bir gaz genleşmesiyle ve genellikle ısı açığa çıkmasıyla meydana gelen bir kimyasal reaksiyon veya değişim patlama olarak tanımlanır.
    Acil çıkış kapıları doğrudan dışarı açılmalıdır.
    Acil çıkış kapılarının sayısı, boyutları ve yerleri yapılan işin niteliğine, iş yerinin büyüklüğüne ve çalışanların sayısına uygun olacaktır.
    Acil çıkış kapıları raylı ve dönerli yapılmaz
    Acil çıkış kapıları kilitli ve bağlı bulundurulmaz
    Herhangi bir tehlike anında tüm çalışanların iş yerini derhal terk etmeye uygun olacaktır
    Acil çıkış kapıları içeriye doğru açılması yapılamaz
    Çalışma ortamında ısıtma , soğutma ve nemlendirme işlevlerini birlikte yerine getirme işlemi iklimlendirme olarak tanımlanır.
    Basınçlar manometre ile ölçülür. İş yerinde kullanılan kazanlarda , en yüksek çalışma basıncının iki katını gösterecek şekilde taksimatlı manometre kullanılmalıdır.
    Metan' ın (Grizu) Yanma / Patlama Oranları:
    • % 4,5-14,5 arasında patlar (en şiddetli patlama % 9,5 CH4 )
    • % 14,5' dan sonra boğucu olur. ( O2 azalmasından dolayı ).
    Grizunun Patlama Sebepleri: Metanın hava ile karışımına Grizu denir
    • Patlayıcı madde ateşlemeleri
    • Yangınlar ve açık alevler
    • Elektrik arkları
    • Taşların sürtünmesi, metallerin metal ve taş vb. şeylere sürtünmesi ile oluşacak kıvılcım, ısı ve ateş patlamaya neden olur.
    Hava ile % 9,5 oranında karışım oluşması durumunda metan (CH4), 650 ⁰C'de 10 saniyede, 1.200 ⁰C'de 0,01-0,12 saniyede patlar.

    Ocaklarda Müsaade Edilen En Fazla Konsantrasyon (Oran):
    Maden ocaklarında % 1 oranında metan bulunması durumunda patlatma yapılmaz (ana hava dönüşte ise çalışma durdurulur). % 1,5 metan varsa, elektrik enerjisi kesilir. % 2 metan bulunması durumunda çalışma durdurulur.

    Yapılan ölçümlerde eser miktarda bile olsa METAN tespit edilen ocaklar GRİZULU ocak olarak kabul edilir.
    CE belgesi Avrupa kalitesi anlamına gelir ve ürünün kaliteli olduğunu gösterir. Ürün belgelerine iliştirilmelidir.
    Daire testere tezgahında çalışma tabla yüksekliği yerden 90 cm yükseklikte olmalıdır.
    Şerit testere ve bıçkı makinalarındaki testerelerin bağlantılarındaki periyodik kontrol süresi 1 aydır.
    Bir kaldırma makinesinde çok işçi görevli ise kaldırma makinası operatörüne bunlardan bir tanesi manevracı olarak işaret vermelidir.
    şağıdaki gazlardan argon yanıcı değildir
    A)Asetilen B) Hidrojen C)metan D)Argon
    Tüp ventilleri elle açılıp kapanmalıdır B)oksijen tüpleri ile asetilen tüpleri beraber taşınmamalıdır C) Asetilen tüplerinden hortum bağlayıcı olarak bakır boru kullanılmamalıdır.
    Donan tüplerde çözme işleminde alev kullanılmamalıdır

    İş kazalarının nedenlerinin %88 i işçilerin güvensiz hareketleri, %10 u güvensiz koşullar ve %2 side nedeni bilinmeyenlerdir.

    Sonuç olarak kazaların %2 si önlemez. %50 si kolaylıkla önlenebilir. %48 i daha ciddi önlemler alınarak önlenir
    Kaçınılmaz risk düzeyi %2 dir.




    Makinelere Takılan Koruyucu Aparatlar
    Makine ve tezgâhlarda parça ve talaş fırlaması, taş patlaması, hareketli aksama el, kol
    kaptırılmasını engellemek ve elektrik akımından korunmak üzere kullanılan koruyucular
    makine koruyucu aparatlarını teşkil eder

    Makine Koruyucuları:Makinada çalışan veya çevresinde bulunan insanları tehlikelerden korumak için kullanılan düzeneklerdir. İşlevsellik ve çalışma prensiplerine göre şu şekilde sınıflandırılır.
      1. a.Sabit Koruyucular
      2. b.Kilitlemeli Koruyucular
      3. c.Ayarlanabilir Koruyucular
      4. d.Uzaklık kontrollü gergi kayışları
      5. e.Fotoselli Koruyucular
      6. f.İki elle kumanda sistemi
      7. g.Son nokta durdurucu elemanlar
      8. h.Basınca duyarlı elemanlı koruyucular
      9. i.Radyo frekanslı koruyucular

    Ülkemizde meydana gelen iş kazalarının yaklaşık ℅ 21’inin makine kazaları olduğu
    tespit edilmiştir.

    Koruyucu aparatların temel prensipleri
     Tehlike, işten uzaklaştırılmalıdır.
     Etraftakileri korumalıdır.
     Tehlikeden korunmalıdır.
     Verimi artırmalıdır.
     Kullanıcıyı korumalıdır.
     İyi monte edilmelidir.

    insan bedeninden geçen akımın olumsuz etkileri su sekildedir:
    1-8 mA (0,001-0,008 A): Bedende sok etkisi yapar. Hafif sarsıntı ve heyecanlanma seklinde
    algılanır.
    15-20 mA (0,015-0,02 A): Bedenden geçtigi bölgedeki kaslarda kasılmalar olur. Bu durumda
    el kasları istem dısı kasıldıgından, tutulan iletkenin bırakılmaması söz konusu olur. Bu
    degerdeki akımın edenden geçis süresi uzarsa ölüm olabilir.
    50-100 mA (0,05-0,1 A): Bedende asırı kasılmalara, solunum güçlügüne, süre uzadıgında ise
    ölüme neden olur.
    100-500 mA (0,1-0,5 A): Geçis süresine baglı olmakla birlikte kesin ölüme neden olur.
    Sanayiye ait işlerde 18 yaşını doldurmamış çocuk ve genç işçilerin gece çalıştırılması yasaktır.
    16 yaşını doldurmamış genç işçilerin ağır ve tehlikeli işlerde çalıştırılması yasaktır.
    İş yerinde sağlığı olumsuz etkileyebilecek fiziksel risk etmenler: Gürültü, Titreşim, Termal konfor, aydınlatma, radyasyon ve Basınç değişimi olarak sıralayabiliriz.
    Gürültü(Ses) maruziyet etkin değerleri;
    En düşük maruziyet etkin değeri:80dB
    En yüksek maruziyet etkin değeri 85 dB
    Maruziyet sınır değrleri 87 dB dir
    Baretler 4 kg bilyanın 1,5 m yüksekten üzerine düşmeye dayanmalıdır.